Hà Nội - Thành phố vì hòa bình

“Chẳng thơm cũng thể hoa nhài...”

PNTĐ-Thanh lịch là nét đẹp truyền thống của người Hà Nội từ xưa đến nay được tích tụ, kết tinh qua nhiều đời.
  
Những con phố gắn với nghề ở Hà Nội vẫn còn được lưu giữ đến ngày nay

 
Thanh lịch trong ẩm thực: Hà Nội là trung tâm chính trị, kinh tế và giao lưu văn hóa nên có điều kiện tiếp thu kinh nghiệm chế biến món ăn từ các vùng miền trong cả nước và cả ở nước ngoài.
 
Vì vậy, ẩm thực Hà Nội đạt đến trình độ tinh túy, đi vào nhiều tác phẩm văn học như “Hà Nội 36 phố phường” của Thạch Lam, “Miếng ngon Hà Nội” hay “Thương nhớ mười hai” của Vũ Bằng... Nét thanh lịch của Hà Nội không chỉ biểu hiện trong món ăn mà còn thể hiện trong cách ăn, cách trình bày món ăn. Người Hà Nội ăn không lấy no mà để thưởng thức, vì thế chuyện ăn uống đã được nâng lên thành “văn hóa ẩm thực”. 
 
Thanh lịch trong giao tiếp, ứng xử: Người Hà Nội “người thanh nói tiếng cũng thanh”, qua tiếng nói, người ta nhận ngay ra người Hà Nội. Lời ăn, tiếng nói không chỉ là chất giọng mà còn là cách ăn nói “có thưa, có gửi”, “dạ, vâng” lễ phép hay tác phong khi nói. Nét thanh lịch trong giao tiếp, ứng xử của người Hà Nội còn thể hiện ở hành vi tiếp khách - một hoạt động giao tiếp đặc trưng.
 
Khi khách đến nhà, người chủ dù bận việc cũng phải đứng dậy mời chào. Tiếp khách phải mặc quần áo dài nghiêm chỉnh, không mặc quần cộc, quần áo ngủ. Trong cách pha trà đãi khách của người Hà Nội cũng thể hiện trình độ và sự tinh tế riêng. Chè để đãi khách bao giờ cũng là chè ngon, có nhà cẩn thận còn đem ướp sen, nhài hay ngâu để tăng thêm hương vị. 
 
Thanh lịch trong trang phục: Cách ăn mặc của người Hà Nội xưa vẫn được đánh giá là nền nã, kín đáo và chỉnh tề, không cầu kỳ về kiểu dáng và không lòe loẹt về màu sắc. Nhà văn Bằng Sơn đã nhận xét về cách ăn mặc của người Hà Nội: “Xưa nay người Hà Nội thường có cách ăn mặc riêng rất đẹp, vừa lịch sự nền nã, hào hoa trang nhã, vừa lộng lẫy mà vẫn kín đáo”.
 
Con gái Hà Nội ăn mặc rất đẹp. Sự thay đổi cách điệu áo dài của phụ nữ Việt Nam cũng bắt đầu từ những nhà thiết kế áo dài tại Hà Nội. Áo dài truyền thống Hà Nội từ chất liệu đến kiểu dáng đều toát lên phong thái nền nã, không lẫn vào đâu được.
 
Người Hà Nội thanh lịch trong bài trí, sắp xếp nhà ở ngăn nắp, sạch sẽ, tinh tế, nhất là trong các khu phố cổ. Trong nhà dù rất chật hẹp nhưng vẫn có lọ hoa tươi. Hoa đã đi vào bức tranh nổi tiếng của người nghệ sĩ tài hoa có nhiều tác phẩm vẽ về Hà Nội - họa sĩ Bùi Xuân Phái (bức tranh thiếu nữ bên hoa huệ). Cách sắp đặt trong nhà cũng theo phong thủy, luôn đưa thiên nhiên vào ngôi nhà của mình khiến cho tâm hồn con người Hà Nội luôn lãng mạn giàu chất nhân văn.  
 
Thanh lịch trong lao động sản xuất: Thăng Long với 61 phường thời Lý - Trần, 36 phố phường thời Lê - Nguyễn và Hà Nội ngày nay là nơi tụ hội các làng nghề từ khắp mọi miền đất nước. Sự phát triển của làng nghề không chỉ có vai trò nâng cao mức sống, mà còn là dấu ấn truyền thống văn hóa dân tộc mỗi thời kỳ dựng nước và giữ nước. Qua thời gian người Hà Nội vẫn giữ nếp xưa “buôn có bạn, bán có phường”. Những con phố gắn với nghề vẫn còn lưu giữ đến ngày nay.
 
Nhiều con phố bên cạnh cái tên hành chính còn có những cái tên phụ mà người Hà Nội quen gọi để nhắc đến những nghề đặc trưng như phố Bún Chả (Hàng Mành, Mai Hắc Đế), phố Cà phê (Hàng Hành)...
 
Thanh lịch trong thưởng thức văn hóa nghệ thuật, trong vui chơi giải trí: Là một trong 10 thành phố du lịch hấp dẫn nhất châu Á, Hà Nội có nhiều loại hình du lịch, vui chơi giải trí như du lịch văn hóa lịch sử, du lịch thể thao giải trí, thắng cảnh. Các thú ăn chơi của nhiều vùng miền khi có mặt tại Hà Nội đã được người Hà Nội làm cho trở nên thanh lịch hơn, như thú chơi hoa, chơi cây cảnh, chơi đồ cổ... Với bàn tay và khối óc của các nghệ nhân, các nhà phong thủy nó đã trở nên phù hợp với không gian chật hẹp của Hà Nội, đáp ứng cả tâm lý của người Hà Nội.
 
 
TS. Lê Thị Thu Hương
 (Khoa Văn hóa, Du lịch, Dịch vụ - Trường đại học 
Thủ đô Hà Nội)
Bạn đang đọc bài viết “Chẳng thơm cũng thể hoa nhài...” tại chuyên mục Tin tức của Báo phụ nữ thủ đô. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng liên hệ SĐT: 0243.9421865 hoặc gửi về hòm thư baophunuthudo@gmail.com

Phụ san Đời sống Gia đình - Báo Phụ nữ Thủ đô