Luật Cư trú (sửa đổi): Người dân có thể khai báo cư trú qua mạng

Phiên làm việc ngày 9/6 của Quốc Hội

Trước đó, trên cơ sở tổng hợp, tiếp thu, giải trình ý kiến của các bộ, ngành, cơ quan, tổ chức, cá nhân về dự thảo Luật Cư trú (sửa đổi), Chính phủ đã chỉnh lý dự thảo Luật tại phiên họp trực tuyến đợt 1, Kỳ họp thứ 9, Quốc hội khoá XIV.

Đây là dư án Luật được người dân đặc biệt quan tâm vì có nhiều đổi mới, cải cách tạo điều kiện tối đa đa cho người dân về cư trú. 

Về điều kiện đăng ký thường trú vào TP trực thuộc Trung ương, Luật Cư trú hiện hành quy định, người dân khi đăng ký thường trú vào thành phố trực thuộc Trung ương, phải đáp ứng thêm các điều kiện riêng: Phải có thời gian tạm trú tại thành phố đó từ 1 năm trở lên, trường hợp đăng ký thường trú vào quận thuộc thành phố trực thuộc Trung ương thì phải có thời gian tạm trú tại thành phố đó từ 2 năm trở lên; đăng ký vào quận nội thành Hà Nội thực hiện theo quy định của Luật Thủ đô là phải tạm trú từ 3 năm trở lên. Ngoài ra, phải bảo đảm điều kiện về diện tích bình quân theo quy định của Hội đồng nhân dân thành phố.

Trong dự thảo Luật Cư trú (sửa đổi), Chính phủ thống nhất bỏ các quy định riêng về điều kiện đăng ký thường trú tại thành phố trực thuộc Trung ương, trình Quốc hội được thể hiện theo định hướng không có quy định riêng về điều kiện đăng ký thường trú tại thành phố trực thuộc Trung ương; việc đăng ký thường trú tại tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương là như nhau, không có sự phân biệt và được áp dụng chung, thống nhất trên toàn quốc)...

Tuy nhiên, còn có ý kiến khác đề nghị cân nhắc việc quy định riêng điều kiện đăng ký thường trú tại thành phố Hà Nội (Thủ đô) so với các tỉnh và thành phố trực thuộc Trung ương khác để thống nhất với quy định của Luật Thủ đô.

Về nội dung bổ sung một số trường hợp xóa đăng ký thường trú, để phù hợp với thực tiễn và tăng cường công tác quản lý cư trú được chặt chẽ hơn, hạn chế tình trạng cư trú “ảo” (công dân có đăng ký nơi thường trú nhưng thực tế không sinh sống tại đó và cũng không thông báo cho cơ quan quản lý cư trú) tác động đến công tác hoạch định chính sách về kinh tế - xã hội của địa phương, công tác bảo đảm an ninh, trật tự, phòng chống tội phạm và vi phạm pháp luật khác, dự thảo Luật bổ sung 4 trường hợp cần xóa đăng ký thường trú; trong đó còn trường hợp có ý kiến khác nhau là: “Công dân vắng mặt tại nơi thường trú từ trên 12 tháng liên tục mà không đăng ký tạm trú ở nơi nào hoặc không khai báo tạm vắng với Công an xã, phường, thị trấn nơi thường trú, trừ trường hợp xuất cảnh ra nước ngoài”.

Đáng chú ý, Dự thảo Luật cũng bổ sung quy định công dân được đăng ký lại nơi thường trú ban đầu khi trở về địa phương sinh sống. Việc xác định thời điểm 12 tháng liên tục vắng mặt tại nơi thường trú của công dân được thực hiện qua công tác kiểm tra về cư trú của Công an xã, phường, thị trấn; đồng thời, đã có quy định cụ thể về việc khai báo trong trường hợp này nhằm tạo thuận lợi tối đa cho công dân (như khai báo qua mạng, qua điện thoại, qua khai báo trực tiếp).

Trước đây, tại Nghị định số 51-CP ngày 10/5/1997 của Chính phủ cũng có quy định người đi vắng khỏi nơi đã đăng ký hộ khẩu thường trú quá 6 tháng mà không khai báo tạm vắng, không có lý do chính đáng sẽ bị xóa tên trong Sổ Hộ khẩu; khi trở lại phải khai xin đăng ký lại hộ khẩu thường trú theo quy định.

Chính phủ đã thống nhất và quy định tại dự thảo Luật Cư trú (sửa đổi) trình Quốc hội trường hợp xóa đăng ký thường trú nêu trên. Tuy nhiên, có ý kiến khác cho rằng, nên cân nhắc trường hợp xóa đăng ký thường trú này để hạn chế trường hợp công dân không có nơi thường trú.

THẢO HƯƠNG