Báo chí góp phần nâng cao nhận thức của doanh nghiệp về phòng vệ thương mại

Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Quốc Khánh trao đổi các thông tin về phòng vệ thương mại với đại diện các cơ quan báo chí

Phát biểu khai mạc hội nghị, Thứ trưởng Bộ Công Thương Trần Quốc Khánh cho biết, tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế đã góp phần thay đổi căn bản thể chế kinh tế nói riêng và nền kinh tế nói chung, thể hiện rõ nhất qua hoạt động ngoại thương. 

Quy mô xuất, nhập khẩu đã tăng nhiều lần cho thấy năng lực của nhiều ngành sản xuất, xuất khẩu của nước ta đã tăng cao, hàng hóa đã được thâm nhập và cạnh tranh sòng phẳng trên nhiều thị trường xuất khẩu. Tuy nhiên, hàng hóa nhập khẩu vào nước ta vẫn nhiều hơn và cạnh tranh quyết liệt với hàng hoá trong nước. Để đảm bảo môi trường cạnh tranh lành mạnh, bình đẳng trong bối cảnh mở cửa của nền kinh tế và đưa ra các cam kết về xóa bỏ hàng rào thuế, hàng rào phi thuế, các nhà đàm phán về kinh tế đã thiết kế một công cụ là phòng vệ thương mại (PVTM). 

PVTM bao gồm các biện pháp như tự vệ (áp dụng khi hàng hóa nhập khẩu gia tăng đột biến, gây thiệt hại nghiêm trọng cho hoạt động sản xuất trong nước); chống bán phá giá; chống trợ cấp (áp dụng khi hàng nhập khẩu cạnh tranh không lành mạnh do bị bán phá giá hoặc được nước xuất khẩu trợ cấp).

Công cụ PVTM ra đời và phát triển cùng tiến trình tự do hoá thương mại quốc tế. Tại Việt Nam, số lượng các vụ việc PVTM của nước ngoài với hàng hoá xuất khẩu của Việt Nam đang gia tăng nhanh chóng do xuất khẩu của ta tăng rất nhanh nhờ tác động tích cực của tiến trình hội nhập kinh tế quốc tế, tham gia các hiệp định thương mại tự do (FTA). Nhiều mặt hàng của Việt Nam đã tạo sức ép cạnh tranh lớn tại thị trường nước nhập khẩu. Nếu như giai đoạn 2005-2010 mới có 25 vụ việc thì giai đoạn 2016-tháng 9/2021 là 109 vụ. Ở chiều ngược lại, dù PVTM là nội dung tương đối mới nhưng Việt Nam đã bắt đầu chủ động sử dụng công cụ PVTM để thiết lập môi trường cạnh tranh công bằng và bảo vệ lợi ích chính đáng của ngành sản xuất trong nước.  

Nhằm cung cấp những kiến thức, thông tin về các cơ hội của FTA và PVTM, tại hội nghị, cácchuyên gia Bộ Công Thương đã trao đổi, chia sẻ  thông tin về PVTM; công tác hướng dẫn doanh nghiệp ứng phó và sử dụng công cụ PVTM để bảo vệ lợi ích hợp pháp của doanh nghiệp và những lưu ý với các cơ quan báo chí trong truyền thông về các vụ việc PVTM. 

Kết luận hội nghị, Phó Trưởng Ban Tuyên giáo Trung ương Phan Xuân Thủy cho rằng: PVTM không còn là khái niệm mới nhưng nhiều doanh nghiệp vẫn thụ động nên chịu nhiều thiệt hại khi không cạnh tranh được với hàng nhập khẩu hoặc bị nước ngoài điều tra, áp thuế PVTM. Gần đây, dù dịch Covid - 19 gây ra suy thoái trầm trọng cho kinh tế toàn cầu nhưng các vụ việc điều tra PVTM đối với hàng hóa xuất khẩu của Việt Nam lại có xu hướng gia tăng. Vì vậy, việc tổ chức hội nghị cung cấp thông tin về PVTM cho các cơ quan báo chí để có cái nhìn sâu sắc, toàn cảnh về lĩnh vực PVTM trong quá trình hội nhập kinh tế quốc tế của Việt Nam, góp phần làm cho doanh nghiệp Việt Nam hiểu rõ hơn về PVTM để bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của mình.

HẠNH LÊ