Sắc phố thu

Thu Hà Nội đẹp và quyến rũ không chỉ vì cảnh sắc, khí hậu mùa thu mà còn là điều gì đó mà ta chỉ có thể cảm nhận – rất khó gọi tên, và cũng bởi Hà Nội gắn liền với mùa thu…

Có ai đó đã nói rằng mùa thu khiến tâm hồn mình trong trẻo, tự nhiên đôi mắt nhìn cuộc đời cũng lãng mạn hơn. Chẳng thế mà mùa thu khiến người ta dễ yêu đến thế. Những hanh hao ấp ủ những lời chưa kịp nói. Thu dịu dàng ôm vào lòng những nỗi buồn, để hương hoa sữa thêm đậm nồng hơn...

Tháng Tám khi những cơn mưa rào mùa hạ thưa dần, nắng đã bớt chói chang. Hà nội nhè nhẹ bước vào thu. Nhớ những năm trước, sáng dậy sớm, đạp xe lòng vòng quanh những con đường cũ, hít hà hương hoa sữa nồng nàn quyện với mùi heo may, chợt thấy lòng mình như trẻ lại. Đôi khi, bước trên con đường ngập lá vàng lạo xạo, như vô tình gặp lại người quen cũ, chút mừng rỡ, bồi hồi xen lẫn tiếc nuối, trái tim không kìm được đập lạc nhịp, cúi đầu nhặt chiếc lá mà bâng khuâng. Hương cốm mới ủ trong lá sen như thoang thoảng tiếng leng keng của tàu điện năm nao.

Mùa thu, nắng về ẩn mình sau những vạt hoa sữa nhỏ li ti trên từng dãy phố. Từng chút, từng chút những cơn gió se lạnh đầu mùa mang mùi hương ấy đến từng góc phố nhỏ. Những ai vô tâm nhất cũng chẳng khỏi vỡ òa cảm xúc khi mùi hương thoang thoảng đâu đó trên con đường mà họ đi qua. Còn tôi, tôi đắm chìm trong mùi hương ấy, đôi lần qua một tán hoa sữa nào đấy tôi lại đi chầm chậm và căng lồng ngực để hít hà trọn vẹn mùi hương hoa mùa thu, mùi hương đặc trưng của những mối tình. Hà Nội mùa này hoa sữa nồng nàn lắm! Trong ánh nắng nắng thu vàng óng, buổi sáng sớm vươn vai bước ra ngoài ban công bất chợt mùi hương hoa sữa nồng nàn đê mê “mùi hoa sữa về thơm từng con phố…”. Tháng 8 bước chân ra đường bắt gặp cô hàng hoa thong thả với đôi quang gánh, mang theo cả cúc vàng, họa mi xuống phố.

Tháng 8 dương lịch trở đi. Hà Nội bắt đầu rộn sắc quà phố. Gió nhè nhẹ, man mát mang theo vô vàn những hương vị thân thương, quen thuộc. Có thứ hương thơm đặc trưng của đất Hà Thành mà cụ Thạch Lam đã từng ví như là “Một thứ quà của lúa non” trong Hà Nội 36 Phố Phường. Một thứ quà đặc sản chắc hẳn phải quyến rũ, đặc biệt lắm mới khiến nhạc sĩ Trịnh Công Sơn dành tặng những ca từ đẹp đẽ nhất cho bài hát của ông:

Hà Nội mùa thu mùa thu Hà Nội
Mùa Hoa sữa về thơm từng cơn gió
Mùa Cốm xanh về, thơm bàn tay nhỏ
Cốm sữa vỉa hè, thơm bước chân qua”

Cốm từ lâu là một nét văn hóa trong ẩm thực Hà Nội. Khi những gánh hàng rong thơm mùi cốm trên vỉa hè cũng báo hiệu thu về. Cốm tươi được gói trong lá sen, bán ở dọc đường Xuân Thủy (khu chợ làng Vòng xưa), Kim Mã… Cốm còn là nguyên liệu để tạo nên nhiều món ăn làm nên đặc trưng của ẩm thực Hà Nội như xôi cốm, chè cốm, bánh cốm, chả cốm.

“Hà Nội mùa này sấu chín chưa em?/ Hàng me Sài Gòn đang vào mùa thay lá/ Thoang thoảng vị chua khiến lòng anh nhớ quá/ Nhớ mùa sấu rụng phố Tràng Thi”…

Nói đến sấu là nói đến thứ quả vàng ươm vị dịu chua chua, ngọt ngọt. Quả sấu khi chín gọt vỏ lấy dao sắc khía cạnh vòng quanh thành một dải sấu chấm tí muối ớt, chỉ cần nhắc đã muốn ứa nước miếng vì ngon. Dọc bước chân trên phố Phan Đình Phùng sấu chín già rơi rụng trên hè phố, những chiếc lá vàng mùa thu cũng rời cành bay lả tả trên con đường tạo nên khung cảnh mùa thu lá vàng chiều lòng giới trẻ checkin.

Trên phố, thấp thoáng những gánh hàng quẩy bưởi, ổi, na… – những quả của mùa thu; một thứ mà chỉ có ở mùa thu Hà Nội. Và đâu đó những xe hoa rong cũng rạng ngời trong ánh nắng.

Thu Hà Nội rộn ràng niềm vui của ngày khai trường, của đêm Rằm Trung thu cùng tiếng hát tuổi thơ. Thu Hà Nội cũng dìu dặt se sắt nỗi buồn trong từng thoáng gió lạnh hay những giọt mưa như thể rơi rớt từ mùa hè, đem theo những chiếc lá rụng vàng trên hè phố. Nắng, gió, mưa… tất cả đan xen và thay đổi thật nhanh như một cô gái dịu dàng nhưng cũng hơi đỏng đảnh. Trong cái dịu dàng thu ấy, người ta có cảm giác nhẹ nhàng, thư thái hơn, cuộc sống như trôi chậm lại…

Thu năm nay, Hà Nội vẫn đang vất vả gồng mình chống dịch Covid-19 khiến cuộc sống trở nên tịnh mịch, không ít những bất an. Nhưng, nhớ đến vẻ đẹp thu Hà Nội những ngày bình thường, người ta sẽ không khỏi mà cố gắng hơn, nỗ lực hơn chung sức chiến đấu với dịch bệnh, để mong chờ một ngày gần nhất lại được thong thả ra phố, nếm lấy vị thu Hà Nội thật êm dịu, ngọt ngào và óng ả quá đỗi.

LÊ VÂN