Thúc đẩy giáo dục để bình đẳng cho trẻ em gái dân tộc thiểu số

Tại Việt Nam, các vùng dân tộc thiểu số thường gặp nhiều khó khăn hơn so với các vùng dân số khác bởi các định kiến và rào cản văn hóa. Mặc dù đã có những tiến bộ trong phổ cập giáo dục cơ bản, trẻ em dân tộc thiểu số - đặc biệt là trẻ em gái, vẫn có nguy cơ bỏ học cao hơn các nhóm trẻ em khác.

Em Phàn Thị Trang, đại diện các học sinh Trường PTDT Bán trú Minh Tân (huyện Vị Xuyên, tỉnh Hà Giang) phát biểu tại Lễ công bố dự án

Chia sẻ tại sự kiện, ông Vũ Minh Đức, Cục trưởng Cục Nhà giáo và Cán bộ quản lý giáo dục, Bộ Giáo dục và Đào tạo nhấn mạnh loạt rào cản đó, bao gồm: điều kiện kinh tế gia đình khó khăn khiến trẻ em gái thường phải lao động từ sớm; nạn tảo hôn vẫn tồn tại dù đã có rất nhiều nỗ lực xóa bỏ; những hành vi vi phạm pháp luật do thiếu hiểu biết, hoặc tệ nạn xã hội như buôn bán người, buôn bán chất cấm...

Dự án "Chúng tôi Có thể" (We are ABLE) được khởi xướng nhằm góp phần giải quyết vấn đề này. Với khẩu hiệu "Hướng đến Mức sống và Giáo dục tốt hơn" viết tắt là "ABLE" (Có thể) khẳng định niềm tin vào năng lực vượt qua thử thách, khó khăn của trẻ em DTTS, đặc biệt là trẻ em gái.

Giai đoạn I của dự án do UNESCO thực hiện từ năm 2019 - 2022. Dự án tập trung triển khai tại 12 huyện ở 3 tỉnh: Hà Giang, Ninh Thuận và Sóc Trăng. Dự án đã đạt được thành công trong việc đáp ứng được các đầu ra mong đợi nhằm tăng cường khả năng tiếp cận giáo dục và duy trì việc học của trẻ em gái, đặc biệt là trẻ em gái DTTS, tạo cơ hội việc làm tốt hơn cho trẻ em gái và phụ nữ DTTS.

Dự án Giai đoạn I đã tiếp cận được 16.296 học sinh (trong đó có 8.021 nữ sinh). Tại 24 trường dự án, trong số học sinh DTTS, tỉ lệ nhập học tăng từ 62% lên 67%, tỉ lệ bỏ học giảm từ 3,8% xuống 2,9% và tỉ lệ chuyển tiếp lên trung học cơ sở tăng từ 69,7% lên 76,7%.

Đặc biệt, 2.136 giáo viên và cán bộ quản lý giáo dục đã được đào tạo về tư vấn trường học có nhạy cảm giới và hàng nghìn người khác đã được tiếp cận thông qua việc triển khai khóa học trực tuyến trên toàn quốc. Ngoài ra, 120 phụ nữ và thanh niên DTTS đã được đào tạo nâng cao năng lực khởi nghiệp và tiếp tục được hỗ trợ thông qua Hội Phụ nữ xã.

Các đại biểu tại Lễ công bố giai đoạn 2 của dự án “Chúng tôi có thể"

Giai đoạn II của dự án "Chúng tôi Có thể" sẽ được triển khai tại các tỉnh Cao Bằng, Kon Tum và Ninh Thuận với mục tiêu tiếp tục trao quyền cho thanh niên DTTS, đặc biệt là trẻ em gái và nữ thanh niên tại các trường THCS nội trú và các vùng lân cận, để vượt qua định kiến, lên tiếng và hành động vì ước mơ, hy vọng và nguyện vọng trong giáo dục.

Theo đó, giai đoạn II sẽ xây dựng các kỹ năng và nền tảng, thúc đẩy một môi trường thuận lợi cho các hoạt động truyền thông và vận động do học sinh khởi xướng, và tăng cường cam kết của Chính phủ về giáo dục cho trẻ em và thanh niên DTTS, đặc biệt là trẻ em gái.

Phát biểu tại buổi lễ, bà Justine Sass, Trưởng ban Giới và Hòa nhập trong Giáo dục của Trụ sở chính UNESCO tại Paris cho biết, giáo dục là một công cụ trao quyền mạnh mẽ bởi giáo dục có thể giải quyết được những rào cản, sự kỳ thị và phân biệt đối xử dựa trên cơ sở giới đang cản trở người học thực hiện quyền được giáo dục và các cơ hội trong cuộc sống, công việc và định hướng trong tương lai.

"Chúng ta phải khai thác sức mạnh của giáo dục để khơi sáng những tiềm năng của người học và tôn trọng sự đa dạng của họ cũng như việc chuyển đổi các tổ chức giáo dục để đạt được công bằng xã hội, bình đẳng và hòa nhập", bà Justine Sass nhấn mạnh.

Ông Christian Manhart, Trưởng đại diện UNESCO tại Việt Nam chia sẻ, dự án được kỳ vọng sẽ đóng góp vào Kế hoạch Chiến lược phát triển Giáo dục giai đoạn 2021 - 2030 của Chính phủ Việt Nam, Chiến lược công tác dân tộc và cam kết quốc gia trong việc đạt được các mục tiêu Phát triển Bền vững, đặc biệt là Mục tiêu 4 về Giáo dục và Mục tiêu 5 về Bình đẳng giới.