Nâng cao hiệu quả chăm sóc người cao tuổi tại cộng đồng

Một buổi truyền thông chăm sóc sức khỏe cho người cao tuổi phường Đức Thắng 

Hiệu quả từ các mô hình chăm sóc người cao tuổi 
Hà Nội là một trong những địa phương thực hiện tốt công tác dân số và chăm sóc sức khỏe NCT tại cộng đồng và có “điểm sáng” là chăm sóc sức khỏe NCT tại cơ sở. Trong 6 tháng đầu năm 2022, Thành phố đã phối hợp với Trung tâm Y tế các quận, huyện, thị xã triển khai thực hiện 46 mô hình chăm sóc NCT tại cộng đồng năm thứ nhất, 46 mô hình năm thứ hai và thực hiện 40 CLB NCT tự chăm sóc sức khỏe. Các mô hình triển khai và đưa ra các giải pháp can thiệp nhằm nâng cao vị thế NCT, nâng cao trách nhiệm các tổ chức và cộng đồng đối với NCT từng bước cải thiện chất lượng dân số…

Bà Hồ Thị Minh Tâm, 76 tuổi, Chủ tịch Hội Người cao tuổi phường Đức Thắng (quận Bắc Từ Liêm, Hà Nội) cho biết, trên địa bàn phường Đức Thắng đang duy trì nhiều mô hình CLB dành cho NCT nhằm giúp họ có cuộc sống vui, khỏe, có ích như CLB dưỡng sinh, CLB bóng chuyền hơi trung - cao tuổi, CLB Văn nghệ, CLB Khiêu vũ… Đặc biệt, CLB Liên thế hệ tự giúp nhau với nhiều thành phần, trong đó 70% là NCT, đã có nhiều hoạt động hiệu quả trong hỗ trợ nhau phát triển kinh tế. 

Theo bà Tâm, CLB Liên thế hệ tự giúp nhau của phường được thành lập từ năm 2018, với 110 thành viên với mục đích chăm sóc hội viên có hoàn cảnh khó khăn, giúp đỡ nhau cùng phát triển kinh tế bằng các nguồn vốn vay không lấy lãi.

Bà Tâm là y sĩ, học thêm châm cứu, với kinh nghiệm trong ngành, bà đã sử dụng các dụng cụ cá nhân như máy đo huyết áp, tiểu đường, hỗ trợ NCT khi tham gia các hoạt động của CLB, giúp họ nhận thức tầm quan trọng của chế độ ăn uống bảo vệ sức khỏe. Bên cạnh đó, CLB còn hỗ trợ tư vấn, hòa giải các vấn đề xung đột các thế hệ trong gia đình, giúp các thế hệ trong gia đình sống hòa thuận…

Nằm trong Hội Người cao tuổi phường Phương Liên, CLB Liên thế hệ tự giúp nhau của phường thành lập tháng 7/2018 với nhiều thành viên thuộc các nhóm NCT, trung tuổi, trẻ tuổi, hộ nghèo, đối tượng bảo trợ xã hội. Sự ra đời của CLB nhằm mục đích hỗ trợ nâng cao sức khỏe, chất lượng sống của NCT.

Trong quá trình hoạt động, CLB luôn tổ chức các buổi sinh hoạt với các nội dung như: Truyền thông về quyền và lợi ích, các chế độ, chính sách của Đảng, Nhà nước đối với NCT; tư vấn chăm sóc sức khỏe và phổ biến các bệnh thường gặp ở NCT cùng cách thức phòng ngừa… tổ chức thăm khám, kiểm tra sức khỏe cho các thành viên định kỳ 2 lần /năm…, qua đó bổ sung kiến thức, điều trị, giúp ngăn ngừa, kiểm soát các bệnh của NCT…

Hàng năm, Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình TP Hà Nội và các quận, huyện cũng đã tập trung triển khai khoảng 100 mô hình chăm sóc NCT tại cộng đồng. Các mô hình triển khai việc tuyên truyền vận động tư vấn phổ biến kiến thức, khám sức khỏe, đặc biệt là hỗ trợ việc thành lập, duy trì các CLB về văn hóa, thể dục, thể thao, dưỡng sinh cho NCT.

Tại quận Thanh Xuân, mô hình chăm sóc sức khỏe NCT được triển khai và duy trì tại 11/11 phường với các hoạt động truyền thông, tư vấn chăm sóc sức khỏe tại gia đình và cộng đồng, tổ chức sinh hoạt văn hóa, văn nghệ, dưỡng sinh… nhằm cải thiện, nâng cao sức khỏe thể chất, tinh thần của NCT. 

Tại quận Đống Đa, trong 6 tháng đầu năm 2022, các hoạt động chăm sóc sức khỏe NCT được lồng ghép với các nội dung khác trong chương trình dân số-KHHGĐ; tuyên truyền phổ biến kiến thức về rèn luyện thân thể, tăng cường sức khỏe và phòng bệnh; hướng dẫn người cao tuổi các kỹ năng phòng bệnh, chữa bệnh và tự chăm sóc sức khỏe tại nhà; thực hiện tư vấn về nhu cầu dinh dưỡng, cách phòng ngừa bệnh tật, chế độ luyện tập hàng ngày nhằm nâng cao sức khỏe về thể chất cũng như tinh thần cho NCT…

Nâng cao chất lượng sống của người cao tuổi đáp ứng già hóa dân số
Việt Nam chính thức bước vào giai đoạn già hóa dân số từ năm 2011 và hiện có khoảng 10,1 triệu NCT, chiếm 11% dân số. Riêng số người từ 80 tuổi trở lên là 2 triệu người. Dự báo đến năm 2030, tỷ trọng NCT Việt Nam chiếm 17% và năm 2050 là 25%. Theo ông Mai Xuân Phương, Phó Vụ trưởng Vụ truyền thông-Giáo dục, Tổng cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình (Bộ Y tế), với đời sống kinh tế - xã hội và hệ thống y tế phát triển, tuổi thọ của người Việt Nam đã tăng cao, trung bình là 75,6 tuổi, đứng thứ hai trong khu vực và đứng thứ 56 trên thế giới. 

“Để giải quyết những vấn đề của già hóa dân số hiện nay, cần phải xây dựng hệ thống lão khoa trên toàn quốc; xây dựng mô hình chăm sóc sức khỏe tại gia đình và cộng đồng, đồng thời khuyến khích việc làm cho NCT, tăng tuổi nghỉ hưu, tiếp cận vay vốn… Hiện các mô hình viện dưỡng lão tại Việt Nam rất đa dạng, bên cạnh những trung tâm của Nhà nước, viện dưỡng lão giá rẻ còn có các viện dưỡng lão cao cấp, viện theo mô hình của Nhật Bản… nhằm đáp ứng tốt nhất cho nhu cầu sống và chăm sóc sức khỏe cho NCT hiện nay. Bên cạnh đó, các mô hình chăm sóc sức khỏe NCT tại nhà cũng được quan tâm. Đây là một mô hình dễ thực hiện, ít tốn kém và phù hợp với điều kiện Việt Nam nhằm chăm sóc sức khỏe NCT bị ốm đau, bệnh tật, NCT cô đơn gặp khó khăn” - ông Phương nhấn mạnh. 

Còn theo Chi cục trưởng Chi cục Dân số - Kế hoạch hóa gia đình Hà Nội Tạ Quang Huy, để đảm bảo hiệu quả chăm sóc sức khỏe NCT trên địa bàn Thành phố nói riêng và trên phạm vi cả nước nói chung, các cấp chính quyền nhất là cấp cơ sở cần tiếp tục triển khai có hiệu quả Luật Người cao tuổi, chương trình hành động về người cao tuổi của Chính phủ. Ngành Y tế cần tăng cường đầu tư nguồn lực nâng cao hiệu quả của kinh tế cơ sở nhằm phục vụ tốt hơn chăm sóc cho NCT…