Ấm áp “mùa trăng” tháng Tám

Tuy vậy, vượt qua nhiều khó khăn, thách thức, nhiều cá nhân và tập thể đang nỗ lực quan tâm, chăm lo để các em nhỏ không bị thiếu thốn trong ngày Tết của mình.

Trung thu… Covid đặc biệt

Những ngày này của các năm trước, trên nhiều con đường tuyến phố của Hà Nội đã rực rỡ sắc màu của những chiếc đèn ông sao, đèn lồng, đèn kéo quân; tiếng “tùng, cắc” rộn ràng vui tai của những chiếc trống ếch… Lũ trẻ nhỏ háo hức, đếm ngày chờ đến cuối tuần để được bố mẹ cho đi “chợ” trung thu ở phố Hàng Mã, được thoả sức ngắm nghía các món đồ chơi hấp dẫn của tuổi thơ. Các ông bố, bà mẹ dù đã bước sang tuổi 30, 40 cũng háo hức và chờ mong không kém. Tết Trung thu là của trẻ con nhưng cũng là ngày tết của sự đoàn viên, gắn kết tình cảm gia đình nên trong ký ức người lớn, “mùa trăng” tháng Tám luôn gợi nhắc về tuổi thơ tuy thiếu thốn nhưng tràn đầy niềm vui và những kỷ niệm khác.

Trung thu năm nay diễn ra trong bối cảnh thật đặc biệt. Bác Ngô Thị Lan về làm dâu và sinh sống ở phố Hàng Mã (quận Hoàn Kiếm) gần 40 năm; song chưa năm nào, phố chuyên doanh đồ chơi trẻ em lại vắng vẻ như những ngày này. Nghiêm chỉnh chấp hành giãn cách xã hội để phòng chống dịch, các cửa hàng kinh doanh đồ chơi đều đóng cửa, tạm dừng kinh doanh. “Những năm trước, từ Rằm tháng 7 là phố đã đông đúc, tấp nập lắm” - bác Lan trầm ngâm và nhìn ra phố vắng người qua lại. “Năm nay, hàng hoá đồ chơi của lũ trẻ đều bán trên mạng hoặc trong siêu thị để đảm bảo an toàn phòng dịch. Tuy nhiên, đa phần là đồ chơi dùng pin, còn những đồ chơi truyền thống của mình như đèn ông sao, đèn kéo quân, mũ sư tử hay tò he sẽ ít hơn. Các cháu của tôi mấy hôm nay nhắc bố mẹ đưa về thăm ông bà để cùng đi dạo phố Hàng Mã. Khi được người lớn phân tích, giảng giải về việc cần thiết phải ở nhà để đánh bại Covid-19 đưa cuộc sống trở lại bình thường, các cháu đều hiểu” - bác Lan kể.

Trẻ tự tập làm đèn ông sao

Ảnh hưởng của dịch bệnh Covid-19 đang khiến không khí trung thu năm nay trầm hơn. Để con trẻ không mất đi niềm vui của ngày trông trăng, chị Hà Linh - giáo viên mầm non ở phố Trương Định (quận Hoàng Mai) đã “rủ” cậu con trai lớn 6 tuổi tự làm đèn ông sao. Cùng với quyển vở, sách giáo khoa cho năm học mới, chị Linh đặt mua thêm giấy bóng kính màu, giấy thủ công, hồ dán… Chị Linh nhớ lại: “Tôi sinh ra và lớn lên ở huyện miền núi Mai Châu. Tuổi thơ nghèo nhưng đến trung thu là vui như Tết vì có nhiều đồ chơi, được trông trăng phá cỗ, nghe ông bà bố mẹ kể tích truyện chú Cuội và chị Hằng. Cũng như Tết Nguyên đán, cả tuần trước Tết trung thu, mấy bố con quây quần làm đèn ông sao, đèn kéo quân, kết dây pháo bưởi, mặt nạ bồi… Mâm cỗ trông trăng có bông hoa, con chó được mẹ cắt tỉa từ quả bưởi. Lớn lên rồi lấy chồng, có con nhưng cứ đến đêm Rằm, nhìn chiếc đèn là cả nhà cùng ca vang “Chiếc đèn ông sao, sao năm cánh tươi màu… Đèn sao tươi màu của đêm rằm liên hoan…”. Với quan niệm, đồ chơi trung thu truyền thống là gạch nối quá khứ và hiện tại, làm thức dậy tình yêu với những giá trị lâu đời của người Việt, mấy ngày nay, cứ đến tối, sau giờ học, hai mẹ con chị Linh lại ngồi cắt giấy, tỉa nan làm đèn. “Các món đồ chơi truyền thống của dân tộc thường được làm thủ công bằng các nguyên liệu gần gũi với thiên nhiên, cây cỏ, gắn với đời sống con người Việt Nam nên chỉ cần chăm chút, chịu khó học hỏi là làm được, con tôi rất thích vì như môn học thủ công ở lớp. Sản phẩm handmade của con có thể không được tròn vành, căng giấy nhưng tôi tin cháu sẽ quý” - chị Linh kể.

Những mâm cỗ trông trăng sớm

Trung thu đang cận kề. Tác động sâu sắc của dịch bệnh đang ảnh hưởng rất lớn khiến cuộc sống của nhiều gia đình đảo lộn, gặp không ít khó khăn. Khi vẫn còn những lo toan, trăn trở cho từng bữa cơm thì niềm vui trung thu của con trẻ nhiều khi chưa trọn vẹn. Thấu hiểu được điều này, cùng với sự quan tâm, chăm lo cho các gia đình khó khăn, nhiều cá nhân và tổ chức đã và đang tổ chức hoạt động thiện nguyện vì trẻ em nghèo, bệnh nhi điều trị lâu ngày tại các bệnh viện… Do đang thực hiện giãn cách xã hội, hạn chế tập trung đông người nên tại nhiều điểm, từ cuối tháng 7 âm lịch, các cháu nhỏ được phá cỗ sớm với chiếc bánh trung thu đặc trưng và các loại hoa quả của mùa thu Hà Nội như quả bưởi, quả hồng…

Bánh trung thu do chị Xuân làm

Căn bếp của gia đình chị Xuân ở phố Đỗ Quang (quận Cầu Giấy) từ lâu là nơi gặp gỡ của những người thợ không chuyên cùng làm bánh trung thu tặng các bệnh nhi khó khăn tại Hà Nội. Mỗi người một chân một tay, nhóm chị Xuân thường làm từ 500 - 700 chiếc bánh/vụ. Tuy nhiên, năm nay, gia đình nào tự làm bánh ở gia đình đó, nhà chị Xuân chỉ có 3 mẹ con cùng vào bếp sên nhân, trộn bột, nướng bánh. “Năm nay, cả nhóm khắc phục khó khăn và cố gắng duy trì số lượng như năm trước dù có loại nguyên liệu khó tìm mua để các con có Tết trung thu trọn vẹn” - chị Xuân cho biết. Trong khi đó, nhiều nhóm các bạn trẻ là cán bộ, công nhân viên chức tại Hà Nội cũng đã và đang quyên góp, ủng hộ kinh phí mua tặng bánh trung thu, sữa, hoa quả dành tặng các bệnh nhi khó khăn tại bệnh viện Nhi Trung ương, Viện Huyết học và truyền máu Trung ương, Viện K Tân Triều…; trẻ em khó khăn tại các xóm trọ dành cho lao động tự do trên địa bàn các quận: Hoàn Kiếm, Nam Từ Liêm, Hà Đông… Do hạn chế tập trung đông người, các phần quà đều được vận chuyển đến các điểm chốt, tổ dân phố/đại diện các bệnh viện sẽ chuyển tận tay bệnh nhi, các em nhỏ. Phần quà trung thu năm nay tuy chưa thực sự đủ đầy vì thiếu chiếc đèn ông sao, đèn tai thỏ xinh xắn nhưng các em nhỏ vui mừng với tấm bánh dẻo thơm, nhiều gia đình đã xúc động vì trong gian khó, họ không bị lãng quên, nhận được sự sẻ chia, quan tâm của cộng đồng.

Tại một xóm nhỏ ở phố Trần Vỹ, quận Bắc Từ Liêm - nơi sinh sống của gần 10 hộ gia đình là lao động tự do, người ngoại tỉnh, công nhân xây dựng mắc kẹt tại Hà Nội. Lũ trẻ con trong xóm ở nhiều lứa tuổi khác nhau, có cháu đang đi học, có cháu không may mắn, hàng tháng đến viện để điều trị bệnh hiểm nghèo. Dịch bệnh khiến những người lớn không thể chạy chợ, làm thợ khiến cuộc sống của xóm nghèo càng thêm khó khăn. Những ngày này, xóm thường xuyên đón các nhà hảo tâm ghé qua tặng gạo, tặng lương thực thực phẩm để những bữa cơm không bị “đứt gãy”. Chiều cuối tuần đầu tháng 9, trong các phần thực phẩm hỗ trợ có những phần quà nhỏ dành tặng cho các em nhỏ. Đó là bánh trung thu, bánh kẹo và hoa quả. Ngay tối hôm đó, trong khoảng sân nhỏ giữa hai dãy nhà, mâm cỗ trung thu - dù rất đơn sơ và giản dị đã được bày biện trên chiếc bàn nhỏ, lũ trẻ đứng ở cửa nhà, ngửa cổ lên trời chờ đón ông trăng tròn để được phá cỗ. Cháu nào cũng háo hức, vui mừng; kể cả bệnh nhi đang điều trị ung thư máu cũng quên đi sự đau đớn, miệng cười thật tươi, đôi mắt tròn xoe, vừa trông trăng vừa đùa vui cùng các bạn. “Mâm cỗ hôm nay giống như trung thu của tuổi thơ em và nhiều gia đình những năm 2000. Đó là thời gian không có cảnh xếp hàng dài chờ mua bánh trung thu, không có món đồ chơi hiện đại và đắt đỏ… Tôi biết ở đâu đó trong các xóm trọ nghèo, trong các bệnh viện, các con vẫn đang đợi những chiếc bánh trung thu vì đó là ngày Tết của các con”- anh Khoa, đại diện nhóm thiện nguyện xúc động chia sẻ.

Khoác lên mình bộ đồ bảo hộ kín, chiếc kính chắn giọt bắn và khẩu trang y tế che kín mặt, Khoa lại lên đường với thùng bánh nhỏ phía sau xe và cả tấm lòng, tình yêu, sự quan tâm dành cho các em nhỏ thiệt thòi. Trung thu này, các cháu dù chưa đủ đầy vì Covid-19 nhưng với những tấm lòng nhân ái của những bạn trẻ như Khoa, các bé đã được “bù đắp” bằng sự sẻ chia của cộng đồng, bằng sự nồng ấm trọn vẹn trong vòng tay cha mẹ.

HẠNH LÊ