MÓN CHÈ ĐẬU XANH CỦA MẸ...

Ở nhà, mẹ là người cực hảo ngọt, đặc biệt thích món chè. Mẹ có thể ăn chè thay cơm, ăn tới no luôn chứ không nghe kêu ớn. Có lần chuyện vui với các con, mẹ bảo: Sau này giỗ mẹ bây cứ nấu nồi chè mà cúng, khỏi bày biện chi thịt cá rườm rà! Anh Hai kêu: Vậy sao được, rồi khách tới lấy gì dọn hả mẹ? Ủa, vậy ra bây tính… làm tiệc đãi khách chớ đâu phải giỗ mẹ? Anh Hai đuối lí, cười xòa…

Nhà trồng đám đậu xanh bên kia sông. Đậu hái về phơi khô cân bán bao giờ mẹ cũng dành lại một thạp nhỏ. Để nấu chè, mẹ nói. “Con sâu chè” là tôi nghe đương nhiên rất hào hứng. Nói vậy nhưng cơ hội được ăn chè mẹ nấu đâu có nhiều. Nhà khổ nên lấy… tiện tặn làm gốc. Phải những dịp tương đối “trọng đại” như các ngày Rằm lớn, con cái thi đậu hoặc nhà có khách quý… mẹ mới dám khui thạp nấu món chè đậu xanh. Còn nữa, ấy là những dịp vào mùa thu hoạch, cả nhà phải lao động nặng nhọc, đang nắng nóng suốt cả ngày mẹ cũng nấu chè đậu xanh. Chè nước (tức hầm chín đậu xanh hạt còn nguyên vỏ với nước, xong cho đường vào xoong). Mẹ bảo để bồi dưỡng, giải nhiệt.

Ảnh minh họa

Tôi giống mẹ cái tính hảo ngọt, cũng rất thích chè, nhưng hơi “kén cá chọn canh”: Không phải món chè nào tôi cũng ưa, nhất là kiểu chè đậu xanh nấu nguyên cả vỏ. Tôi ưa chè đậu xanh, chắc rồi, nhưng phải là đậu xanh làm sạch vỏ xong đem hầm chín, nấu chung với bột khoai mì và đường. Xúc một muỗng chè bột dẻo quẹo trắng phau, long lanh những hạt đậu xanh đã đãi vỏ vàng ươm cho vào miệng thì vị ngọt lịm béo bùi đương nhiên thấm tận ruột gan. Chè “đúng ý” vậy chắc tôi đây cũng có khả năng ăn no. Món chè mẹ nấu toàn nước không có bột đã đáng chán. Vậy nhưng trầm trọng nhất vẫn là vụ đậu xanh không chịu cà vỏ thành ra đáng chán… nhân ba. Cái món vỏ đậu xanh nhai hoài vẫn cứ còn vị nham nhám, nuốt vào vướng ngang nơi cổ rất chi khó chịu khiến “sâu chè” tôi ăn chừng một chén là thua. Mẹ thì khác, mẹ cứ tì tì xơi hết chén nọ tới chén kia, nhai nuốt gọn bâng còn tấm tắc khen ngọt khen ngon như chẳng thấy vướng víu gì…

Mặc cho mẹ hoài công ra sức giảng giải: Chè đậu xanh nấu cả vỏ ăn mới tốt, có công dụng giải nhiệt, chữa bệnh và…, tôi nghe cứ nửa tin nửa ngờ (ngờ nhiều hơn tin), bụng nghĩ: Mẹ hà tiện, sợ tốn đậu nên kiếm cớ nói quanh chớ tốt gì tốt? Thử nghĩ lại coi, rau củ gì đem làm món ăn chẳng phải bỏ vỏ (!). Càng nghĩ, tôi càng thấy giận mẹ về vụ không bao giờ chịu chiều con, nấu nồi chè đậu xanh đãi vỏ giống nhà người ta ăn cho đã miệng thử một lần!

Nỗi ấm ức đó theo tôi cho tới lúc lớn lên ra đời, có điều kiện đi ăn thỏa thuê cái món chè đậu xanh đãi vỏ nấu với bột khoai mì như hằng mơ ước bấy lâu. Mua đem về cho mẹ, mẹ chỉ ăn một chén. Ngon không mẹ? Ờ, cũng được. Mà không ngon bằng chè tao nấu hồi xưa (!). Trời đất, bó tay với mẹ luôn!

Lớn thêm chút, tôi bắt đầu lờ mờ hiểu ra cái lí ngày nào tưởng như hết sức vô lí của mẹ. Hiểu người già hay quen với những gì đã thân thuộc thành nếp cũ. Vậy nhưng chuyện không đơn giản có vậy. Tình cờ đọc thông tin khoa học trên internet, tôi mới biết: Lí lẽ đậu xanh ăn cả vỏ mới có công dụng giải nhiệt, chữa bệnh của mẹ ngày xưa là hoàn toàn đúng. Bỏ lớp vỏ khi ăn đậu xanh, con người đã vô tình ném đi phương thuốc quý có thể giúp thanh nhiệt, giải độc và bồi bổ cơ thể của trời ban. Mẹ giờ thành người thiên cổ. Còn tôi, lạ kì chưa, sau khi biết được cái thông tin kia giờ tôi cũng đổi tính: Ăn chè đậu xanh nấu cả vỏ mới thấy ngon, giống hệt mẹ ngày nào…

Y.N