Tránh nhiễm trùng tiết niệu ở phụ nữ mang thai

Thường gặp hơn khi mang thai

Nhiễm trùng đường tiết niệu có thể xảy ra ở bất kỳ phần nào của đường tiết niệu, bắt đầu từ thận - nơi nước tiểu được tạo ra, tiếp tục qua các ống niệu quản dẫn nước tiểu xuống bàng quang - nơi nước tiểu tích tụ và kết thúc bởi ống niệu đạo - một ống ngắn mang nước tiểu ra bên ngoài cơ thể bạn.

Các chuyên gia cho biết, nguyên nhân nhiễm trùng đường tiết niệu được xác định là do hormone thai kỳ làm giãn trương lực cơ niệu quản, làm chậm dòng chảy của nước tiểu. Sự thay đổi này làm nước tiểu mất nhiều thời gian hơn để đi qua đường tiết niệu, khiến vi khuẩn có nhiều thời gian hơn để sinh sôi. Bên cạnh, do sự chèn ép của tử cung lên bàng quang, khiến mẹ bầu khó tống xuất hết nước tiểu trong bàng quang. Nước tiểu còn sót lại có thể trở thành nguồn lây nhiễm khi trào ngược từ bàng quang lên niệu đạo, tạo điều kiện thuận lợi cho vi khuẩn phát triển.

Ảnh minh họa

Theo đó, có các loại nhiễm trùng đường tiết niệu thông thường sau:

- Nhiễm trùng bàng quang: Thông thường, vi khuẩn khu trú chỉ trong bàng quang và sinh sôi ở đó, gây viêm và tạo nên những biểu hiện khó chịu. Đây cũng là tình trạng khá phổ biến ở phụ nữ có quan hệ tình dục trong độ tuổi từ 20 đến 50.

- Nhiễm trùng thận: Vi khuẩn cũng có thể đi từ bàng quang của bạn lên ống niệu quản gây viêm nhiễm một hoặc cả hai quả thận. Nhiễm trùng thận (còn gọi là viêm bể thận) là biến chứng y khoa nghiêm trọng phổ biến nhất của thai kỳ. Nó cũng có thể gây ra hậu quả nghiêm trọng cho thai nhi như tăng nguy cơ sinh non, sinh con nhẹ cân.

- Nhiễm trùng tiểu không triệu chứng: Xảy ra khi trong đường tiết niệu của bạn có vi khuẩn tồn tại nhưng không gây ra triệu chứng. Khi bạn không mang thai, tình trạng này thường không gây ra vấn đề gì và thường tự khỏi. Tuy nhiên khi mang thai, nếu không được điều trị, nhiễm trùng tiểu không triệu chứng có thể làm tăng đáng kể nguy cơ bị nhiễm trùng thận. Đây là lý do vì sao các mẹ bầu phải xét nghiệm nước tiểu thường xuyên trong thai kỳ.

Các chuyên gia cho rằng, các triệu chứng có thể không giống nhau ở mỗi người. Với nhiễm trùng bàng quang, bạn có thể bị đau, khó chịu hoặc nóng rát khi đi tiểu hoặc khi quan hệ tình dục. Cũng như bị khó chịu vùng chậu, hoặc đau bụng dưới (thường ở ngay trên xương mu). Nước tiểu có mùi hôi hoặc trông có vẻ đục, đôi khi có lẫn máu. Cảm giác muốn đi tiểu thường xuyên, ngay cả khi có rất ít nước tiểu trong bàng quang. Bạn có thể sốt nhẹ.

Với nhiễm trùng thận bạn có thể bị sốt cao (thường bị run, ớn lạnh hoặc đổ mồ hôi). Bị đau ở vị trí thắt lưng hoặc bên dưới xương sườn ở một hoặc cả hai bên, có thể cả ở bụng. Buồn nôn và ói mửa. Có máu hoặc mủ trong nước tiểu, có thể bao gồm một số triệu chứng viêm bàng quang.

Làm gì để ngăn ngừa?

Đối với nhiễm trùng đường tiết niệu không triệu chứng, hay nhiễm trùng bàng quang, các mẹ bầu có thể được điều trị bằng kháng sinh đường uống an toàn cho thai kỳ. Các loại thuốc kháng sinh có thể làm giảm các triệu chứng trong vòng một vài ngày, nhưng điều quan trọng là dùng thuốc đúng và đủ thời gian theo chỉ dẫn của bác sĩ, không ngưng thuốc trước hạn.

Với nhiễm trùng thận mẹ bầu sẽ phải nhập viện điều trị tích cực. Lúc này, cả mẹ và bé sẽ được theo dõi sát sao, tiến hành làm các xét nghiệm đánh giá tình trạng nhiễm khuẩn và chức năng thận, làm siêu âm kiểm tra hệ tiết niệu, siêu âm kiểm tra thai.

Điều tốt nhất là bạn cần tránh nguy cơ nhiễm trùng đường tiết niệu. Muốn vậy bạn cần uống đủ nước để làm loãng nước tiểu, góp phần loại bỏ vi khuẩn. Bạn nên tạo thói quen đi tiểu ngay khi cảm thấy cần, tiểu sạch hoàn toàn nước tiểu, đi tiểu trước và sau khi quan hệ tình dục. Bạn cần vệ sinh đúng cách, dùng quần lót bằng vải cotton, tránh mặc quần bó sát và không ngâm bồn tắm quá lâu, quá thường xuyên.

BS MINH HẢI