Nỗi lo mang thai ở tuổi vị thành niên
(PNTĐ) -Mới đây, thông tin một nữ sinh lớp 7 (tại Bắc Giang) có thai rồi tự sinh con khiến dư luận, nhất là các bậc cha mẹ không khỏi xót xa, giật mình. Đáng nói, cả gia đình và nhà trường đều tỏ ra bất ngờ và không hay biết trẻ đã trải qua giai đoạn mang thai trước đó.
Các yếu tố dẫn đến mang thai ở tuổi vị thành niên
Trẻ vị thành niên (VTN) thuộc nhóm từ 10-19 tuổi. Vào thời điểm này, trẻ phát triển các chức năng sinh dục, sinh sản, nhu cầu tình dục xuất hiện và chưa đủ kỹ năng để kiểm soát ham muốn tình dục; thiếu hiểu biết về chu kỳ kinh nguyệt, cơ chế thụ thai, các biện pháp tránh thai; quan hệ tình dục không chuẩn bị; hạn chế trong tiếp cận với các dịch vụ chăm sóc sức khỏe sinh sản… dẫn đến nguy cơ mang thai ngoài ý muốn rất cao và để lại nhiều hệ lụy trong tương lai.
Nguy cơ có thể gặp khi mang thai ở tuổi vị thành niên
Mang thai ở tuổi VTN ảnh hưởng không tốt đến sức khỏe, nguy cơ tử vong mẹ vẫn còn cao so với các bà mẹ sinh con ở tuổi trưởng thành. Mẹ dễ bị thiếu máu, tiền sản giật, đẻ non, sẩy thai, chuyển dạ đình trệ, bất tương xứng thai khung chậu; đẻ khó, dễ phải can thiệp bằng các thủ thuật và phẫu thuật.
Tỷ lệ tử vong trẻ em sinh ra do các bà mẹ tuổi VTN trong năm đầu cao hơn so với các bà mẹ sinh con ở tuổi trưởng thành. Con của các bà mẹ vị thành niên thường có tỉ lệ nhẹ cân, bệnh tật và tử vong cao gấp nhiều lần so với con của các bà mẹ tuổi trưởng thành.
Về mặt kinh tế - xã hội, khi có thai ở tuổi VTN phải gián đoạn việc học hành, khó khăn về kinh tế và không kiếm được việc làm, dẫn trẻ VTN vào con đường bế tắc. Hạnh phúc gia đình có thể bị rạn nứt, dễ lâm vào cảnh éo le, ảnh hưởng đến tương lai của trẻ VTN. Tỷ lệ ly dị cao, dễ bị phân biệt đối xử. Làm mẹ sớm dễ bị căng thẳng và khủng hoảng tâm lý.
Do mặc cảm, xấu hổ, chưa hiểu biết về thai nghén, trẻ VTN thường tìm kiếm dịch vụ phá thai không an toàn, nguy cơ xảy ra nhiều tai biến hơn ở người trưởng thành. Những ảnh hưởng tâm lý sau phá thai ở tuổi VTN có thể rất nặng nề và kéo dài.
Dấu hiệu phát hiện sớm trẻ vị thành niên mang thai
Do cơ thể của trẻ VTN mang thai chưa có sự phát triển hoàn chỉnh, không dễ để nhận biết chính xác việc mang thai trong những tuần đầu. Nhưng, ở giai đoạn này vẫn có một số dấu hiệu mang thai sớm để nhận biết.
Cụ thể: Trẻ chậm kinh hoặc mất kinh; buồn nôn và nôn; thay đổi ở ngực: Vú căng và nổi tĩnh mạch quanh quầng vú; tiết sữa non từ tuần thứ 16 của thai kì; nhiệt độ cơ thể tăng cao; thay đổi về da như nám da, sẫm màu ở núm vú; chảy máu âm đạo trong 3 tháng đầu của thai kì có thể nhầm lẫn với ra máu kinh nguyệt bình thường.
Trang bị kiến thức giới tính, sức khỏe sinh sản cho trẻ
Khi có con trong độ tuổi VTN, cha mẹ nên dành nhiều thời gian trò chuyện, tâm sự với con những định hướng đúng đắn về tình cảm. Cha mẹ và nhà trường nên phối hợp để trang bị cho trẻ những kiến thức về sức khỏe sinh sản, giáo dục giới tính cho các em, giúp các em có kiến thức và nhận thức đúng đắn tránh được những sai lầm không đáng có.
Bên cạnh đó, cần có sự phối hợp đồng bộ giữa nhà trường - gia đình - xã hội, sự phối hợp của các ngành chức năng trong giáo dục kiến thức chăm sóc sức khỏe tiền hôn nhân, sức khỏe sinh sản, hướng dẫn các biện pháp tránh thai phù hợp, hạn chế tình trạng phá thai và ngăn ngừa các bệnh lây qua đường tình dục cho trẻ VTN.
