Báo chí đồng hành cùng phát triển văn hóa dân tộc

Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ Ba do Bộ VHTTDL phối hợp với Ban Tuyên giáo và Dân vận Trung ương, Hội Nhà báo Việt Nam tổ chức để lựa chọn, trao giải cho tác giả hoặc nhóm tác giả có tác phẩm báo chí xuất sắc viết về văn hóa, thông tin, gia đình, thể thao và du lịch được các cơ quan báo chí Trung ương và địa phương đăng, phát sóng trong thời gian quy định; trao giải cho cơ quan báo chí tiêu biểu có nhiều tác phẩm tham dự đạt giải.

Giải thưởng nhằm ghi nhận và tôn vinh những đóng góp xuất sắc của các tập thể, cá nhân, đội ngũ những người làm báo trong sự nghiệp phát triển văn hóa, thông tin, thể thao, du lịch và gia đình. Giải còn ghi nhận những nỗ lực bền bỉ của các cơ quan báo chí, truyền thông trong việc biến văn hóa thành nguồn năng lượng tinh thần, lan tỏa tới hàng triệu người dân, cùng chung tay thực hiện tuyên ngôn hành động mang tính chiến lược: “Văn hóa là nền tảng – Thông tin là mạch dẫn – Thể thao là sức mạnh – Du lịch là nhịp cầu kết nối”.

Nâng quy mô và tầm vóc

Năm 2025 là mùa thứ ba Giải được tổ chức và có nhiều đổi mới từ tên gọi, quy mô tổ chức đến nội dung tác phẩm dự thi. Ngày 3/7/2025, Thứ trưởng Thường trực Bộ VHTTDL, Trưởng BTC Giải Lê Hải Bình đã ký Quyết định số 2312/QĐ-BVHTTDL đổi tên gọi Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa, Thể thao và Du lịch” thành Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam”.

Thứ trưởng Thường trực đánh giá: “Sau hai lần tổ chức, Giải tổ chức lần này đã thay đổi tên gọi thành Giải Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam”. Tên gọi mới đáp ứng tiêu chí ngắn gọn, súc tích, ấn tượng nhưng bao hàm được một Bộ đa ngành, đa lĩnh vực trong tình hình mới”.

Thực hiện ý kiến chỉ đạo của Bộ trưởng Bộ VHTTDL Nguyễn Văn Hùng, cùng Thứ trưởng Thường trực Lê Hải Bình, Báo Văn hóa đã xây dựng dự thảo Kế hoạch và thể lệ Báo chí toàn quốc “Vì sự nghiệp phát triển Văn hóa Việt Nam” lần thứ 3 năm 2025 theo tinh thần đổi mới trong bối cảnh giải đổi tên gọi với quy mô, tầm vóc lớn hơn.

“Sau khi tiếp nhận chức năng quản lý báo chí, xuất bản, thông tin đối ngoại của Bộ Thông tin và truyền thông (trước đây), chức năng, nhiệm vụ của Bộ VHTTDL cũng có sự thay đổi. Do vậy, quy mô và tầm vóc giải thưởng cũng được nâng cao hơn, tên gọi của giải cũng có sự đổi mới sao cho phù hợp”, ông Nguyễn Anh Vũ, Tổng Biên tập Báo Văn hóa, Phó Trưởng Ban tổ chức giải cho biết.

Giải năm nay có sự mở rộng về nội dung trọng tâm các tác phẩm dự thi. Bên cạnh những nội dung xoay quanh lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch như các mùa trước, ở mùa giải này, thí sinh có thể dự thi bằng những bài viết đề cập về báo chí, xuất bản. Với quy mô, tầm vóc lớn hơn như vậy, Giải đã nhận được 1.040 tác phẩm báo chí gửi dự thi từ hầu hết các cơ quan báo chí Trung ương và địa phương. 

Phó Thủ tướng Mai Văn Chính và Bộ trưởng Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch Nguyễn Văn Hùng trao giải Nhất cho tác giả Đỗ Minh Thu, Báo Điện tử Vietnam Plus, Thông tấn xã Việt Nam.

Tác phẩm dự thi được đăng, phát trên các loại hình báo chí: Báo in, báo điện tử, phát thanh, truyền hình, ảnh báo chí, từ ngày 16/6/2024 đến hết ngày 31/7/2025. Sau thời gian tổng hợp, sàng lọc, thẩm định, thảo luận và chấm tác phẩm, Hội đồng sơ khảo đã lựa chọn được 122 tác phẩm xuất sắc trình Hội đồng chung khảo. Sau các vòng sơ khảo, chung khảo, kết quả Ban tổ chức đã trao 95 giải cá nhân (gồm 5 giải Nhất, 15 giải Nhì, 25 giải Ba và 50 giải Khuyến khích); 3 giải tập thể dành cho các cơ quan báo chí có nhiều tác phẩm chất lượng.

Đánh giá về chất lượng chuyên môn của Giải lần này, Tổng Biên tập Báo Nhân Dân, Chủ tịch Hội đồng chung khảo, nhà báo Lê Quốc Minh cho biết: “Năm nay, Giải Báo chí của Bộ VHTTDL đã được nâng lên một cấp độ mới, thể hiện qua quy mô và chất lượng tác phẩm dự thi. Với hơn 1.000 tác phẩm gửi về từ các cơ quan báo chí Trung ương và địa phương, chúng tôi đánh giá đây là sự hưởng ứng rất tích cực của giới báo chí cả nước. Con số ấy không chỉ phản ánh sức hút của Giải, mà còn cho thấy sự quan tâm ngày càng sâu rộng của đội ngũ phóng viên, biên tập viên đối với lĩnh vực văn hóa, thể thao và du lịch”. 

Ban tổ chức trao giải Nhì cho các tác giả, nhóm tác giả đoạt giải. Ảnh: TTXVN

Ban Tổ chức trao 3 giải tập thể dành cho các cơ quan báo chí. (Ảnh: Trần Huấn)

Các tác phẩm tham dự năm nay khá đa dạng về thể loại và chủ đề. Ở vòng chung khảo, nhiều tác phẩm đã thể hiện được chiều sâu về nội dung, phản ánh những vấn đề lớn của ngành như chính sách văn hóa, cơ sở pháp lý, vai trò của văn hóa trong kỷ nguyên số, xây dựng văn hóa gia đình… Các chủ đề này rất phù hợp với định hướng “văn hóa phải soi đường cho quốc dân đi”, đúng với chủ trương, đường lối của Đảng và Nhà nước về phát triển văn hóa.

Tôn vinh sức lan tỏa của văn hóa

Một điểm nhấn đáng chú ý của mùa giải năm nay là lần đầu tiên Ban tổ chức trao thêm 6 giải “Cảm hứng Việt”. Giải thưởng này nhằm tri ân những nỗ lực bền bỉ của các cơ quan báo chí, kênh truyền thông và cá nhân đã góp phần biến văn hóa thành nguồn năng lượng tinh thần lan tỏa đến hàng triệu người dân. Các tác phẩm, chương trình, sản phẩm nghệ thuật – truyền thông được vinh danh đều tạo hiệu ứng xã hội sâu rộng, góp phần quảng bá giá trị văn hóa Việt Nam, truyền cảm hứng sống tích cực, khơi dậy niềm tự hào dân tộc, tinh thần đoàn kết, nhân ái và sáng tạo của người Việt.

Một điểm nhấn nổi bật của mùa giải lần thứ Ba là sự ra đời của hạng mục đặc biệt “Cảm hứng Việt”. Ảnh: TTXVN

Giải thưởng này khẳng định vai trò của các cơ quan báo chí, kênh truyền thông, cá nhân trong việc kiến tạo, bồi đắp những giá trị tốt đẹp, góp phần xây dựng nền văn hoá Việt Nam tiên tiến, đậm đà bản sắc dân tộc. “Cảm hứng Việt” chính là biểu trưng cho sức mạnh mềm của văn hoá, sức mạnh chạm đến trái tim, khơi dậy khát vọng, và lan tỏa tinh thần Việt Nam trong thời đại mới.