Trên 51 triệu ý kiến góp ý sửa đổi Hiến pháp theo hệ thống Mặt trận và tổ chức thành viên
(PNTĐ) - Tính đến ngày 28/5/2025, hệ thống MTTQ Việt Nam, các tổ chức chính trị - xã hội, các tổ chức thành viên của Mặt trận đã tổ chức 61.791 hội nghị lấy ý kiến; tổng số ý kiến góp ý vào toàn bộ nội dung của dự thảo Nghị quyết là 51.192.334 ý kiến.
Nội dung này thể hiện tại Báo cáo Kết quả lấy ý kiến trong hệ thống MTTQ Việt Nam đối với dự thảo Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam năm 2013 do Phó Chủ tịch Hoàng Công Thủy thay mặt Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam ký ban hành.
Trên cơ sở tổng hợp ý kiến, kiến nghị, Ban Thường trực Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam đề xuất việc tiếp thu, chỉnh lý dự thảo Nghị quyết như sau:
Về MTTQ Việt Nam và các tổ chức chính trị - xã hội (nội dung sửa đổi, bổ sung Điều 9 Hiến pháp năm 2013): Ban Thường trực nhất trí và đề nghị giữ nguyên nội dung sửa đổi, bổ sung tại khoản 1 Điều 9 Hiến pháp năm 2013 dự thảo Nghị quyết, đã kế thừa phần lớn quy định còn nguyên giá trị;
Chỉ bổ sung một số nội dung đã được ghi nhận trong Cương lĩnh xây dựng đất nước trong thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội (bổ sung, phát triển năm 2011) MTTQ Việt Nam là một bộ phận của hệ thống chính trị, là cơ sở chính trị của chính quyền nhân dân. Đảng Cộng sản Việt Nam vừa là thành viên vừa là người lãnh đạo Mặt trận; phù hợp với quy định tại Điều 4 Hiến pháp năm 2013.
Đồng thời, tại Văn kiện Đại hội Đảng toàn quốc lần thứ XIII đã xác định thực hiện phương thức “Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, MTTQ và các tổ chức chính trị - xã hội làm nòng cốt để nhân dân làm chủ”... Do đó, khoản 1 Điều 9 Hiến pháp bổ sung nội dung “thể hiện ý chí, nguyện vọng của Nhân dân và phát huy quyền làm chủ của Nhân dân” là cần thiết và phù hợp.
Đối với nội dung sửa đổi, bổ sung tại khoản 2 Điều 9 Hiến pháp năm 2013 tại dự thảo Nghị quyết: Nhất trí và đề nghị giữ nguyên quy định các tổ chức chính trị - xã hội trực thuộc MTTQ Việt Nam. Bên cạnh đó, đề nghị tiếp thu ý kiến góp ý về việc thay cụm từ “dưới sự chủ trì của Mặt trận Tổ quốc Việt Nam” bằng cụm từ “do MTTQ Việt Nam chủ trì”.
Ban Thường trực nhất trí và đề nghị giữ nguyên cụm từ "trực thuộc" tại Điều 10 để phù hợp với sửa đổi, bổ sung khoản 2 Điều 9 Hiến pháp năm 2013 tại dự thảo Nghị quyết, bảo đảm tính thống nhất trong các quy định của Hiến pháp.
Ban Thường trực thống nhất tiếp thu ý kiến góp ý bổ sung cụm từ “duy nhất” và thành quy định “là đại diện duy nhất của người lao động ở cấp quốc gia” để khẳng định rõ vị thế của công đoàn trong đại diện người lao động ở cấp quốc gia trong “quan hệ lao động” và trong “quan hệ quốc tế về công đoàn”.
Ban Thường trực thống nhất tiếp thu ý kiến góp ý, điều chỉnh quy định tại khoản 1 Điều 84 theo hướng giữ lại quyền trình dự án luật, pháp lệnh của cơ quan trung ương của các tổ chức chính trị - xã hội. Theo đó, quy định tại khoản 1 Điều 84 thể hiện: “Chủ tịch nước, Ủy ban Thường vụ Quốc hội, Hội đồng dân tộc, Ủy ban của Quốc hội, Chính phủ, Tòa án nhân dân Tối cao, Viện Kiểm sát nhân dân Tối cao, Kiểm toán nhà nước, Ủy ban Trung ương MTTQ Việt Nam, cơ quan Trung ương các tổ chức chính trị - xã hội có quyền trình dự án luật trước Quốc hội, trình dự án pháp lệnh trước Ủy ban Thường vụ Quốc hội”.
Về nội dung sửa đổi, bổ sung Điều 110 Hiến pháp năm 2013, Ban Thường trực đề nghị tiếp tục giữ lại quy định "phải lấy ý kiến Nhân dân địa phương" tại khoản 3 Điều 110 Hiến pháp hiện hành để bảo đảm thể hiện đầy đủ quyền làm chủ của nhân dân vì việc thành lập, giải thể, nhập, chia đơn vị hành chính, điều chỉnh địa giới đơn vị hành chính là một vấn đề rất lớn, ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống của nhân dân.
Đặc biệt, từ tổng hợp ý kiến của chuyên gia, nhà khoa học và địa phương, Ban Thường trực đề nghị nghiên cứu kỹ việc giữ lại các đơn vị hành chính dưới tỉnh như thị xã, thành phố thuộc tỉnh và thị trấn, nhằm bảo đảm phát huy giá trị của các đô thị đã hình thành qua nhiều năm, gắn với yếu tố lịch sử, truyền thống và yêu cầu phát triển đô thị hiện nay.
Về quyền chất vấn của đại biểu HĐND đối với Chánh án Tòa án nhân dân và Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân, Ban Thường trực đề nghị tiếp tục quy định quyền chất vấn của đại biểu HĐND đối với Chánh án Tòa án nhân dân và Viện trưởng Viện Kiểm sát nhân dân (như khoản 2 Điều 115, Hiến pháp 2013). Bên cạnh đó, đề nghị bổ sung thêm đối tượng chất vấn Chánh án Tòa án nhân dân khu vực, Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân khu vực để bảo đảm quyền giám sát toàn diện của nhân dân đối với các chức danh này từ trung ương đến địa phương.
