Giáo viên dạy nghệ thuật vừa thiếu, vừa yếu
Theo Chương trình giáo dục phổ thông mới vừa được Bộ Giáo dục - Đào tạo (GDĐT) ban hành, các môn giáo dục nghệ thuật cho học sinh sẽ được đẩy mạnh.
 |
| Tới đây, khi thực hiện Chương trình Giáo dục phổ thông mới sẽ thiếu hàng nghìn giáo viên dạy nghệ thuật |
Mới có 7 địa phương đủ giáo viên nghệ thuật
Trong chương trình giáo dục phổ thông mới, giáo dục nghệ thuật (bao gồm các môn âm nhạc và mỹ thuật) là môn học tự chọn ở cả 3 cấp tiểu học, THCS và THPT. Tuy nhiên, theo thống kê của Bộ GD-ĐT, ở bậc tiểu học, cả nước mới có 7 địa phương đạt 100% trường tiểu học có giáo viên âm nhạc và mỹ thuật chuyên biệt (gồm Đà Nẵng, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Quảng Bình, Thái Bình, Hải Dương, Hưng Yên). Các địa phương còn lại đạt tỷ lệ từ 50 đến trên 90%. Tính chung trên toàn quốc hiện còn thiếu hơn 2.100 giáo viên âm nhạc; 2.093 giáo viên mỹ thuật.
Ở cấp THPT, tình trạng này còn trầm trọng hơn khi hơn 2.800 trường THPT trên cả nước đều chưa có giáo viên dạy nghệ thuật. Nếu căn cứ theo chỉ tiêu mỗi trường THPT cần 1 giáo viên âm nhạc, 1 giáo viên mỹ thuật thì cả nước cần khoảng gần 5.700 giáo viên.
Dự báo của Bộ GD-ĐT về nhu cầu tuyển dụng giáo viên nghệ thuật cho thấy, vào năm 2022, ở bậc THCS sẽ cần hơn 23.700 giáo viên và khoảng hơn 10.000 giáo viên ở bậc THPT.
Không chỉ thiếu về số lượng, chất lượng giáo viên dạy nghệ thuật cũng chưa đồng đều. Theo Luật Giáo dục 2019, chuẩn trình độ đào tạo của GV tiểu học và THCS là có bằng cử nhân trở lên. Trong khi đó, theo PGS Đào Đăng Phượng, Hiệu trưởng ĐH Sư phạm Nghệ thuật Trung ương, hiện nay, vẫn có nhiều giáo viên đạt trình độ trung học sư phạm, cao đẳng… Nhiều giáo viên không có khả năng ứng dụng công nghệ thông tin vào cải tiến bài giảng.
Báo cáo của Bộ GD-ĐT nhận định: “Điều này dẫn tới thực tế năng lực nghệ thuật của giáo viên dạy nghệ thuật ở các trường rất không đồng đều, nhất là đối với các giáo viên tiểu học không học chuyên ngành sư phạm âm nhạc hay mỹ thuật. Do không có hoặc năng khiếu nghệ thuật hạn chế, thời lượng học tập môn nghệ thuật ở trường sư phạm ít ỏi và chỉ học về phương pháp dạy học âm nhạc/mỹ thuật, không học về chuyên môn nên các giáo viên tiểu học nói chung khi dạy 2 môn này gặp nhiều khó khăn. Đây là vấn đề rất đáng lo ngại khi triển khai chương trình giáo dục phổ thông 2018”.
Chấm dứt coi giáo dục nghệ thuật là phụ
Theo Bộ trưởng Bộ GD-ĐT Phùng Xuân Nhạ, đã đến lúc, chúng ta phải thay đổi quan niệm môn nghệ thuật là môn phụ. Nhiều trường chú trọng phát triển giáo viên môn Toán, Ngữ văn, tiếng Anh... nên giao cho các thầy cô dạy nghệ thuật nhiều công việc khác không liên quan, khiến các thầy cô không chuyên tâm với nghề nghiệp của mình. Tới đây, vai trò của giáo dục nghệ thuật trong Chương trình giáo dục phổ thông mới sẽ được thể hiện ở mục đích đào tạo con người mới Việt Nam phát triển cân đối, hài hòa, toàn diện, có ý thức về cái đẹp. Môn nghệ thuật không chỉ dạy về nhạc, họa mà là dạy về cái chân thiện mỹ nhân văn… Nếu giới trẻ được giáo dục tốt về cảm thụ văn hóa, thẩm mỹ, sẽ hạn chế được tình trạng lệch chuẩn hâm mộ Khá “Bảnh” như thời gian qua.
Bộ GD-ĐT cũng đã có gợi ý một số giải pháp như các trường, hoặc liên trường có thể phối hợp tổ chức dạy học các môn nghệ thuật. Như vậy, 1 giáo viên nghệ thuật có thể dạy cho một số trường phổ thông. Ngoài ra cũng có thể liên kết với các trường sư phạm nghệ thuật để đưa giảng viên đến dạy tại trường. Các trường sư phạm đào tạo giáo viên nghệ thuật cần mở khóa học bồi dưỡng bổ sung kiến thức còn thiếu cho sinh viên có mong muốn dạy nghệ thuật ở các trường phổ thông.
Trường ĐH Sư phạm Nghệ thuật Trung ương cũng đã có kế hoạch đào tạo bồi dưỡng khoảng 1.500 giáo viên nghệ thuật/năm. Tuy nhiên, theo đại diện của trường, hiện nay chúng ta vẫn đang thiếu một chương trình chuẩn về đào tạo cũng như chuẩn đánh giá đầu ra giáo viên nghệ thuật. Đặc biệt, muốn triển khai tốt giáo dục nghệ thuật theo Chương trình giáo dục phổ thông mới, chương trình đào tạo giáo viên nghệ thuật sẽ phải bổ sung thêm nhiều nội dung mới so với chương trình hiện hành. Theo PGS Đào Đăng Phượng, Bộ GD-ĐT cần xác định mục tiêu đào tạo, ban hành chuẩn chương trình, chuẩn giáo viên, tổ chức biên soạn các tài liệu đào tạo, bồi dưỡng giáo viên theo từng nội dung hoặc chủ đề; trên cơ sở đó thiết kế một số giáo án mẫu, các tiết dạy minh họa thể hiện cách thức dạy học theo hướng đổi mới của Chương trình giáo dục phổ thông 2018 để định hướng cho các nhà trường, giáo viên áp dụng.
Giải bài toán thiếu giáo viên nghệ thuật cần một chiến lược bài bản và không thể chậm trễ, vì chỉ còn 9 tháng nữa là triển khai Chương trình giáo dục phổ thông mới.
Trung Thu
