5 năm thi hành Luật Thư viện: Tạo chuyển biến tích cực cho văn hóa đọc Thủ đô
(PNTĐ) - Ngày 22/11, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội tổ chức hội nghị sơ kết 5 năm thi hành Luật Thư viện nhằm đánh giá công tác thi hành Luật trên địa bàn Thủ đô; thảo luận đưa ra giải pháp nâng cao hơn nữa hiệu quả thi hành Luật, đồng thời nâng cao trách nhiệm của các cấp, các ngành trong việc triển khai Luật Thư viện.
Qua 5 năm thi hành, Luật Thư viện đã tạo chuyển biến tích cực về trách nhiệm của các cấp, các ngành và toàn xã hội trong việc triển khai kịp thời, đồng bộ, thống nhất và hiệu quả để phát triển các loại hình thư viện, đáp ứng nhu cầu học tập, nghiên cứu và giải trí của các tầng lớp nhân dân. Việc tuyên truyền phổ biến Luật và các văn bản quy định chi tiết, hướng dẫn thi hành bằng nhiều hình thức: tổ chức hội nghị triển khai phổ biến, tập huấn; tài liệu tuyên truyền, lồng ghép các sự kiện hội nghị khác thông qua các hoạt động trưng bày sách và các hoạt động khác phong phú đa dạng.
Hà Nội đã kiện toàn, củng cố hệ thống thư viện; phát triển tài nguyên thông tin, xây dựng và phát huy giá trị các bộ sưu tập tài liệu cổ, quý hiếm, các bộ sưu tập tài liệu có giá trị đặc biệt về lịch sử, văn hóa, khoa học...Hiện nay, hệ thống thư viện công cộng trên địa bàn thành phố Hà Nội gồm có 1 thư viện cấp tỉnh; 29/30 thư viện cấp huyện; 53 thư viện cấp xã. Ngoài ra có 1.096 thư viện cộng đồng, thư viện, phòng đọc cơ sở; 13 thư viện tư nhân có phục vụ cộng đồng. Kinh phí bổ sung sách hàng năm tăng 19%. Số lượng tài nguyên thông tin bổ sung từ khi thi hành luật là trên 13.000 tên sách, bình quân tăng khoảng 20.000 bản sách/năm; 395 loại báo, tạp chí; gần 60.000 trang sách chữ nổi; 55 đĩa CD…
Từ khi thực thi Luật Thư viện, chất lượng chuyên môn nghiệp vụ; hoạt động phục vụ tạo lập, cung cấp sản phẩm và dịch vụ thông tin - thư viện của thành phố được nâng cao; hệ thống thư viện được hiện đại hóa, phát triển thư viện số và liên thông thư viện. Không chỉ thư viện thành phố, hệ thống thư viện ở cơ sở phát triển mạnh, ngày một khang trang; nhiều thư viện tư nhân, tủ sách ra đời và duy trì hoạt động phục vụ cộng đồng hiệu quả…
Phát biểu tại hội nghị, Phó Giám đốc Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội Trần Thị Vân Anh nhấn mạnh, Luật Thư viện được Quốc hội thông qua ngày 21/11/2019, có hiệu lực thi hành từ ngày 1/7/2020. Ngay sau đó, Sở Văn hóa và Thể thao Hà Nội đã tham mưu UBND thành phố Hà Nội ban hành Kế hoạch triển khai Luật Thư viện và các văn bản hướng dẫn thi hành luật. Để triển khai thực hiện Luật Thư viện trong công tác của hệ thống thư viện công cộng Hà Nội, căn cứ các văn bản chỉ đạo của Bộ VHTTDL, UBND Thành phố, Sở VHTT, Thư viện Hà Nội đã bám sát nội dung Luật Thư viện và các văn bản dưới Luật để triển khai các nhiệm vụ cụ thể của thư viện công cộng tới toàn hệ thống. Đặc biệt, Nghị quyết số 07/2023/NQ-HĐND ngày 4/7/2023 của HĐND thành phố Hà Nội ban hành về việc miễn phí sử dụng thư viện tại các thư viện công lập trên địa bàn thành phố để khuyến khích và phát triển văn hóa đọc, đã góp phần thu hút độc giả đến thư viện nhiều hơn, thúc đẩy phát triển văn hóa đọc trên địa bàn Thủ đô.
Sau 5 năm triển khai, Luật Thư viện đã có tác động rất lớn đến việc phát triển văn hóa đọc trên địa bàn Thủ đô; thúc đẩy mạnh mẽ xây dựng xã hội học tập, nâng cao dân trí. Các cấp, các ngành cũng vì thế dành nhiều sự quan tâm hơn cho lĩnh vực thư viện. “Luật đã tạo điều kiện để đầu tư, tài trợ cho sự nghiệp phát triển thư viện, văn hóa đọc, xây dựng và phát huy không gian đọc, phòng đọc cơ sở. Nhờ đó, Hà Nội có cơ sở thực hiện đầu tư, phát triển mạnh mẽ hệ thống thư viện. Có thể nói nhờ Luật, Hà Nội đã trở thành một trong những điểm sáng trong phát triển cơ sở vật chất, năng lực phục vụ bạn đọc của các thư viện. Sự phát triển tương xứng với vị thế của Thủ đô” - bà Trần Thị Vân Anh nhấn mạnh.
Tuy nhiên, nhiều thư viện còn thiếu các trang thiết bị hiện đại để xây dựng thư viện số, thư viện điện tử. Kinh phí cấp cho việc số hóa tài liệu hàng năm còn hạn chế. Việc liên kết với các đơn vị ngoài ngành tổ chức các dịch vụ tiện ích phục vụ bạn đọc còn khó khăn...
Tại hội nghị, đại diện các Trung tâm Văn hóa, Thông tin và Thể thao các quận, huyện, thị xã; cán bộ thư viện cơ sở đã có những tham luận, ý kiến về tình hình triển khai Luật Thư viện tại địa phương, đơn vị. Đồng thời đề cập, kiến nghị, đề xuất một số nội dung cần sửa đổi, bổ sung Luật Thư viện và các văn bản quy định, hướng dẫn thi hành Luật để trong thời gian tới việc thự hiện Luật Thư viên đạt hiệu quả cao hơn, đóng góp cho sự phát triển văn hóa đọc cuảng]ời dân Thủ đô. Bà Lê Thị Hồng Hạnh, Trưởng Phòng Quản lý văn hóa (Sở VHTT Hà Nội) kiến nghị, cần tăng cường các hoạt động truyền thông quảng bá về Luật Thư viện và các hoạt động thư viện trên địa bàn thành phố nhằm thu hút sự quan tâm, tham gia của các cấp, các ngành, của các tổ chức xã hội và các tầng lớp nhân dân Thủ đô.Ngoài ra, các thư viện phải sớm đổi mới hoạt động, nâng cao chất lượng sản phẩm và dịch vụ thông tin của thư viện; tham gia các tổ chức trong nước và quốc tế nhằm trao đổi tài liệu và liên thông với các thư viện để tăng cường nguồn tài liệu số.
