Buộc chỉ cổ tay - Nét văn hoá độc đáo của người dân tộc Mường
(PNTĐ) - Những ngày đầu Xuân năm mới, tại Làng Văn hóa và Du lịch Việt Nam, bà con đồng bào Mường tại đây đã tổ chức trải nghiệm nét văn hóa độc đáo - tục buộc chỉ cổ tay (hay còn gọi là dây vía), một nét văn hóa đẹp trong cuộc sống của người dân tộc Mường.
Từ bao đời nay, đồng bào dân tộc Mường luôn có nhiều nét văn hóa đặc sắc, những giá trị truyền thống phong phú, độc đáo mang đặc trưng của vùng dân tộc thiểu số. Theo người dân nơi đây, tục buộc chỉ tay một phần xuất phát từ cuộc sống đời thường, sinh hoạt, lao động và sản xuất, con người luôn phải gồng mình chống chọi với quy luật sinh tồn của thiên nhiên, vì thế họ đã tạo ra cho mình một điểm tựa tinh thần như một niềm an ủi để lạc quan hơn trong cuộc sống.
Tục buộc chỉ cổ tay của người Mường nơi đây được diễn ra thường xuyên trong năm, đặc biệt là vào dịp đầu Xuân và mang những ý nghĩa tâm linh độc đáo khác nhau. Đối với người lớn tuổi, buộc chỉ cổ tay dịp đầu năm mới thay cho lời chúc thọ, để cầu mong sức khỏe cho tuổi già. Buộc chỉ cổ tay cũng là cách để cầu chúc cho nhau một năm mới luôn vui vẻ, hạnh phúc, may mắn, bình an, làm ăn được thuận buồm xuôi gió, con cháu, anh em trên dưới thuận hòa. Những trẻ nhỏ được buộc chỉ cổ tay là để chúc khỏe mạnh, hay ăn chóng lớn, học hành giỏi giang. Người được buộc chỉ cổ tay như được tiếp thêm sức mạnh tinh thần, những điều tốt đẹp nên ai nấy đều rất vui vẻ, phấn khởi.
Chỉ buộc cổ tay được kết từ nhiều sợi dây với nhiều màu sắc khác nhau gồm: Màu đỏ, màu trắng, màu xanh, màu vàng... tượng trưng cho màu của trời, đất, cây cối, con người... Người làm lễ buộc chỉ là thầy Mo, những sợi chỉ dài khoảng một gang tay được để trong một chiếc đĩa có lá trầu và quả cau. Trước khi buộc chỉ vào cổ tay, thầy Mo sẽ làm lễ và đọc bài khấn, sau đó sẽ đeo chỉ vào cổ tay mỗi người, vừa đeo thầy Mo vừa niềm (cách gọi của đồng bào nơi đây), khi câu niềm kết thúc cũng là lúc sợi chỉ được đeo xong và người ta sẽ không bao giờ tháo hay cắt bỏ sợi chỉ cổ tay cho đến khi nào sợi chỉ tự đứt thì thôi. Chỉ sẽ được buộc cho gia chủ đầu tiên, sau đó tiếp đến là buộc cho những người ít tuổi hơn trong dòng họ và lần lượt con cháu trong gia đình. Để thay cho lời cảm ơn, gia chủ cũng đáp lại bằng cách dùng sợi chỉ và buộc vào cổ tay của thầy Mo.
Tục buộc chỉ cổ tay đơn thuần là một nghi thức cầu an từ thuở khai thiên lập địa của đồng bào Mường và được duy trì cho đến ngày nay, là điểm tựa tinh thần giúp bà con vững tin hơn trong cuộc sống, cầu mong sức khỏe, bình an, may mắn đến cho bản làng. Đây là một nét đẹp văn hóa cần được bảo tồn và phát huy, góp phần làm phong phú đời sống tinh thần của người Mường, tạo sự gắn kết cộng đồng, đồng thời cũng là sợi dây gắn bó, thắt chặt hơn tình cảm anh em, tình làng nghĩa xóm.
