Xông đất đầu năm
(PNTĐ) - Sau thời điểm giao thừa, “xông đất” đầu năm là tục lệ không thể thiếu, trở thành một nét văn hóa đẹp của người Việt với mong ước một năm may mắn, thịnh vượng và phúc lộc thọ toàn.
Theo tục lệ, “Xông đất” diễn ra sau khoảnh khắc giao thừa, khi đất trời vạn vật đã bước sang một năm mới. Từ xa xưa, ông cha ta đã quan niệm, người “xông đất” sẽ có ảnh hưởng quan trọng đến may mắn, hạnh phúc, công danh, tài lộc của cả gia đình trong năm mới.
Người đi xông đất thường ăn mặc đẹp, mang theo một chút quà Tết kèm những lời cầu chúc tốt đẹp dành cho gia chủ. Quà ở đây có thể là một chai rượu Tết, một gói trà ngon, một chiếc bánh chưng hay thậm chí chỉ là một cành cây xanh nhỏ tượng trưng cho tài lộc đầu năm. Người xông đất xong còn mừng tiền (mừng tuổi), chủ yếu là cho trẻ con gia chủ. Sau khi hoan hỉ với nhiều lời chúc tụng tốt đẹp, khách và gia chủ cùng nhâm nhi một chút đồ ăn, thức uống để “lấy may”.
Đề cao vai trò của người xông đất, chủ nhà thường sẽ chọn một người có tuổi hợp với chủ nhà và con vật đại diện của năm đó, đặc biệt tránh tuổi “tứ hành xung” để làm “nghi lễ” bước vào nhà mình đầu tiên trong năm mới, vào đêm giao thừa hoặc sáng mùng 1 Tết. Đó cũng phải là người vui vẻ, xởi lởi, hạnh phúc thì gia chủ sẽ luôn may mắn, sung túc trong năm mới.
Còn có một cách xông đất khác, đó chính là người trong gia đình tự xông đất. Gia đình sẽ chọn một người khỏe mạnh, vui vẻ trong nhà, người đó sẽ ra khỏi nhà trước thời khắc giao thừa và qua giao thừa trở về nhà, mang theo những cành lộc xuân đầu năm, tựa như mang sự tốt lành quanh năm về cho gia đình mình.
Cũng theo dân gian quan niệm, người 'xông đất' phải hợp với gia chủ về ngũ hành, thiên can, địa chi. Đồng thời, 3 yếu tố này của năm cũng phải tương sinh với người được chọn. Những kiêng kỵ khi xông đất đầu năm bao gồm:
- Chọn những người khắc tuổi với gia chủ, người thuộc tứ hành xung.
- Chọn người đang gặp rắc rối với pháp luật, người đang gặp khó khăn lớn trong công việc hay có bi kịch trong cuộc sống.
- Chọn người đang có tang.
- Mặc quần áo màu đen hoặc trắng "cả cây" khi đi xông đất.
- Mang vẻ mặt buồn bã khi đi xông đất.
- Nói những điều không hay, nhắc những chuyện không vui khi đi xông đất.
Ngoài việc lưu ý những điều kiêng kỵ khi xông đất đầu năm, dân gian cũng cho rằng, nếu 2 vợ chồng cùng đến xông đất thì nam giới nên bước vào trước bởi nam giới có nhiều khí dương, năm mới cần đón nhiều khí dương vào nhà.
