Làm thế nào để nhận biết sớm và phòng ngừa vô sinh ở nam giới?
(PNTĐ) - Tỷ lệ vô sinh, hiếm muộn đang gia tăng và ngày càng trẻ hóa. Tuy nhiên, vấn đề vô sinh hiếm muộn vốn là chủ đề khó nói, khó có thể chia sẻ, khó có thể nhận biết, đặc biệt ở nam giới - những người vốn được coi là “phái mạnh”.Vậy, làm thế nào để nhận biết sớm và phòng ngừa vô sinh ở nam giới?
Đi tìm nguyên nhân có thể dẫn tới vô sinh?
Thạc sĩ, bác sĩ Đinh Hữu Việt, Trưởng khoa Nam học, Bệnh viện Nam học và Hiếm muộn Hà Nội cho biết, theo các báo cáo của Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), tại Việt Nam, có khoảng 7-10% các cặp vợ chồng (tương đương với khoảng 1 triệu gia đình) bị vô sinh, hiếm muộn. Đặc biệt, độ tuổi mắc vô sinh, hiếm muộn đang ngày càng trẻ hóa, có khoảng 50% người bị vô sinh, hiếm muộn trong độ tuổi dưới 30.
Có nhiều nguyên nhân dẫn đến tình trạng vô sinh, hiếm muộn, đó là: Có thói quen sinh hoạt không lành mạnh, như hút thuốc lá, thức khuya, căng thẳng thần kinh, ít vận động, chế độ ăn không hợp lý dẫn đến thừa cân, béo phì… gây ảnh hưởng đến sức khỏe thể chất và sức khỏe tình dục. Mắc các bệnh lý dẫn đến vô sinh, hiếm muộn như các bệnh gây bất thường về gene hoặc nhiễm sắc thể, như hội chứng Klinefelter, nam giới có 47 nhiễm sắc thể (NST) XXY trong khi thông thường chỉ có 46 NST XXY.
Ngoài ra, các bệnh lý biến đổi gene nằm trên NST Y cũng có thể gây ra tình trạng vô sinh, hiếm muộn; Một số bệnh lý như viêm tinh hoàn, teo tinh hoàn sau quai bị, tinh hoàn ẩn, thoát vị bẹn cũng có thể là nguyên nhân gây ra vô sinh, hiếm muộn; Tình trạng rối loạn chức năng tình dục như “xuất binh” sớm, “xuất binh” ngược, rối loạn cương dương cũng là một trong những nguyên nhân gây vô sinh, hiếm muộn.
Thời điểm vợ chồng cần đi khám vô sinh, hiếm muộn
Thạc sĩ, bác sĩ Đinh Hữu Việt cho biết, theo WHO, vô sinh, hiếm muộn là tình trạng vợ chồng kết hôn, quan hệ tình dục trong vòng 12 tháng nhưng không mang thai. Đa số nam giới mắc vô sinh, hiếm muộn thường không có biểu hiện bất thường cũng như dấu hiệu nhận biết. Các cặp vợ chồng cần căn cứ vào mốc thời gian, hoặc chủ động đi thăm khám để nhận biết tình trạng vô sinh, hiếm muộn.
Theo khuyến cáo, sau khoảng 1 năm kể từ khi quan hệ nam nữ bình thường mà không có con thì vợ chồng cần đi khám vô sinh, hiếm muộn để nhận biết tình trạng của bản thân. Các cặp vợ chồng cũng có thể đi khám sớm hơn 1 năm nếu nhận thấy các dấu hiệu bất thường trên cơ thể.
Với các trường hợp đã từng sinh 1 hoặc 2 con, nhưng sau đó lại bị vô sinh thứ phát cần được đi khám sớm để tìm nguyên nhân, chữa trị kịp thời. Hiện nay tình trạng vô sinh thứ phát chiếm khoảng 10-20%, tỷ lệ tương đối nhiều.
Nguyên nhân của vô sinh thứ phát có thể là do: Giãn tĩnh mạch tinh: Khi còn trẻ, tình trạng giãn mạch tinh ở giai đoạn sớm, chưa gây ảnh hưởng nhiều nên nam giới vẫn có thể sinh con tự nhiên. Sau đó khi lớn tuổi hơn, chức năng sinh sản suy giảm, khiến bệnh tiến triển nặng và dẫn đến vô sinh. Ngoài ra còn do viêm hoặc teo tinh hoàn sau quai bị, hay tắc ống dẫn tinh do viêm nhiễm.
Biện pháp phòng ngừa
Theo thạc sĩ, bác sĩ Đinh Hữu Việt, một số nhóm nam giới có nguy cơ cao mắc vô sinh là: Những người thường xuyên làm việc trong môi trường độc hại. Những người gặp bất thường ở “con giống”, “con giống” bị biến dạng.
Để phòng ngừa vô sinh, mọi người cần hạn chế các yếu tố nguy cơ và xây dựng lối sống lành mạnh, cụ thể: Tránh thức khuya. Tránh tình trạng căng thẳng quá mức. Tránh hút thuốc lá, hạn chế uống rượu, bia. Tăng cường vận động, tập luyện thể thao. Chế độ ăn uống đầy đủ, đa dạng cung cấp đủ dinh dưỡng cho cơ thể.
Có một số tin đồn là để điện thoại trong túi quần nhiều gây vô sinh ở nam giới? Điều này, theo bác sĩ Đinh Hữu Việt,hiện nay, hầu hết tất cả mọi người đều sử dụng điện thoại thông minh. Nếu để điện thoại trong túi quần gây vô sinh thì chắc hẳn đã có rất nhiều người mắc vô sinh, hiếm muộn, bao gồm cả nam và nữ giới. Một số nghiên cứu chỉ ra rằng, điện thoại chỉ là một trong những yếu tố nguy cơ tác động đến khả năng sinh sản của nam giới. Tuy nhiên, chúng ta vẫn cần nhiều nghiên cứu hơn nữa để chứng minh.
Khi gặp vô sinh, hiếm muộn các cặp vợ chồng không nên quá lo lắng, cần tìm đến bác sĩ để được tư vấn, khám và điều trị. Tùy từng nguyên nhân và mức độ vô sinh, các bác sĩ sẽ xây dựng các phương pháp điều trị khác nhau.
Một số trường hợp chỉ cần tư vấn thay đổi thói quen và lối sống tình dục, hoặc áp dụng các phương pháp bổ trợ khác để có thai tự nhiên. Một số trường hợp khác sẽ cần tiến hành thụ tinh nhân tạo để tăng khả năng có thai.
Một số trường hợp khó hơn, các bác sĩ sẽ tiến hành thụ tinh trong ống nghiệm để điều trị vô sinh. Tùy theo tình trạng vô sinh. hiếm muộn mà chi phí điều trị vô sinh sẽ khác nhau.
