Sáng tạo kỹ thuật Dr. Lương từ… tình yêu phụ nữ
PNTĐ-PGS.TS BS Trần Ngọc Lương được mệnh danh là một trong những bàn tay vàng trong ngành Y tế Việt Nam khi sáng tạo ra kĩ thuật mổ nội soi tuyến giáp...
Kỹ thuật mang tên Dr. Lương
Một ngày cuối năm 2013, PGS.TS Trần Ngọc Lương – Phó Giám đốc BV Nội tiết Trung ương đang mổ “biểu diễn” cho một lớp bác sĩ nước ngoài sang học kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp Dr. Lương. Ngồi chờ ông bên ngoài hành lang BV (cơ sở 2) khang trang và bề thế, chúng tôi phát hiện nhiều điều thú vị. Bệnh nhân may mắn được PGS.TS Lương lựa chọn mổ lần này chính là người đã tìm sang tận Singapore để điều trị, phẫu thuật bệnh tuyến giáp nhưng được giới thiệu “ngược” trở lại Việt Nam. Trong con mắt đồng nghiệp ở Singapore, kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp Dr. Lương là số 1.
 |
Bác sĩ Trần Ngọc Lương đang mổ biểu diễn cho các bác sĩ nước ngoài đến Việt Nam học kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp Dr. Luong |
Bác sĩ Lương chia sẻ, cơ duyên để sáng tạo nên kỹ thuật Dr.Lương lại chính là “tình yêu với phụ nữ đấy!”. Theo thống kê số người mắc bướu cổ chiếm từ 7% đến 10% dân số, trong đó nữ giới mắc bệnh cao gấp 4-7 lần nam giới. Hằng ngày, chứng kiến các bệnh nhân nữ khổ sở với các vết sẹo dài ở cổ khi mổ tuyến giáp bằng kỹ thuật mở tại chỗ, ông trăn trở: Tại sao lại không áp dụng kỹ thuật mổ nội soi trong việc điều trị các bệnh tuyến giáp? Tuy nhiên, ý nghĩ này gặp vật trở vì tuyến giáp không có khoang, muốn phẫu thuật nội soi được, cần phải tạo khoang ở cổ. Khó nữa là tuyến giáp nằm cạnh những cấu trúc rất quan trọng như bó mạch cảnh, khí quản và dây thần kinh quặt ngược, tuyến cận giáp trạng… chỉ cần một tổn thương nhỏ có thể sẽ gây co quắp chân tay, thậm chí tử vong.
Vận dụng những kiến thức y học đã được tiếp thu từ hai người thầy của mình, giáo sư mổ nội soi ổ bụng Venkemell tại ĐH Lille và giáo sư Charle Proye - Chủ tịch hội Nội tiết thế giới lúc bấy giờ, ông bắt đầu tìm con đường mới trong phẫu thuật tuyến giáp: đưa kỹ thuật dùng khí CO2 để tạo khoang làm việc sau khi bóc tách các thành phần dưới da, đồng thời bộc lộ tuyến giáp theo cách riêng của mình để xử lý thương tổn bên trong an toàn và thuận lợi hơn. Ưu điểm của mổ nội soi là không để lại sẹo trên cổ. Mặt khác, khi mổ nội soi, đường rạch da nhỏ, chỉ khoảng 0,5-1cm (lồng từ nách và lồng ngực lên cổ), không chảy máu nhanh, dễ dàng phẫu thuật, thời gian phục hồi ngắn, chỉ 3 ngày…
Lật giở cho chúng tôi xem những bức ảnh bệnh nhân đầu tiên được phẫu thuật bằng “kỹ thuật Dr. Lương”, ông tâm sự: “Thật may mắn là 10 ca đầu tiên đều thành công tốt đẹp. Nhìn người bệnh khỏe mạnh trở lại, tâm trạng phấn khởi vì ở cổ không có sẹo, tôi và các đồng nghiệp của mình như được tiếp thêm sức mạnh, tiếp tục nghiên cứu áp dụng các kỹ thuật mới tiên tiến hơn để mở rộng chỉ định mổ. Đến nay, chúng tôi đã có thể tự tin với phương pháp mổ nội soi của mình". Đã có gần 3.000 ca bệnh về tuyến giáp được phẫu thuật thành công với kỹ thuật Dr. Lương.
Thêm một tin vui đối với nhiều ca bệnh ung thư tuyến giáp, theo bác sĩ Lương, nếu được mổ sớm và dùng I - ốt phóng xạ hỗ trợ thì tỷ lệ sống thêm 15-20 năm hoặc khỏi hẳn lên đến hơn 80%.
 |
| Bác sĩ Trần Ngọc Lương đang khám cho một bệnh nhân ở Indonesia sau khi được phẫu thuật bằng kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp |
Xuất khẩu ra thế giới
Việc "xuất ngoại" kỹ thuật mổ tuyến giáp mang tên “Dr. Lương” là niềm tự hào Việt Nam. Kỹ thuật Dr. Lương đã khẳng định được vị thế của y học Việt Nam với nhiều nước có nền y học tiến bộ hơn ta như Singapore, Thái Lan, Malaysia... Đã có 154 giáo sư, bác sĩ ở các nước Đông Nam Á, Úc, Ấn Độ… khăn gói sang Việt Nam học kỹ thuật mổ này. Chỉ bằng những dụng cụ đơn giản, không cần đến những thiết bị mổ nội soi phức tạp, thời gian nhanh chóng lại hiệu quả về thẩm mỹ giúp các bệnh nhân mắc bệnh tuyến giáp vượt qua những mối lo và di chứng sau khi phẫu thuật. Trong khi ở Hàn Quốc phẫu thuật tuyến giáp bằng rôbốt mất gần 2 giờ đồng hồ thì kỹ thuật của Dr. Lương chỉ mất 20 - 30 phút nhưng vẫn đảm bảo được an toàn, sau đó chỉ cần 2 đến 3 ngày là có thể xuất viện được.
Thêm nữa, chi phí cho một ca mổ nội soi tuyến giáp kỹ thuật Dr. Lương lại rất... Việt Nam, chỉ khoảng vài ba triệu đồng, rẻ bằng 1/2 - 1/4 so với nhiều nước trên thế giới… Bác sĩ Lương lấy ví dụ, để cắt một thùy tuyến giáp ở Bệnh viện Elisabeth của Singapore thậm chí bệnh nhân phải chi trả từ 6 ngàn đến 10 ngàn USD.
Gặp ông vào cuối năm 2013, nhìn cuốn lịch công tác năm 2014 của PGS.TS Trần Ngọc Lương đã kín đặc với các khóa học chuyển giao kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp Dr. Lương ở nhiều nước trên thế giới, chúng tôi không khỏi “choáng” vì sức lực làm việc phi thường của ông. Mười năm công tác ở bệnh viện, ông đến cơ quan từ sáng sớm, có khi đến tối mịt các đồng nghiệp vẫn thấy ông mày mò, say mê với công việc nghiên cứu.
Thậm chí, vào những ngày Tết Nguyên đán, người ta vẫn thấy ông cần mẫn trong bệnh viện theo dõi các bệnh nhân vừa được phẫu thuật và ở lại điều trị. Để sáng tạo được những cách chữa bệnh hiệu quả, người bác sĩ này bắt đầu từ việc nhỏ nhất là chăm sóc những người bệnh với tất cả tấm lòng của người thầy thuốc. Tâm nguyện lớn nhất của PGS.TS Lương lúc này, là tiếp tục khẳng định kỹ thuật mổ nội soi tuyến giáp mang tên Dr. Lương và đưa nó đến với tất cả những bệnh nhân mắc bệnh tuyến giáp ở khắp thế giới.
Tâm Thanh - Diên Hạ
