Thường xuyên ăn đồ tái, người đàn ông phát hiện nhiễm sán dây dài gần 80cm trong đại tràng
(PNTĐ) - Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương vừa tiếp nhận và điều trị cho một nam bệnh nhân nghi nhiễm sán dây lợn với hình ảnh ký sinh trùng dài bất thường trong đại tràng. Đáng chú ý, bệnh nhân có thói quen ăn đồ sống, đồ tái trong thời gian dài.
Bệnh nhân là anh H.V.C. (35 tuổi, trú tại Lào Cai), đến khám trong tình trạng bụng thường xuyên sôi, cảm giác khó chịu rõ rệt, nhất là khi đói. Trước đó khoảng hai tuần, dù ăn uống và sinh hoạt bình thường, anh bất ngờ sụt khoảng 2kg.
Đặc biệt, trong quá trình đi ngoài, bệnh nhân nhiều lần phát hiện các đoạn màu trắng ngà giống sợi phở, có hiện tượng “ngọ nguậy”, một số đoạn dài tới khoảng 30cm và có thể tự di chuyển.
Khai thác tiền sử cho thấy bệnh nhân có thói quen ăn thịt bò, thịt trâu, thịt lợn tái, rau sống, tiết canh và lòng lợn – những yếu tố làm tăng nguy cơ nhiễm ký sinh trùng đường ruột. Sau thăm khám lâm sàng, bệnh nhân được chỉ định nội soi đại tràng.
Ê-kíp Trung tâm Nội soi tiêu hóa và Thăm dò chức năng phát hiện một đoạn sán màu trắng ngà, dài hơn 80cm đang di chuyển trong lòng đại tràng. Với kích thước này, các bác sĩ nhận định ký sinh trùng đã tồn tại trong cơ thể người bệnh từ khá lâu, âm thầm phát triển nhưng không gây triệu chứng rõ ràng.
PGS.TS Lê Trần Anh, chuyên gia Nấm – Ký sinh trùng cho biết, mẫu bệnh phẩm thu được là đoạn thân sán nên chưa thể xác định chính xác loài. Tuy nhiên, dựa trên tiền sử nhiều lần đi ngoài ra các đốt sán, các bác sĩ nghi ngờ bệnh nhân nhiễm sán dây lợn.
Theo PGS.TS Lê Trần Anh, sán dây lợn là ký sinh trùng đường ruột thuộc nhóm sán dây. Tại Việt Nam, tỷ lệ nhiễm sán dây lợn thấp hơn sán dây bò, nhưng mức độ nguy hiểm lại cao hơn nhiều. Người nhiễm bệnh chủ yếu do ăn phải ấu trùng sán có trong thịt lợn chưa được nấu chín kỹ. Thói quen ăn đồ sống, tái tạo điều kiện thuận lợi để sán xâm nhập và phát triển trong cơ thể.
Người là vật chủ chính của sán dây lợn, trong khi lợn là vật chủ trung gian. Khi con người ăn phải thịt lợn chứa nang ấu trùng (gạo lợn), ấu trùng sẽ bám vào niêm mạc ruột non và phát triển thành sán trưởng thành, có thể dài tới vài mét. Bệnh thường gây đau bụng, rối loạn tiêu hóa, sụt cân, cảm giác bứt rứt khó chịu, hoặc xuất hiện các đốt sán trắng ngà tự rụng theo phân.
Đáng lo ngại, con người còn có thể mắc bệnh ấu trùng sán dây lợn khi nuốt phải trứng sán từ môi trường ô nhiễm hoặc do tự nhiễm, thường gặp ở người vệ sinh tay kém. Khi đó, ấu trùng xuyên qua thành ruột, theo đường máu đến não, mắt, cơ… và tạo nang. Biểu hiện lâm sàng phụ thuộc vào vị trí ký sinh, có thể gây đau đầu kéo dài, co giật, liệt, lú lẫn, thậm chí đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện và điều trị kịp thời.
Từ trường hợp ca bệnh trên, PGS.TS Lê Trần Anh khuyến cáo người dân tuyệt đối không ăn thịt lợn tái, nem chua sống, tiết canh hay rau sống không đảm bảo vệ sinh; tuân thủ nguyên tắc ăn chín, uống sôi. Ấu trùng sán lợn chỉ bị tiêu diệt khi được nấu ở nhiệt độ từ 75°C trong ít nhất 5 phút hoặc đun sôi trên 2 phút.
Người chăn nuôi cần quản lý tốt việc chăn thả, không nuôi lợn thả rông, xử lý phân hợp vệ sinh và sử dụng hố xí đạt chuẩn. Với các trường hợp nhiễm sán trưởng thành, cần điều trị dứt điểm và theo dõi định kỳ nhằm hạn chế nguy cơ lây lan và biến chứng nguy hiểm.
