Thỏa thuận xác lập chế độ tài sản của vợ chồng

Em và bạn trai đến với nhau khi cả hai đều có công việc kinh doanh riêng. Em có hai cửa hàng kinh doanh thực phẩm nông nghiệp sạch, còn anh ấy làm chủ trang trại kết hợp làm du lịch miệt vườn. Vì thế, cả hai đã tạo lập được một số tài sản riêng như nhà, xe ô tô. Cuối năm nay, chúng em kết hôn, bố mẹ em khuyên cả hai nên thỏa thuận về tài sản trước khi kết hôn, phân biệt rõ “của riêng”, “của chung”. Em được biết, bên kia gia đình anh ấy cũng có ý đó. 
Chúng em nghĩ đã là vợ chồng thì “của anh cũng là của em” cần gì phân biệt rõ ràng. Tuy nhiên, ai cũng khuyên em nên làm như thế để không thiệt thòi nếu cuộc sống hôn nhân không được như ý muốn. Em muốn hỏi Quý Báo, việc thỏa thuận chế độ tài sản vợ chồng được quy định như thế nào? Trong quá trình chung sống, chúng em có được thay đổi chế độ tài sản thỏa thuận này không? Việc thỏa thuận tài sản ngay từ đầu có ảnh hưởng đến tình cảm vợ chồng trong tương lai?

Lenguyetmai@gmail.com

Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 cho phép nam nữ khi kết hôn có thể lựa chọn chế độ tài sản. Theo đó, vợ chồng có quyền lựa chọn áp dụng chế độ tài sản theo luật định, hoặc chế độ tài sản theo thỏa thuận. 
Về vấn đề chế độ tài sản theo thỏa thuận, Điều 47, Luật Hôn nhân và Gia đình năm 2014 quy định về thỏa thuận xác lập chế độ tài sản của vợ chồng như sau: Trong trường hợp hai bên kết hôn lựa chọn chế độ tài sản theo thỏa thuận thì thỏa thuận này phải được lập trước khi kết hôn, bằng hình thức văn bản có công chứng hoặc chứng thực. Chế độ tài sản của vợ chồng theo thỏa thuận được xác lập kể từ ngày đăng ký kết hôn.
Cùng với đó, Điều 48 của Luật này quy định nội dung cơ bản của thỏa thuận về chế độ tài sản bao gồm: Tài sản được xác định là tài sản chung, tài sản riêng của vợ, chồng; quyền, nghĩa vụ của vợ chồng đối với tài sản chung, tài sản riêng và giao dịch có liên quan, tài sản để bảo đảm nhu cầu thiết yếu của gia đình; điều kiện, thủ tục và nguyên tắc phân chia tài sản khi chấm dứt chế độ tài sản; nội dung khác có liên quan.
Khi thực hiện chế độ tài sản theo thỏa thuận mà phát sinh những vấn đề chưa được vợ chồng thỏa thuận hoặc thỏa thuận không rõ ràng thì áp dụng quy định tại các Điều 29, 30, 31 và 32 của Luật này và quy định tương ứng của chế độ tài sản theo luật định.

Đồng thời Luật cũng quy định, trong quá trình chung sống hôn nhân, vợ chồng có quyền sửa đổi, bổ sung thỏa thuận về chế độ tài sản. Hình thức sửa đổi, bổ sung nội dung của thỏa thuận về chế độ tài sản theo thỏa thuận được áp dụng theo quy định tại Điều 47 của Luật này.

Thỏa thuận về chế độ tài sản của vợ chồng bị Tòa án tuyên bố vô hiệu khi thuộc một trong các trường hợp sau đây: Không tuân thủ điều kiện có hiệu lực của giao dịch được quy định tại Bộ luật Dân sự và các luật khác có liên quan; vi phạm một trong các quy định tại các Điều 29, 30, 31 và 32 của Luật này; nội dung của thỏa thuận vi phạm nghiêm trọng quyền được cấp dưỡng, quyền được thừa kế và quyền, lợi ích hợp pháp khác của cha, mẹ, con và thành viên khác của gia đình.

Việc thỏa thuận tài sản ngay từ đầu có ảnh hưởng đến tình cảm vợ chồng sau này không thì tùy thuộc hoàn toàn vào sự đồng thuận của hai bạn. Nếu các bạn thấy hợp lý và cả hai đều thoải mái trước việc ấy thì sẽ không ảnh hưởng đến tình cảm vợ chồng sau này. Còn nếu, bạn hoặc anh ấy vẫn còn thấy không thoải mái trước việc phân định rõ ràng “của anh, của em”, thì sẽ có những bất đồng trong việc quản lý tài sản, chi tiêu trong cuộc sống hôn nhân. Bấy giờ, vấn đề tiền bạc sẽ trở nên nhạy cảm khiến tình cảm vợ chồng bị ảnh hưởng nghiêm trọng.

Do đó, để không ảnh hưởng đến tình cảm ban đầu, các bạn có thể nhập tài sản riêng thành tài sản chung. Trong quá trình chung sống, Luật cũng cho phép vợ chồng có thể xác lập tài sản riêng trong hôn nhân. Bấy giờ nếu muốn, các bạn cũng có thể làm điều đó để bảo vệ quyền lợi về tài sản cho mỗi người.