Nâng cao hiệu quả mô hình thí điểm chính quyền đô thị
(PNTĐ) -Sau hơn 10 tháng triển khai, mô hình thí điểm chính quyền đô thị tại 175 phường thuộc 12 quận và thị xã Sơn Tây trên địa bàn Hà Nội đã giúp bộ máy chính quyền tinh gọn, hoạt động thông suốt hơn. Tuy nhiên, cũng đã có những phát sinh cần tháo gỡ ngay để việc thí điểm thật sự hiệu quả.
Theo đánh giá của UBND thành phố Hà Nội, việc triển khai thí điểm tổ chức mô hình chính quyền đô thị của thành phố Hà Nội đã được thực hiện bài bản, đồng bộ, đúng quy định và đạt những kết quả nhất định. Vai trò lãnh đạo của cấp ủy đảng tại phường, vai trò trách nhiệm và mối quan hệ của mặt trận, các đoàn thể chính trị-xã hội tại phường với UBND phường trong thực hiện các nhiệm vụ tại địa phương có sự phối hợp đồng bộ, thống nhất cao.
Tổ chức bộ máy chính quyền tại phường được tinh gọn nhưng vẫn được bảo đảm hoạt động hiệu lực, hiệu quả. Cơ quan hành chính phường đã tích cực, chủ động điều hành, quyết định nhanh những vấn đề cấp bách tại địa bàn trên cơ sở xác định rõ trách nhiệm, rõ người, rõ việc nhưng vẫn bảo đảm quyền đại diện và quyền làm chủ của nhân dân.
Cùng với đó, việc thực hiện công tác quản lý nhà nước, thực hiện các nhiệm vụ kinh tế-xã hội của quận, thị xã và phường đều bảo đảm đạt kết quả theo kế hoạch đã đặt ra, đáp ứng các nhiệm vụ thường xuyên cũng như đột xuất.
Chủ tịch UBND phường Thạch Bàn (quận Long Biên) Nguyễn Văn Thắng cho biết: Việc thực hiện chính quyền đô thị đã giúp tăng tính chủ động điều hành, quyết định nhanh những vấn đề cấp bách trên địa bàn và nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản lý của bộ máy hành chính. Sau gần một năm thực hiện thí điểm mô hình chính quyền đô thị, phường đã nhận được nhiều lời khen của người dân hơn. "Tỷ lệ hài lòng của người dân trong năm qua là kết quả đánh giá chính xác nhất về mô hình thí điểm chính quyền đô thị tại Hà Nội"-ông Nguyễn Văn Thắng nhận định.
Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, trong quá trình triển khai thí điểm, nhiều phường đang phát sinh khó khăn cần được tháo gỡ sớm. Trừ các phường thuộc thị xã Sơn Tây, thì các phường tại 12 quận của Hà Nội đều có quy mô dân số lớn (bình quân hơn 22 nghìn người), số lượng biên chế công chức làm việc bình quân tại các phường là 15 người/phường, về cơ bản bằng mức bình quân công chức cấp xã, chưa có cơ chế chính sách đặc thù đối với các phường có quy mô dân số lớn, đã gây áp lực trong thực hiện các nhiệm vụ quản lý nhà nước đối với công chức phường.
Ông Nguyễn Xuân Chinh, Chủ tịch UBND phường Hoàng Liệt, quận Hoàng Mai kiến nghị: Việc thực hiện chính quyền đô thị cần xem xét tùy từng địa điểm, đặc trưng và thực tế ở từng phường để tăng thêm số cán bộ, công chức thực thi nhiệm vụ. Chủ tịch phường Hoàng Liệt dẫn chứng: Số dân cư tạm trú, thường trú, vãng lai của phường Hoàng Liệt hiện lên đến hơn 100 nghìn dân.
Trong thời điểm giãn cách xã hội do dịch Covid-19 vào tháng 7, 8/2021, chỉ riêng việc in và phát giấy đi chợ cho người dân UBND phường đã phải dùng đến ô-tô để chuyên chở. Ngoài ra, trung bình mỗi năm có gần 2.000 cháu được gia đình đến làm thủ tục khai sinh. Khối lượng công việc rất nhiều nên việc xem xét tăng số lượng cán bộ, công chức tại phường là điều cần thiết.
Bên cạnh đó, việc kiện toàn đội ngũ cán bộ khi chuyển sang mô hình thí điểm cũng là việc cần làm ngay. Hiện đội ngũ cán bộ chuyên trách ở phường gồm các chức danh bí thư đảng ủy, phó bí thư đảng ủy, chủ tịch ủy ban MTTQ, chủ tịch hội liên hiệp phụ nữ… chưa được chuyển thành công chức cấp quận, do đó chưa đồng bộ, thống nhất quản lý biên chế cán bộ, công chức phường theo Nghị quyết số 97/2019/QH14 của Quốc hội.
Tại một số phường, việc thực hiện nguyên tắc, chế độ trách nhiệm trong thực thi công vụ của chủ tịch UBND phường và tập thể UBND phường chưa rõ nét. Thực hiện theo cơ chế quản lý mới, phường là một đơn vị dự toán, phụ thuộc vào dự toán của cơ quan cấp trên nên một số nhiệm vụ phát sinh, đột xuất không có trong dự toán gặp khó khăn trong việc triển khai, thực hiện.
Việc bố trí kinh phí chi lương, phụ cấp, các khoản theo lương và chi hoạt động của đảng ủy, mặt trận và các tổ chức chính trị-xã hội nằm trong kinh phí dự toán của UBND phường chưa thật sự thuận lợi, chưa bảo đảm tính chủ động khi có những công việc đột xuất…
Đáng chú ý, khi thực hiện thí điểm mô hình chính quyền đô thị, Hà Nội không tổ chức HĐND tại cấp phường, nên nhiệm vụ, quyền hạn của HĐND quận tăng. Song trên thực tế, số lượng đại biểu chuyên trách của HĐND quận, thị xã còn ít, nên việc tổ chức các hoạt động giám sát có nơi còn khó khăn. Việc nắm bắt và tổng hợp tình hình tâm tư, nguyện vọng của cử tri trước, trong tiếp xúc còn chưa kịp thời, công tác tham mưu giải quyết ý kiến, kiến nghị trong quá trình tiếp xúc, đối thoại còn lúng túng, chưa đồng bộ, chưa rõ trách nhiệm…
Ngày 1/7/2021, thành phố Hà Nội sẽ bắt đầu thực hiện thí điểm tổ chức mô hình chính quyền đô thị, theo Nghị quyết số 97/2019/QH14. Thành phố xác định đây là nhiệm vụ trọng tâm của hệ thống chính trị, phù hợp tính chất đô thị, hướng đến phục vụ người dân, doanh nghiệp tốt hơn, thúc đẩy phát triển kinh tế-xã hội của Thủ đô. Việc nhận diện những khó khăn, vướng mắc phát sinh để có những thay đổi kịp thời trong quá trình triển khai sẽ giúp thành phố hoàn thiện hơn mô hình thí điểm, thực hiện tốt nhiệm vụ đề ra.
