Không chia sẻ vaccine là thảm họa đạo đức

Ông Sergei Sobyanin - thị trưởng Moscow (Nga) cho biết hơn 50% dân số thủ đô đã dương tính với SARS-CoV-2. Số ca mắc mới tính đến sáng 30/1 là 19.032 trường hợp, nâng tổng số người mắc Covid-19 tại nước này kể từ đầu dịch lên hơn 3,8 triệu ca.

Tình hình tại Pháp cũng không khả quan hơn khi Bộ trưởng Y Tế Pháp, ông Olivier Veran thừa nhận cả nước Pháp hiện đang có khoảng 10% bệnh nhân mang virus biến thể xuất phát từ Anh hoặc Nam Phi. Tỷ lệ ở vùng Paris Iles de France thậm chí còn tăng lên 21% và con số này hiện vẫn đang tăng nhanh. Ông Veran không loại trừ khả năng virus biến thể là nguyên nhân dẫn tới làn sóng dịch Covid-19 thứ 3 được cho là nghiêm trọng hơn hai đợt đầu nhiều lần.

Tại châu Á, Cơ quan Quản lý dịch bệnh Hàn Quốc (CDC) cho biết, số ca nhiễm Covid-19 mới ở nước này trong 2 ngày liên tiếp đều duy trì ở 400 ca/ngày. Xu hướng dương tính tăng trở lại sau khi có dấu hiệu giảm buộc chính phủ Hàn Quốc phải dời thời gian điều chỉnh giãn cách xã hội. Trong khi đó, Bộ Ngoại giao Singapore thông báo đình chỉ thỏa thuận đi lại làn xanh tương hỗ giữa Singapore với Đức, Malaysia và Hàn Quốc trong 3 tháng kể từ ngày 1/2, do số ca mắc SARS-CoV-2 đang tăng mạnh trên thế giới.

Tổng giám đốc WHO chỉ trích hành động tích trữ vaccine của các nước giàu là một “thảm họa đạo đức”.

Bên cạnh các biện pháp phòng dịch phổ biến và hiệu quả như: đeo khẩu trang, sát khuẩn tay, giữ khoảng cách an toàn, vaccine được xem là nhân tố quan trọng để kìm hãm đà lây lan của dịch Covid-19. Hiện nay đã xuất hiện tình trạng các nước giàu tìm cách mua số lượng lớn các loại vaccine ngừa Covid-19, khiến vaccine trở nên khan hiếm và khó đến được với các nước nước nghèo và rất nghèo.

Tổng Giám đốc Tổ chức Y tế thế giới (WHO) Tedros Adhanom Ghebreyesus đã lên tiếng chỉ trích mạnh mẽ hành động này. Người đứng đầu WHO đồng thời cho rằng đại dịch đã phơi bày và khoét sâu thêm tình trạng bất bình đẳng trên thế giới. Ông Tedros nhấn mạnh “chủ nghĩa dân tộc vaccine” có thể đáp ứng các mục tiêu chính trị ngắn hạn, tuy nhiên nó cũng sẽ dẫn đến tầm nhìn ngắn hạn và cuối cùng là thất bại. Tổng giám đốc WHO cực lực phản đối việc các nước giàu mua số lượng lớn vaccine mà ông cho là “không cần thiết”, ông cho rằng hành động này của các nước giàu là một “thảm họa đạo đức”. WHO cũng tái khẳng định, cách thức duy nhất để đánh bại đại dịch và phục hồi kinh tế toàn cầu là đảm bảo các nhóm ưu tiên tại mỗi nước được tiêm phòng. Ông Tedros hối thúc thế giới tránh lặp lại sai lầm trong quá khứ, như với cuộc khủng hoảng đại dịch HIV/AIDS, khi các nước giàu mua hết thuốc khiến các nước nghèo hơn phải mất tới 10 năm sau mới có thể nhận được những liều thuốc đầu tiên.

Tình trạng tương tự cũng diễn ra với dịch cúm H1N1 năm 2009, vaccine chỉ tới được các nước nghèo khi dịch bệnh kết thúc. Theo WHO, việc tích trữ và không chia sẻ vaccine có thể sẽ khiến đại dịch Covid-19 kéo dài và làm chậm quá trình phục hồi. 

Ủy ban châu Âu trước đó đã công bố nhiều biện pháp nhằm nâng cao hiệu quả giám sát và có thể cấm các nhà máy sản xuất đặt tại các nước thành viên EU xuất khẩu vaccine ngừa Covid-19. Giám đốc phụ trách vấn đề tiếp cận dược phẩm và các sản phẩm y tế của WHO, bà Mariangela Simao cho rằng giải pháp EU đưa ra tiềm ẩn nguy cơ gây hại cho hoạt động cung ứng vaccine toàn cầu.

ĐỖ HỮU