Cho ý kiến việc kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp
(PNTĐ) - Ngày 15/4, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cho ý kiến về dự thảo Nghị quyết về kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp được quy định tại Nghị quyết số 55/2010/QH12 của Quốc hội về miễn, giảm thuế sử dụng đất nông nghiệp đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Nghị quyết số 28/2016/QH14 và Nghị quyết số 107/2020/QH14.
Trình bày Tờ trình tại phiên họp, Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng cho biết, việc ban hành dự thảo Nghị quyết về kéo dài thời hạn miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp là cần thiết nhằm tiếp tục khuyến khích tổ chức, cá nhân đầu tư vào lĩnh vực nông nghiệp, góp phần tái cơ cấu ngành nông nghiệp, bảo đảm vững chắc an ninh lương thực quốc gia và ổn định kinh tế xã hội, nâng cao sức cạnh tranh của sản phẩm nông nghiệp trên thị trường trong bối cảnh hội nhập kinh tế quốc tế, hỗ trợ tạo công ăn việc làm cho khu vực nông thôn, nâng cao thu nhập của người nông dân, góp phần giảm nghèo bền vững và xây dựng nông thôn mới.
Việc tiếp tục miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp đến hết năm 2030 sẽ không làm giảm thu do đây là chính sách đang được thực hiện trên thực tế. Với đề xuất kéo dài thời gian miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp như quy định hiện hành đến hết ngày 31/12/2030 thì số thuế sử dụng đất nông nghiệp được miễn khoảng 7.500 tỷ đồng/năm.
Đây sẽ tiếp tục là hình thức hỗ trợ trực tiếp tới người nông dân, là nguồn đầu tư tài chính trực tiếp cho khu vực nông nghiệp, nông dân, nông thôn để đầu tư, mở rộng quy mô sản xuất nhằm nâng cao năng suất, chất lượng sản phẩm, qua đó giúp tạo công ăn việc làm cho người nông dân, cải thiện cuộc sống, gắn bó với hoạt động sản xuất nông nghiệp, góp phần khuyến khích đầu tư, thúc đẩy kinh tế nông nghiệp phát triển bền vững.
Đồng thời, thể hiện chủ trương nhất quán của Đảng và Nhà nước về nông nghiệp, nông dân, nông thôn; phù hợp với Chiến lược phát triển kinh tế - xã hội 5 năm, quy hoạch tổng thể phát triển sản xuất ngành nông nghiệp, đảm bảo tính khả thi của chính sách.
Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi cho biết, đa số ý kiến trong Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính thống nhất về sự cần thiết kéo dài chính sách miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp trong giai đoạn tới như đề xuất của Chính phủ.
Bên cạnh đó, các ý kiến cũng cho rằng, chính sách thuế sử dụng đất nông nghiệp cần được xem xét, đánh giá trong tổng thể các chính sách về thuế đối với đất đai, bao gồm thuế sử dụng đất nông nghiệp, thuế sử dụng đất phi nông nghiệp, các loại thuế, các khoản thu khác đang áp dụng với đất (tiền sử dụng đất, tiền thuê đất) và cần được đặt trong mối liên hệ chung với Luật Đất đai mới được sửa đổi để có thể đưa ra những chính sách mới nhằm triển khai các định hướng phát triển của Đảng và Nhà nước trong lĩnh vực này.
Từ góc độ hình thức văn bản pháp luật, có ý kiến cho rằng, việc Chính phủ đề nghị tiếp tục ban hành Nghị quyết của Quốc hội để thực hiện chính sách này là chưa thực sự phù hợp vì đây là Nghị quyết quy định ngoài phạm vi của Luật Thuế sử dụng đất nông nghiệp, đã được thực hiện trong giai đoạn 2011-2025 và nay đề nghị kéo dài đến năm 2030.
Do đó, đề nghị Chính phủ đẩy nhanh việc nghiên cứu, trình Quốc hội xem xét sửa đổi, bổ sung Luật Thuế sử dụng đất nông nghiệp để bảo đảm tính bền vững, ổn định của hệ thống pháp luật. Có ý kiến đề nghị Chính phủ triển khai việc tổng kết việc thi hành luật thuế sử dụng đất nông nghiệp một cách tổng thể và trình sửa Luật tại Kỳ họp thứ 10, trong đó sẽ xem xét vấn đề miễn thuế đến năm 2030 để bảo đảm tính tổng thể và phù hợp hơn.
Thảo luận tại phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Lê Minh Hoan nhất trí với Tờ trình của Chính phủ về việc tiếp tục miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp. Đồng thời, Phó Chủ tịch Quốc hội cho biết, qua khảo sát thực tế tại một số vùng nông thôn, tình trạng đất nông nghiệp bị bỏ hoang vẫn diễn ra.
Mô hình "câu lạc bộ đại điền" cho thấy tiềm năng khai thác hiệu quả đất bỏ hoang, song việc thuê đất gặp khó khăn do chủ đất có xu hướng đòi lại sau khi đất được đầu tư. Cho rằng ý kiến thẩm tra của Ủy ban Kinh tế và Tài chính là xác đáng, Phó Chủ tịch Quốc hội chỉ ra rằng việc miễn thuế tràn lan có thể không tạo động lực sử dụng đất hiệu quả và gây lãng phí tài nguyên quốc gia.
Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị nghiên cứu giải pháp miễn thuế có mục tiêu, ưu tiên đối với người trực tiếp sản xuất nông nghiệp, đồng thời có biện pháp quản lý, khai thác hiệu quả quỹ đất nông nghiệp đang bị bỏ hoang, đảm bảo hài hòa lợi ích của người dân và mục tiêu phát triển nông nghiệp bền vững theo Hiến pháp và Luật Đất đai. Đồng thời, đề nghị Bộ Tài chính, với vai trò cơ quan tham mưu, phối hợp với các bộ, ngành liên quan nghiên cứu, đề xuất giải pháp cụ thể để vừa tạo điều kiện cho người nông dân yên tâm sản xuất, vừa khắc phục tình trạng bỏ hoang đất.
Kết luận phiên họp, Phó Chủ tịch Quốc hội Vũ Hồng Thanh nêu rõ, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đánh giá cao Báo cáo thẩm tra sơ bộ của Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính cũng như sự chuẩn bị của cơ quan soạn thảo là Bộ Tài chính.
Ủy ban Thường vụ Quốc hội thống nhất sẽ trình với Quốc hội xem xét để quyết định việc kéo dài thời gian thực hiện miễn thuế sử dụng đất nông nghiệp quy định tại Nghị quyết số 55/2010/QH12 của Quốc hội về miễn, giảm thuế sử dụng đất nông nghiệp đã được sửa đổi, bổ sung một số điều theo Nghị quyết số 28/2016/QH14 và Nghị quyết số 107/2020/QH14.
Phó Chủ tịch Quốc hội đề nghị Chính phủ tiếp thu ý kiến của Ủy ban Thường vụ Quốc hội, ý kiến của cơ quan thẩm tra để bổ sung, hoàn thiện dự thảo nghị quyết và các hồ sơ kèm theo đảm bảo tính thuyết phục. Hồ sơ này sẽ gửi tới Ủy ban Kinh tế và Tài chính thẩm tra chính thức, để hoàn thiện báo cáo Quốc hội xem xét quyết định tại Kỳ họp thứ 9.
