Siết chặt hàng giả trên mạng
PNTĐ-Bên cạnh sự tiện lợi của Thương mại điện tử, khách hàng đang đối mặt với nhiều rủi ro khi trên thị trường mạng hàng giả, hàng nhái kém chất lượng bày bán công khai.
Thương mại điện tử (TMĐT) phát triển, sự nở rộ của các sàn giao dịch và kênh bán hàng trực tuyến mang lại nhiều cơ hội mua bán, giao thương cho người tiêu dùng. Thế nhưng, bên cạnh sự tiện lợi, khách hàng đang đối mặt với nhiều rủi ro khi trên thị trường mạng hàng giả, hàng nhái kém chất lượng bày bán công khai.
Công khai bán hàng giả, hàng nhái
CA quận Long Biên, TP Hà Nội vừa đưa ra những cảnh báo chính thức với người tiêu dùng về việc trang facebook “Hieu Mobile” được quảng cáo là có địa chỉ tại số 724 và 728 Nguyễn Văn Cừ, Long Biên, Hà Nội; số điện thoại liên hệ: 0843008293 có hành vi lừa đảo khách hàng, kinh doanh hàng nhái.
Trước đó, “Hieu Mobile” gây chú ý với khách hàng trên mạng xã hội facebook bằng việc đăng tải hình ảnh đồng hồ có tên Apple Watch, giá bán khuyến mại chỉ còn 250.000 đồng/chiếc. “Hieu Mobile” khẳng định công khai, sản phẩm giá rẻ này là mẫu nhái 1:1 với Apple Watch nhưng vẫn đầy đủ các tính năng như: nghe nhận cuộc gọi, xem Facebook, đo nhịp tim, định vị…
 |
| Đồng hồ thông minh Apple Watch nhái do Hieu Mobile rao bán |
Rất nhiều người ham rẻ đã đặt mua nhưng khi cầm trên tay thì sản phẩm “không khác gì đồ chơi trẻ con và không sử dụng được” - anh Lê Trọng Tùng, một khách hàng cho biết. Bức xúc vì mua hàng không đúng như quảng cáo, một số người đã gọi điện tới số điện thoại của cửa hàng nhưng không liên lạc được; tìm đến tận nơi thì mới tá hỏa phát hiện trên phố Nguyễn Văn Cừ không có số nhà 724 hay 728. Bị phát hiện, lên án dữ dội, “Hieu Mobile” đã ngay lập tức biến mất trên thị trường.
Nhận được phản ánh của người tiêu dùng, CA quận Long Biên đã vào cuộc và xác định: Trên phố Nguyễn Văn Cừ chỉ có đến số nhà 720, không có số nhà 724, 728; không có cửa hàng nào là “Hieu Mobile”. Nhận thấy sự việc có dấu hiệu lừa đảo khách hàng, CA quận Long Biên đang tiếp tục xác minh, điều tra làm rõ.
Vụ việc hàng giả, hàng nhái được rao bán công khai trên mạng xã hội, các website như “Hieu Mobile” không phải là cá biệt. Trong vòng vài năm trở lại đây, khi TMĐT phát triển là thời điểm số lượng các mặt hàng vi phạm bị phát hiện cũng tăng nhanh chóng.
Theo Bộ Công thương, lũy kế đến năm 2018, có gần 36.000 sản phẩm vi phạm bị gỡ bỏ, hơn 300 tài khoản bán hàng bị khóa. Tuy nhiên, con số này chưa phản ánh đúng tình hình vi phạm. Đây mới chỉ là phần nổi của tảng băng chìm. Hoạt động TMĐT không chỉ phát triển mạnh trên nền tảng của sàn giao dịch trực tuyến mà các nền tảng mạng xã hội facebook hay các ứng dụng như youtube đều có thể trở thành những công cụ để TMĐT diễn ra.
Đặc biệt, mỗi cá nhân nhỏ lẻ đều có thể kinh doanh và mở cửa hàng trên “thị trường mạng” như trường hợp của “Hieu Mobile” mà các cơ quan chức năng không thể kiểm soát được chất lượng hàng hóa, doanh thu. Vì vậy, khiếu nại về chất lượng hàng hóa thực tế không giống như quảng cáo được người tiêu dùng phản ánh nhiều nhất đến các cơ quan quản lý Nhà nước về chất lượng hàng hóa, Hội tiêu chuẩn và bảo vệ người tiêu dùng.
Ràng buộc trách nhiệm chủ sàn TMĐT
Việc quản lý các tài khoản kinh doanh trực tuyến đang là vấn đề khó khăn với cơ quan quản lý. Hiện nay, các đơn vị chủ quản của sàn TMĐT chỉ quản lý về mặt hàng bày bán không vi phạm quy định, còn để phân biệt được đâu là hàng giả, hàng nhái thì ngay cả cơ quan quản lý khó phân biệt, nếu không có nghiệp vụ hay chuyên môn thực tế.
Ngoài ra, Nghị định số 52/2013/NĐ-CP về TMĐT yêu cầu thương nhân, tổ chức cung cấp dịch vụ sàn giao dịch TMĐT phải có biện pháp xử lý kịp thời khi phát hiện hoặc nhận được phản ánh về hành vi kinh doanh vi phạm pháp luật, song có một số giao dịch không có hoặc có không đầy đủ thông tin về người bán nên khó quy trách nhiệm.
Trước thực tế trên, Bộ Công Thương cho biết sẽ siết chặt quản lý với hoạt động TMĐT. Theo Bộ trưởng Bộ Công Thương Trần Tuấn Anh, cần ràng buộc trách nhiệm giữa chủ sàn TMĐT với các chủ gian hàng, phải đảm bảo truy được nguồn gốc xuất xứ hàng hóa, đơn vị phân phối sản phẩm.
Ông Trần Tuấn Anh dẫn thực tế, những trang TMĐT với hàng triệu sản phẩm như Amazon mà họ vẫn quản lý được thì các trang TMĐT của Việt Nam cũng sẽ phải học tập. Bộ Công Thương dự kiến làm việc với các đơn vị như: mạng xã hội facebook, youtube, thậm chí là bổ sung các hướng dẫn quy định pháp quy nếu cần. Bộ cũng sẽ đề xuất tăng nặng các mức xử phạt vi phạm để tăng tính răn đe. Ngay trong năm 2019 sẽ sửa đổi, bổ sung Nghị định 52 về TMĐT theo kịp biến động của thị trường.
Tổng cục trưởng Tổng Cục Quản lý thị trường Trần Hữu Linh cho biết: Dự kiến trong Quí III năm 2019, Tổng cục Quản lý thị trường sẽ cho ra mắt hệ thống chống hàng giả giúp lực lượng chức năng có thể nhận biết ngay cơ sở bán hàng nào, doanh nghiệp nào bị thu hồi hàng giả, hàng nhái để xử lý nhanh và triệt để hơn. Ngoài ra, Tổng cục cũng sẽ xây dựng ứng dụng trên điện thoại di động để lực lượng chức năng có thể trao đổi trực tiếp với doanh nghiệp xung quanh việc xâm phạm quyền sở hữu trí tuệ và làm hàng giả.
Quỳnh Anh - Nguyễn Hương
