Xử phạt quá nhẹ, thực phẩm bẩn ngang nhiên “tung hoành”
PNTĐ-Hành vi kinh doanh thực phẩm bẩn gây tổn hại sức khỏe người tiêu dùng hầu hết chỉ bị xử lý vi phạm hành chính với mức phạt quá nhẹ...
Vì thế, vòng tròn tịch thu-tiêu hủy-phạt hành chính lâu nay bị nhiều đối tượng… xem thường. Các cơ quan chức năng của thành phố càng chống lại càng xuất hiện nhiều vụ vi phạm an toàn thực phẩm nghiêm trọng hơn.
 |
Bảo đảm vệ sinh an toàn thực phẩm tại các chợ là vấn đề người dân rất quan tâm |
Phạt một, lợi bất chính… mười
Báo PNTĐ số 49 trong bài viết: “Nhẫn tâm giết người bằng kinh doanh thịt lợn chết, bẩn” đăng tải vụ việc gần 1 tấn thịt lợn bệnh, lợn chết đang trong giai đoạn phân hủy, bốc mùi hôi thối được một số cá nhân thu gom ở Hưng Yên đưa về chợ Phùng Khoang, quận Nam Từ Liêm tiêu thụ bị Đội 4, phòng Cảnh sát Môi trường, CA Hà Nội và Thanh tra Sở NN&PTNT bắt giữ khiến nhiều người phải rùng mình và ghê sợ. Thế nhưng, hành vi đầu độc sức khỏe và tính mạng người tiêu dùng bằng loại thực phẩm bẩn lại chỉ bị xử phạt vô cùng nhẹ mà không hề có tính răn đe.
Trung tá Nguyễn Tuấn Phương - Đội trưởng Đội 4, phòng Cảnh sát Môi trường cho biết, với hành vi vi phạm trên, toàn bộ 1 tấn thịt lợn bệnh, thịt lợn chết đã bị tịch thu, tiêu hủy, các đối tượng kinh doanh giết mổ thịt chết chỉ phải chịu mức phạt hành chính với số tiền là 23 triệu đồng nhưng chia cho cả… 4 hộ kinh doanh.
Vì mức phạt chẳng thấm tháp vào đâu so với lợi nhuận khủng thu được từ kinh doanh thực phẩm bẩn nên các đối tượng không chùn tay khi bị các cơ quan chức năng phát hiện. Nhẩm tính nhanh, thịt lợn ốm thu gom “vội” ở Hưng Yên chỉ có giá 20.000 - 25.000 đồng/kg, chuyển qua tiểu thương trong chợ đã lên 40.000 - 45.000 đồng/kg, những người thu mua bỏ túi ít nhất 15 triệu đồng. Số thịt đó nếu bán cho người tiêu dùng với giá gấp rưỡi thì 1 tấn thịt tiểu thương ở chợ cũng bỏ túi hơn 10 triệu đồng. Lợi nhuận tăng như vậy ai mà chẳng ham. Đó là lý do tại sao, chỉ trong vòng 2 tháng, 2 vụ việc nghiêm trọng về kinh doanh thịt lợn và nội tạng bẩn đã cùng bị phát hiện tại một địa chỉ là chợ đầu mối Phùng Khoang. Còn trong vòng 6 tháng cuối năm 2015, Đội 4 đã phối hợp với thanh tra các Sở NN&PTNT, Y tế và lực lượng quản lý thị trường đã “lật tẩy” hơn 60 vụ việc vi phạm nghiêm trọng về ATTP…
Trung bình mỗi tháng xảy ra 10 vụ việc – một con số không nhỏ đã cho thấy miếng ăn đang là miếng sợ, bát cơm của những người dân Thủ đô, nhất là những người LĐ nghèo đang bị thực phẩm bẩn đe dọa nghiêm trọng. Đây là thách thức với các cơ quan chức năng của TP.
Phải tăng nặng chế tài xử lý và cộng đồng trách nhiệm
Trung tá Nguyễn Tuấn Phương cho biết thêm, “hầu hết các vụ việc vi phạm bị phát hiện và xử lý đều xảy ra ở các chợ đầu mối như chợ Phùng Khoang, chợ Long Biên, chợ Lĩnh Nam, chợ Minh Khai... Các đối tượng đưa thực phẩm bẩn từ nhiều cửa ngõ: Đông Anh, Phú Xuyên, Hà Đông, Gia Lâm… vào Hà Nội qua các quốc lộ. Ở tất cả các cửa ngõ của Thủ đô, CA Hà Nội đều chú trọng kiểm tra kiểm soát, nhưng phức tạp nhất, “nóng” nhất là cửa ngõ từ Gia Lâm vào. Không chỉ có đối tượng chuyên chở TP bẩn từ các tỉnh Hưng Yên, Hải Dương, Lạng Sơn, Hải Phòng… mà còn có nhiều đối tượng từ Thái Nguyên cũng đi đường vòng qua Gia Lâm vào Hà Nội”. Theo các trinh sát Đội 4, sau một thời gian tuyên truyền và đánh mạnh, thực phẩm bẩn có lúc bị triệt, các loại nội tạng bẩn không còn ồ ạt đưa vào Hà Nội như trước nhưng trước lợi nhuận lớn, nhiều đối tượng vẫn sử dụng đủ loại chiêu trò tinh vi.
Theo một số luật sư, những quy định hiện hành về xử phạt đối với hành vi sản xuất, kinh doanh, vận chuyển thực phẩm bẩn không còn phù hợp với quy mô, mức độ vi phạm nghiêm trọng như hiện nay. Để ngăn chặn triệt để hành vi kinh doanh thực phẩm bẩn nguy hiểm, các điều khoản luật, chế tài để xử lý hành vi này cần được xem xét để sửa đổi cho sát với thực tế và có tác dụng răn đe thực sự. Chẳng hạn, nếu vi phạm lần đầu, phạt hành chính kèm phạt bổ sung là tạm giữ hoặc tịch thu phương tiện. Nếu tái phạm phải xem xét phạt nặng hơn, tùy thuộc số lượng hàng bẩn và chất lượng của thực phẩm lúc bị bắt giữ.
Hiện nay, một số vi phạm về VSATTP được quy định tại Bộ luật Hình sự nhưng để thực thi được lại là cả sự “đánh đố” khi yêu cầu đưa ra là các cơ quan chức năng phải chứng minh hậu quả làm thiệt hại tính mạng. Nhiều chuyên gia góp ý, vì sức khỏe của cộng đồng, cơ quan làm luật có thể linh động xử lý hành vi kinh doanh thực phẩm bẩn theo luật hình sự, áp dụng theo hướng nghiêm trọng không có nghĩa là gây chết người mà có thể hiểu là hậu quả ở tương lai.
Bích Ngọc
