Hợp tác công – tư tăng cường dự phòng, phát hiện sớm và quản lý nguy cơ đột quỵ tại Việt Nam
(PNTĐ) - Đột quỵ đang trở thành một trong những nguy cơ sức khỏe nghiêm trọng và gia tăng nhanh tại Việt Nam, không chỉ gây tỷ lệ tử vong và tàn phế cao mà còn tạo gánh nặng lớn cho hệ thống y tế và xã hội. Trong bối cảnh đó, việc tăng cường các giải pháp dự phòng, phát hiện sớm và quản lý nguy cơ, đặc biệt thông qua mô hình hợp tác công – tư, được xem là hướng đi cần thiết nhằm huy động nguồn lực xã hội, nâng cao hiệu quả phòng, chống đột quỵ và bảo vệ sức khỏe cộng đồng.
Theo các thống kê của ngành y tế, đột quỵ hiện vẫn là một trong những nguyên nhân gây tử vong và tàn phế hàng đầu tại Việt Nam, tạo ra gánh nặng lớn đối với hệ thống y tế, gia đình và xã hội. Tại Việt Nam, tỷ lệ mắc đột quỵ thuộc nhóm cao trong khu vực Đông Nam Á, với xu hướng trẻ hóa rõ rệt. Nhiều yếu tố nguy cơ dẫn đến đột quỵ như tăng huyết áp, rung nhĩ, đái tháo đường, rối loạn chuyển hóa hay lối sống không lành mạnh hoàn toàn có thể được kiểm soát nếu được phát hiện sớm và quản lý đúng cách. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết trong việc đẩy mạnh dự phòng ngay từ cộng đồng và tuyến y tế cơ sở.
Nhằm tăng cường năng lực dự phòng, ngày 30/01/2026, Cục Phòng bệnh (Bộ Y tế) đã ký kết thỏa thuận hợp tác triển khai chương trình “Tăng cường dự phòng, phát hiện sớm và quản lý nguy cơ đột quỵ tại Việt Nam” giai đoạn 2026 – 2030 với sự tham gia của Hệ thống nhà thuốc và trung tâm tiêm chủng Long Châu cùng Bayer Việt Nam, đại diện cho khu vực tư nhân trong lĩnh vực chăm sóc sức khỏe và dược phẩm. Chương trình đánh dấu bước phát triển mới của mô hình hợp tác công – tư trong lĩnh vực phòng, chống bệnh không lây nhiễm, một trong những ưu tiên hàng đầu của ngành y tế hiện nay.
Phát biểu tại lễ ký kết, đại diện Cục Phòng bệnh cho biết việc huy động sự tham gia của khu vực tư nhân thông qua hợp tác công – tư sẽ góp phần bổ sung nguồn lực, mở rộng độ bao phủ và nâng cao hiệu quả của các hoạt động phòng bệnh. Mô hình này được kỳ vọng giúp đưa các chương trình truyền thông giáo dục sức khỏe, sàng lọc nguy cơ và tư vấn chuyên môn đến gần hơn với người dân, đặc biệt tại các địa phương và nhóm dân cư dễ bị tổn thương.
Theo nội dung thỏa thuận, chương trình hợp tác giai đoạn 2026 – 2030 tập trung vào một số trụ cột chính, bao gồm: nâng cao nhận thức cộng đồng về đột quỵ và các yếu tố nguy cơ; thúc đẩy hành động dự phòng chủ động thông qua việc nhận biết sớm dấu hiệu cảnh báo và tiếp cận dịch vụ y tế kịp thời; tăng cường sàng lọc, phát hiện sớm và quản lý các bệnh nền liên quan đến nguy cơ đột quỵ; đồng thời ứng dụng công nghệ thông tin trong truyền thông, theo dõi và đánh giá hiệu quả triển khai.
Các hoạt động cụ thể sẽ được triển khai đồng bộ trên phạm vi toàn quốc, từ xây dựng và phổ biến hệ thống thông tin thống nhất về đột quỵ, tổ chức các chiến dịch truyền thông giáo dục sức khỏe, đến việc phối hợp tổ chức các chương trình sàng lọc định kỳ và tư vấn chuyên môn tại cộng đồng. Chương trình cũng chú trọng nâng cao năng lực phòng bệnh cho đội ngũ y tế tuyến cơ sở, chuẩn hóa công tác tư vấn, sàng lọc và quản lý nguy cơ theo các khuyến cáo chuyên môn của Bộ Y tế.
Đại diện các đối tác tham gia hợp tác cho biết, việc đồng hành cùng cơ quan quản lý y tế trong một chương trình dài hạn không chỉ nhằm chia sẻ trách nhiệm xã hội mà còn hướng tới mục tiêu chung là cải thiện sức khỏe cộng đồng. Thông qua việc phát huy thế mạnh của từng bên từ chuyên môn quản lý nhà nước, năng lực chuyên môn y tế đến mạng lưới tiếp cận cộng đồng và nguồn lực xã hội. Chương trình kỳ vọng tạo ra tác động bền vững trong công tác phòng, chống đột quỵ tại Việt Nam.
Chương trình hợp tác lần này cũng được xem là bước tiếp nối và mở rộng các hoạt động phòng, chống đột quỵ đã được Bộ Y tế và các đơn vị liên quan triển khai trong thời gian qua, đặc biệt trong bối cảnh Việt Nam đang đẩy mạnh thực hiện Chiến lược quốc gia phòng, chống bệnh không lây nhiễm. Việc chuyển từ các hoạt động mang tính chiến dịch sang một chương trình dài hạn, có lộ trình và cơ chế phối hợp rõ ràng được kỳ vọng sẽ góp phần giảm tỷ lệ mắc mới, tử vong và tàn phế do đột quỵ trong những năm tới.
Các chuyên gia y tế nhận định, đầu tư cho dự phòng và phát hiện sớm là giải pháp hiệu quả và bền vững nhất để giảm gánh nặng đột quỵ. Do đó, những mô hình hợp tác công – tư hướng tới cộng đồng, lấy người dân làm trung tâm như chương trình này có ý nghĩa quan trọng trong việc hiện thực hóa mục tiêu nâng cao sức khỏe toàn dân, đồng thời góp phần xây dựng một hệ thống y tế dự phòng chủ động, hiện đại và thích ứng với các thách thức sức khỏe mới.
