Mất mạng vì dùng thuốc không rõ nguồn gốc

Kỳ 2: Lãi khủng như…. buôn thuốc gia truyền “tự phong”

Trong vai người có nhu cầu “làm đại lý bán thuốc”, phóng viên báo Phụ nữ Thủ đô đã tiếp cận nhiều đối tượng tự xưng là “đầu mối thuốc Nam, thuốc gia truyền”, “nơi sản xuất, đại lý thuốc Nam duy nhất”… ở các tỉnh, thành.

Phóng viên đã phát hiện ra những sự thật kinh hoàng về một thị trường bát nháo mua, bán thuốc Nam dễ như mua rau, nơi bất kỳ ai cũng có thể bán thuốc cho người dùng với những khoản lợi “siêu khủng”…

Không có kiến thức về thuốc cũng… có thể bán thuốc

 Tự nhận là một người nội trợ bị mắc viêm xoang, chúng tôi liên lạc với một phụ nữ đang bán một loại thuốc có tên thuốc thổi mũi BT. Chị này cho biết thuốc Nam này có nguồn gốc duy nhất ở Hải Dương. Mỗi lần sử dụng, bệnh nhân chỉ cần chấm một vụn thuốc nhỏ như hạt đậu rồi thổi vào mũi. “Thuốc lành tính, trẻ em, phụ nữ có thai đều dùng được. Có người dùng 1-2 lọ, có người bị xoang trên 20 năm dùng 6-7 lọ là khỏi”.

:  Hình ảnh lọ thuốc thổi mũi BT mua tại hiệu thuốc của lương y B.T tại xã Cẩm La, huyện Kim Thành, Hải Dương được bán với giá 50.000 đồng (bên trái) và thuốc thổi mũi BT được rao bán trên mạng với giá 120.000 đồng (bên phải), khác nhau về mẫu mã, số điện thoại liên lạcThuốc thổi mũi BT mua tại hiệu thuốc của lương y B.T tại xã Cẩm La, huyện Kim Thành, Hải Dương được bán với giá 50.000 đồng (bên trái) và thuốc thổi mũi BT được rao bán trên mạng với giá 120.000 đồng (bên phải), khác nhau về mẫu mã, số điện thoại liên lạc.

Tin rằng thuốc hiệu nghiệm, tôi đặt vấn đề muốn… làm đại lý bán thuốc. Chị này đồng ý luôn rồi bảo tôi cứ gom người mua, khi nào được vài chục lọ gọi chị mang tới sẽ không bị đọng vốn. “Em có rất nhiều đại lý đang bán thuốc của em. Có một ông muốn nhập mỗi lần 5.000 lọ rồi đổi thương hiệu của ông ấy”. Tôi đồng ý mua nhưng còn băn khoăn mình không có chứng chỉ hành nghề bán thuốc, chị này trấn an: “Không cần chứng chỉ gì đâu chị, em bán thuốc gần 10 năm nay, làm gì có chứng chỉ gì”. Rồi chị dạy tôi “chiêu” để giữ an toàn cho bản thân: “Em chỉ bán thuốc cho người viêm mũi dị ứng, viêm xoang, không có bệnh nền, khách đồng ý thì mua không thì thôi. Nhiều người bệnh nền gọi mua nhưng em không dám bán”.

Rời Hà Nội, chúng tôi tiếp cận với một người bán thuốc khác đang có nhu cầu tìm đại lý “thuốc nam gia chuyền dân tộc” (quảng cáo trên mạng với chữ viết sai cả chính tả) dùng cho người bị động thai, sảy thai, thai chết lưu nhiều lần… có địa chỉ ở xã Yên Bình, huyện Yên Bái. Một người đàn ông cho biết, thuốc này đảm bảo có hiệu quả gần như 100%, có người sảy 5 lần vẫn giữ được. Trong 3 tháng đầu, mỗi tháng, thai phụ chỉ cần uống khoảng 3-5 gói, sau đó, đến tháng thứ 7 thì uống thêm 3-5 gói nữa. Có điều kiện uống càng nhiều càng tốt và cam đoan “ai uống thuốc này con cái sinh ra đều khỏe mạnh, không bị dị tật, quái thai gì cả”.

Bảng giá phân phối sỉ và hình ảnh thuốc xương khớp của nhà thuốc quảng cáo là “Đông y gia truyền” Hòa Bình từ cây bách bệnhBảng giá phân phối sỉ và hình ảnh thuốc xương khớp của nhà thuốc quảng cáo là “Đông y gia truyền” Hòa Bình từ cây bách bệnh.

Chúng tôi cho biết, mình cũng muốn mua thuốc về bán ở Hà Nội nhưng còn lăn tăn vì không có kiến thức về thuốc, bệnh nhân tới mua thì không biết thăm khám thế nào. Anh này động viên:“Thuốc Nam nhà tôi làm từ đời xưa truyền lại. Thuốc Nam theo kinh nghiệm dân gian chứ khoa học nào chứng minh được? Thuốc Nam gia truyền có cần bằng cấp đâu, chúng tôi trên này có bằng hay giấy tờ gì đâu. Bán cho người khác không cần bằng, cũng không cần bắt mạch vì đây không phải Đông y, chỉ cần có triệu chứng bệnh thì cắt thôi. Thuốc để.. vài năm cũng không hỏng nên cứ yên tâm”. Chốt lại, chúng tôi nếu muốn nhận bán thuốc thì cho địa chỉ, người này sẽ gửi thuốc qua đường bưu điện.

Đó chỉ là 2 trong số nhiều cơ sở đang quảng cáo bán và tìm đại lý bán thuốc chữa đủ loại bệnh mà chúng tôi tiếp cận. Tất cả đều có chung những lời chào mời hấp dẫn, động viên chúng tôi cứ yên tâm buôn bán thuốc dù không có chứng chỉ hành nghề, không có kiến thức y dược. “Nghề này ai cũng làm được, chỉ cần chịu khó quan sát, tìm người bị bệnh mà… bán”, một “đầu nậu” bán thuốc chia sẻ với tôi.

Buôn “nước bọt” lãi…tiền triệu

Để có thể lý giải vì sao những người bán thuốc lại sốt sắng chào mời mà không cần biết “đại lý” của mình là ai, thuốc có gây hậu quả gì không, chúng tôi đã tìm hiểu sâu và thấy rằng, việc mua bán thuốc có thể đem tới nguồn lãi khổng lồ. Cứ qua mỗi một “cầu”, giá thuốc lại được các “con buôn” đẩy lên một chút cho tới khi tới tay người tiêu dùng, giá mua đã cao gấp vài lần giá được cho là gốc.

Trở lại với trường hợp của bệnh nhân B.S mà báo Phụ nữ Thủ đô đề cập tới trong kỳ 1 của loạt bài. Sau khi đã hoàn hồn, bệnh nhân S cho biết đã mua một bịch 100 gói “Đông y gia truyền” để chữa bệnh khớp với giá 2,5 triệu đồng. Thế nhưng, tại căn hộ chung cư ở khu đô thị Xa La, Tân Triều, Thanh Trì, Hà Nội, khi giao dịch với phóng viên báo Phụ nữ Thủ đô, người bán thuốc lại báo giá bán lẻ chỉ 2,3 triệu đồng/bịch. Nếu chúng tôi mua với số lượng lớn, chị giảm còn 1,5 triệu đồng/bịch. Có thể thấy, chỉ trong chốc lát, giả sử chúng tôi mua buôn thuốc từ người phụ nữ này rồi đem tới nhà bán lại cho bệnh nhân B.S là trong chốc lát có thể kiếm lãi từ vài trăm ngàn tới 1 triệu đồng/bịch.

Phóng viên báo Phụ nữ Thủ đô nhập vai người đang mua buôn thuốc, tiếp cận vợ chồng tự xưng là đại lý bán thuốc thổi mũi BT tại Hà NộiPhóng viên báo Phụ nữ Thủ đô nhập vai người đang mua buôn thuốc, tiếp cận vợ chồng tự xưng là đại lý bán thuốc thổi mũi BT tại Hà Nội.

Tiếp tục lần theo đường dây mua bán thuốc “Đông y gia truyền” nêu trên, chúng tôi liên lạc với một cơ sở bán thuốc khác được quảng cáo là có trụ sở chính ở Hòa Bình, đại lý ở phố Lê Đức Thọ, Mỹ Đình, quận Nam Từ Liêm. Biết chúng tôi muốn làm đại lý bán buôn thuốc, anh này liền gửi một bảng báo giá còn… rẻ hơn giá của người phụ nữ ở khu đô thị Xa La, Tân Triều đang bán. Cụ thể, nếu chúng tôi mua lẻ từ 100 gói đến 225 gói thì có giá 16 nghìn đồng/gói (tương đương 1,6 triệu đồng/bịch 100 gói). Mua từ 1.000 gói đến 1.975 gói có giá 9 nghìn đồng/gói. Đặc biệt nếu mua từ 2.000 gói trở lên thì giá bán chỉ còn 8 nghìn đồng/gói, tương đương 800 nghìn đồng/bịch. Tính nhanh cũng có thể thấy, nếu mua lại từ đại lý này với giá bán buôn rồi bán thẳng cho bệnh nhân S, chúng tôi sẽ kiếm lời tới… 1,7 triệu đồng/bịch.

Cũng vẫn với chiêu thức “hạ giá tối đa cho người mua buôn”, người bán thuốc chữa sảy thai ở Yên Bái, ban đầu khi nghe tôi giới thiệu muốn mua thử 1 vài gói về cho người nhà dùng đã đòi giá 200 nghìn đồng/gói. Tuy nhiên, khi tôi nói muốn… mua buôn thì anh này hạ luôn giá chỉ còn… 100 nghìn đồng/gói. Việc “hạ giá” siêu nhanh, siêu nhiều của anh này khiến chúng tôi chỉ nghe thôi đã thấy… choáng.

Tung chiêu khan hiếm “dẫn dụ”người mua

Theo hẹn với người bán thuốc nhỏ mũi BT, chiều ngày 16/6, chúng tôi tìm tới địa chỉ do người bán thuốc hẹn ở phố Nguyễn Thái Học để mua thuốc và hỏi về việc làm đại lý bán thuốc. Người phụ nữ liên lạc với chúng tôi nhờ… chồng đi từ một con ngõ gần đó xuống giao dịch. Lọ thuốc bột BT đóng trong chai màu nâu, nắp nhựa vặn, trên thân lọ dán giấy về công dụng của thuốc cùng số điện thoại liên lạc của người bán thuốc ở Hà Nội. Sau khi chúng tôi hỏi về nguồn gốc xuất xứ của thuốc, anh chồng nói luôn đây là thuốc của lương y B.T ở Hải Dương rất nổi tiếng, cứ tra mạng là thấy. Hiện nhà anh này đang bán 120 nghìn đồng/lọ, mua 10 lọ được miễn phí ship. Nếu mua từ 50 lọ trở lên thì được giảm giá còn 90 nghìn đồng/lọ.

Trước đó, để thuyết phục chúng tôi mua thuốc của mình, người phụ nữ cho biết thêm, loại thuốc Nam gia truyền thổi mũi này được sản xuất thủ công chứ không phải đại trà. “Địa chỉ thuốc ở Hải Dương nhưng không ai “mò” được. Em cho địa chỉ chị đến mua 10 lọ bác ý cũng không bán, chỉ bán cho em thôi. Hôm trước chồng em giả làm người khác hỏi để lấy giá nhưng bác không bán, mua nhiều bao nhiêu cũng vẫn giá 120 nghìn đồng/lọ”. Chị này nói thêm: “Thời điểm này một mình em bán giá này, cộng tác viên của em còn bán 200-700 nghìn đồng/lọ. Chị mua rồi bán cho khách khác với giá cao lên bao nhiêu thì… tùy”.

Để kiểm chứng lời người bán thuốc, chúng tôi đã kỳ công liên hệ với lương y B.T ở xã Cẩm La, huyện Kim Thành, Hải Dương. Một người đàn ông khẳng định là lương y B.T đã làm nghề y trên địa bàn hàng chục năm nay. Cơ sở của ông đúng là có sản xuất thuốc thổi mũi BT nhưng trên các lọ thuốc đều ghi rõ số điện thoại tư vấn của hiệu thuốc. Thuốc đang được bày bán công khai tại cửa hiệu, ông không bán trên mạng hay bán riêng cho đầu mối nào tại Hà Nội. Ông khẳng định không chịu trách nhiệm với thuốc mua linh tinh, giá cao. Để kiểm chứng, chúng tôi một lần nữa lại cất công tìm mua lọ thuốc thổi mũi BT đang bán ở hiệu thuốc của lương y B.T ở xã Cẩm La, Kim Thành, Hải Dương và so sánh thì thấy, thông tin trên lọ thuốc đúng là không giống với thuốc “bán online” tại Hà Nội. Giá bán một lọ cũng chỉ 50 nghìn đồng chứ không phải 120 nghìn đồng.

Chưa bình luận đến nguồn gốc thực sự của thuốc, nếu lọ thuốc người phụ nữ ở Hà Nội đang bán đúng là của cơ sở của lương y B.T, Hải Dương thì chỉ cần mua “tận gốc” rồi sau thao tác “thay số điện thoại liên lạc”, chị này đã kiếm lời tới 70 nghìn đồng/lọ, cao hơn cả giá thành mà cơ sở bỏ công, nguyên vật liệu sản xuất ra. Theo chị này nói với chúng tôi, 1 tháng chị có thể bán tới 400-500 lọ, đưa cả thuốc vào Sài Gòn thì chỉ riêng tiền lãi chênh lệch, chị này có thể thu về từ 28 đến 35 triệu đồng/tháng (!).

Theo Điều 5, Quyết định 39/2007/QĐ-BYT về việc ban hành quy chế xét duyệt cấp “giấy chứng nhận bài thuốc gia truyền”, người có bài thuốc gia truyền chỉ được phép hành nghề khi được cơ quan chức năng cấp chứng chỉ hành nghề và giấy chứng nhận đủ điều kiện hành nghề. Bên cạnh đó, theo quy định tại Luật Dược, kinh doanh thuốc, nguyên liệu làm thuốc (bao gồm cả thuốc Bắc, thuốc Nam thuộc loại thuốc cổ truyền) là một hoạt động kinh doanh dược. Cá nhân kinh doanh dược thuộc phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng của Luật Dược 2016 theo quy định. Vì kinh doanh dược là ngành nghề kinh doanh có điều kiện nên cá nhân bán thuốc phải đăng ký kinh doanh. Trong trường hợp cá nhân kinh doanh nhỏ, lẻ, tại nhà, thu nhập thấp, vốn ít, thì sẽ đăng ký kinh doanh theo mô hình hộ kinh doanh. Như vậy, việc bán thuốc Nam, thuốc Bắc, thuốc Nam gia truyền chưa được cấp phép, người bán không có chứng chỉ hành nghề, chưa đăng ký kinh doanh... là vi phạm quy định của pháp luật.

 (Còn nữa)

NHÓM PHÓNG VIÊN

Bạn đang đọc bài viết Kỳ 2: Lãi khủng như…. buôn thuốc gia truyền “tự phong” tại chuyên mục Y tế - Sức khỏe của Báo phụ nữ thủ đô. Mọi thông tin góp ý và chia sẻ, xin vui lòng liên hệ SĐT: 0243.9421865 hoặc gửi về hòm thư baophunuthudo@gmail.com

Phụ san Đời sống Gia đình - Báo Phụ nữ Thủ đô