Chống vàng hóa nhưng đừng lãng phí nguồn lực vàng trong dân
PNTĐ-Với một nền kinh tế trì trệ như hiện nay, việc không thể huy động được nguồn lực vàng hơn 400 tấn trong dân vì chưa có chính sách phù hợp là điều... đáng tiếc và lãng phí!
Độc quyền – con dao hai lưỡi
Quản lý thị trường vàng bằng cách thu về một mối không có nghĩa là tạo ra sự độc quyền.
So với trước khi có Nghị định 24, mức chênh lệch giữa giá vàng trong nước và thế giới ngày càng cách xa, lên đến 3 triệu đồng/lượng. Gần đây, sự độc quyền một lần nữa tạo nên sóng gió khi để những kẻ đầu cơ trục lợi làm giả thương hiệu SJC. Ông Lưu Quang Điền (Phó Tổng giám đốc – Công ty Vàng bạc đá quý SJC tại Hà Nội) cho biết: “Vàng giả SJC thực ra là có chất lượng gần như đảm bảo, chỉ là vàng thương hiệu khác được làm giả thành thương hiệu SJC để hưởng phần chênh lệch có thời điểm lên đến 4 triệu đồng/lượng”.
 |
| Ngừng huy động vàng là sẽ lãng phí nguồn lực vàng trong dân? |
Chưa hết, điều “ngang trái” nhất lại ở chỗ phần lớn lượng vàng giả phát hiện được lưu hành qua kênh chính thống: Ngân hàng! Chính sách lại một lần nữa trao cờ nhầm tay khi những nhân viên ngân hàng không thể đủ nghiệp vụ thẩm định vàng, chứ chưa nói đến chuyện kinh doanh vàng. Còn người dân “xui xẻo” vớ phải vàng nhái thì... ráng chịu!
Dân “bỏ ống”, Nhà nước “buộc bụng”
Một “bản chất” cố hữu của thị trường vàng Việt Nam là tâm lý tích trữ vàng trong dân. Nhà nước nên chấp nhận nó và có chính sách phù hợp để vừa đáp ứng được nhu cầu tích trữ đó song vẫn minh bạch được thị trường và tận dụng được nguồn lực tích trữ đó cho sự phát triển kinh tế xã hội.
Thực tế, nếu số vàng trong dân là khoảng 400 tấn với giá bình quân của thế giới là 1.700 USD/ounce (gần 0,82 lượng) thì số vàng trong dân tương đương 22 tỉ USD, thế nên chỉ cần huy động được một nửa số vàng trong dân, chúng ta cũng có 10 tỉ USD đưa vào nền kinh tế. Tuy nhiên câu chuyện lại nằm ở chính sách, khi mà Nghị định 24 ra đời không giải được bài toán về bình ổn, “thanh lọc” thị trường mà còn tiềm ẩn nguy cơ về sự độc quyền cũng như “đòn bẩy” cho sự xáo trộn, lũng loạn thị trường gần đây. Khi thiếu niềm tin, người dân thà giữ chặt vàng dưới đáy tủ còn hơn mạo hiểm với chênh lệch giá và vàng giả.
Song song với tâm lý đó, các ông lớn ngân hàng “nhúng tay” quá sâu vào thị trường vàng, đặc biệt là “phi vụ” giải cứu thị trường của nhóm G5+1 (gồm 5 ngân hàng và Cty SJC). Theo đó, nhân danh việc “bình ổn thị trường” các tổ chức tín dụng này đã lạm dụng việc huy động và chuyển đổi một lượng lớn vàng khiến thị trường càng rơi vào mớ bòng bong khó kiểm soát.
Bởi vậy, Nhà nước đã phải “buộc bụng” thực thi thông tư 12/2012 yêu cầu các ngân hàng ngừng toàn bộ hoạt động huy động vàng trước 25/11/2012 (có gia hạn với một số trường hợp đến hết 30/6/2013).
Đồng ý việc đưa giao dịch vàng ra khỏi hệ thống ngân hàng là điều cần thiết bởi ngân hàng thực chất không có chức năng quản lý, kinh doanh vàng. Thực tế đã có nhiều thua lỗ cũng như xáo trộn về thị trường vàng do nhiều ngân hàng không chấp hành đúng quy định nên tạo ra sự mất tin tưởng đối với thị trường. Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra là: người dân sẽ gửi vàng vào đâu vì cất giữ thì lo móp méo khó đổi còn Nhà nước sẽ tận dụng nguồn lực vàng trong dân thế nào để hỗ trợ nền kinh tế nếu không huy động nữa? Kẻ cất người buộc thì số phận hơn 400 tấn vàng trong dân sẽ ra sao?
Trả lời vấn đề này, chuyên gia Tài chính – Ngân hàng Nguyễn Trí Hiếu cho rằng: “Đây chỉ nên coi là phương án tạm thời để đạt mục đích giới hạn quy mô trên toàn hệ thống, vì vàng tại thị trường Việt Nam là một thị trường rộng, biến đổi, khó kiểm soát nên phải giới hạn nó lại để có những biện pháp tiếp theo”.
Ông Hiếu cũng cho rằng, Nhà nước nên có những biện pháp, tiếp theo như mở sàn vàng với các công cụ hành chính như: vàng tài khoản, chứng chỉ vàng…Cùng quan điểm với chuyên gia Nguyễn Trí Hiếu, nhiều chuyên gia tham dự hội thảo “Làm thế nào để huy động vốn vàng trong dân?” do Hiệp hội Kinh doanh vàng Việt Nam tổ chức cũng cho rằng: Việc chống vàng hóa là cần thiết song không có nghĩa là bỏ phí và để vàng nằm chờ một cách lãng phí trong dân.
Vì thế, có thể vẫn cho huy động nhưng không cho vay và NHNN nên phát hành chứng chỉ huy động vốn vàng của người dân thông qua các NH. Như vậy, sẽ có hai hình thức được cấp chứng chỉ vàng: một là người dân gửi vàng nhận chứng chỉ, hai là người dân dùng tiền mua chứng chỉ vàng, khi cần có thể rút hoặc bán vàng như bình thường mà không lo vàng móp méo, vàng nhái, vàng giả…
Như Trang
