Giá thuốc phi mã vì kẽ hở trong đấu thầu
PNTĐ-Theo một số công ty dược, quy trình đấu thầu thuốc hiện nay khá rắc rối, chính điều này tạo ra nhiều kẽ hở và những khuất tất đã xảy ra.
Thiếu minh bạch trong đấu thầu
Mở đầu hội nghị về đấu thầu thuốc trong bệnh viện do Bộ Y tế tổ chức vào cuối tuần qua, Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến thừa nhận: Khảo sát giá thuốc tại Việt Nam không cao hơn giá thuốc tại một số nước trong khu vực song vẫn tồn tại bất hợp lý: thuốc được phân phối lòng vòng, qua nhiều tầng nấc trung gian, đẩy giá thuốc lên cao gấp 2-3 lần, thậm chí hàng trăm lần. Điều này đang xảy ra phổ biến ở trong nhà thuốc BV.
 |
| Người bệnh phải mua thuốc giá cao ở nhiều nhà thuốc bệnh viện Ảnh: Tiến Nguyễn |
Theo quy định, quy trình đầu thầu thuốc ở BV phải tuân thủ các khâu sau: BV xây dựng kế hoạch đấu thầu và dự trù lượng thuốc tiêu thụ trong năm (hay còn gọi là xây dựng danh mục thuốc đấu thầu). Căn cứ vào đó, các công ty dược bỏ thầu các mặt hàng thuốc. “Cứ vào tháng 6 hằng năm là các công ty sản xuất và kinh doanh dược phẩm lại “nô nức” chuẩn bị hồ sơ bỏ thầu cung ứng thuốc vào BV” - một lãnh đạo công ty kinh doanh dược phẩm cho biết.
Đầu tiên, công ty phải có loại thuốc trùng với danh mục 05 do Cục Quản lý Dược đưa ra, nằm trong danh mục thuốc của BV và được bảo hiểm y tế chi trả. Khi đấu thầu, công ty có thể đưa ra giá trần nhưng giá trúng thầu cao hay thấp đôi khi chẳng ảnh hưởng nhiều đến kết quả thầu. “Một sản phẩm bán chạy ngoài thị trường nhưng vẫn rớt… thầu vì một lý do hết sức đơn giản: Thuốc không nằm trong danh mục của BV”.
Giá thuốc cao là do “giá trúng thầu” cao – đó là câu nói “cửa miệng” của hầu hết các lãnh đạo BV khi nói về giá thuốc tại các nhà thuốc BV. Nguyên nhân của hiện tượng này là do quy trình đấu thầu của bệnh có quá nhiều lỗ hổng, khiến giá thuốc ở BV luôn cao hơn bên ngoài.
Cụ thể, việc chưa có quy định rõ ràng về tiêu chí lựa chọn thuốc theo tên biệt dược đưa vào gói thầu đã khiến một số BV lạm dụng gói thầu biệt dược để mua các mặt hàng thông thường. Hay nhiều BV đã mua nhiều mặt hàng thuốc của cùng một hoạt chất với giá khác nhau... Bảo hiểm xã hội Việt Nam (BHXH VN) vừa công bố kết quả đấu thầu thuốc vào BV năm 2011, cho thấy: Một loại thuốc trúng thầu ở BV này là 650 đồng/viên, nhưng vào BV khác là 1.100 đồng/viên (chênh lệch 69,2%). Hoặc một BV (ở Hải Phòng), “chấp nhận” 42 loại biệt dược cùng hoạt chất trúng thầu, với giá chênh lệch giữa loại rẻ nhất và đắt nhất là 2,98 lần. Cá biệt, tại BV Bạch Mai, thuốc biệt dược gốc lại rẻ hơn các thuốc generic do Ấn Độ và Hàn Quốc sản xuất.
“Siết” giá từ nhà thuốc BV
Hiện nay trong tổng số chi phí y tế tại các BV, chi phí cho thuốc chiếm trên 50% trong tổng chi thường xuyên, riêng tại các BV tuyến trung ương, mức chi phí tiền thuốc chiếm trên 60% và thực hiện thông qua việc đầu thầu thuốc. Được biết, một bệnh viện tuyến trung ương với mức sử dụng khoảng 1000 -1.200 mặt hàng thuốc các loại thì kinh phí dành cho mua thuốc hằng năm 700-800 tỷ đồng. Tuy nhiên, từ thực tế của công tác đấu thầu thuốc ở BV còn nhiều bất cập và không minh bạch, thì với số tiền khá lớn đó lại chưa được chi tiêu hợp lý.
Gánh nặng chi phí mua thuốc chữa bệnh là quá lớn khiến nhiều người bệnh, nhất là bệnh nhân nghèo “sợ” không dám đến BV khi mắc bệnh. Trong khi đó, Bộ Y tế gần như không kiểm soát nổi giá thuốc hiện nay. Theo Bộ Y tế, thời gian qua, để tăng cường sự công khai, minh bạch và đảm bảo công bằng, qua đó hạn chế các vấn đề tiêu cực trong công tác đấu thầu thuốc, Bộ đã ban hành một loạt các quy định mới như Thông tư 01/2012 hướng dẫn đấu thầu mua thuốc trong các cơ sở y tế; Thông tư 11/2012 về hướng dẫn lập hồ sơ mời thầu thuốc vào cơ sở y tế…
| “Nhằm quản lý giá thuốc “phi mã”, tới đây, Bộ Y tế đề nghị chuyển quản lý giá thuốc về cơ quan quản lý giá chuyên ngành như Bộ Tài chính, Bộ Công thương… Hiện Bộ Y tế đang tiến hành sửa đổi một số điểm không phù hợp của Luật Dược để trình Quốc hội vào kỳ họp tháng 6/2013” – Bộ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Kim Tiến cho biết. |
Phong Linh
