Bộ Y tế sửa đề xuất nam giới có 2 con nhưng vợ qua đời mới được ưu tiên mua nhà ở xã hội
(PNTĐ) - Theo dự thảo mới nhất của Luật Dân số, chỉ những nam giới có 2 con và vợ đã mất mới được hưởng chính sách ưu tiên mua nhà ở xã hội, thay vì áp dụng cho tất cả đàn ông có 2 con như trước.
Ngày 7/11, tại Hà Nội, Bộ Y tế tổ chức gặp gỡ các cơ quan báo chí, truyền thông nhằm thông tin về Dự án Luật Phòng bệnh và Dự án Luật Dân số đang được trình tại kỳ họp thứ 10 Quốc hội khóa XV. Đại diện lãnh đạo Cục Phòng bệnh, Cục Dân số và Văn phòng Bộ Y tế trực tiếp trao đổi, cung cấp thông tin về 2 Dự án Luật.
Đông đảo các cơ quan báo chí, truyền thông đặt những câu hỏi liên quan đến các điểm mới của Dự án Luật Phòng bệnh, Luật Dân số; phạm vi điều chỉnh và đối tượng áp dụng; những chính sách đột phá; đối tượng được ưu tiên hưởng chính sách mua nhà ở xã hội quy định trong Luật Dân số; sự vận hành của khối bệnh viện tư nhân trong công tác phòng bệnh.
Chính sách khuyến sinh mới
Trao đổi về dự thảo Luật Dân số đang trình Quốc hội xem xét, ông Lê Thanh Dũng, Cục trưởng Cục Dân số chia sẻ tại cuộc cung cấp thông tin báo chí, theo ông Dũng, cho đến nay chưa có quốc gia nào trên thế giới có Luật Dân số, Việt Nam là quốc gia đầu tiên xây dựng dự luật này."Luật Dân số không thể bao phủ hết được mong muốn của hơn 100 triệu dân, nhưng hướng tới đáp ứng tối đa được nhu cầu của người dân", ông Dũng nhận định.
Đối với dự án Luật Dân số, phạm vi điều chỉnh gồm: Duy trì mức sinh thay thế; giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh; thích ứng với già hóa dân số, dân số già; nâng cao chất lượng dân số; truyền thông, vận động, giáo dục về dân số; và các điều kiện bảo đảm thực hiện công tác dân số.
Phạm vi điều chỉnh này phù hợp với bốn chính sách về dân số đã được Chính phủ thông qua, gồm: Duy trì mức sinh thay thế; thích ứng với già hóa dân số, dân số già; giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh và đưa tỷ số giới tính khi sinh về mức cân bằng tự nhiên; nâng cao chất lượng dân số.
So với Pháp lệnh năm 2003, dự thảo luật đã bãi bỏ 26 điều, chỉnh lý 10 điều, sửa đổi 01 điều và bổ sung mới 15 điều. Các nội dung bổ sung tập trung vào truyền thông vận động, điều chỉnh quy mô, cơ cấu dân số và các giải pháp nâng cao chất lượng dân số. Dự kiến, dự luật có bố cục gồm 8 chương, 28 điều.
Phạm vi điều chỉnh của luật tập trung vào các vấn đề trọng tâm như: Duy trì mức sinh thay thế, giảm thiểu mất cân bằng giới tính khi sinh, thích ứng với già hóa dân số, nâng cao chất lượng dân số và các điều kiện đảm bảo công tác dân số.
Đáng chú ý, dự án luật quy định nhiều chính sách, biện pháp cụ thể mới. Để duy trì mức sinh thay thế, dự luật đề xuất các giải pháp như tăng thời gian nghỉ thai sản, hỗ trợ tài chính khi sinh con và bổ sung tiêu chí ưu tiên mua, thuê nhà ở xã hội.
Để giải quyết tình trạng mất cân bằng giới tính khi sinh, dự luật cấm lựa chọn giới tính thai nhi dưới mọi hình thức (trừ trường hợp chẩn đoán bệnh di truyền liên quan đến giới tính). Đồng thời, luật quy định rõ việc xử lý nghiêm đối với người hành nghề y có hành vi tiết lộ thông tin về giới tính thai nhi cho khách hàng.
Xoá bỏ hiểu lầm, tránh lợi dụng chính sách
Trước đó, một số ý kiến hiểu rằng, “nam giới có 2 con nhưng không có vợ” đều được ưu tiên mua nhà ở xã hội, khiến dư luận lo ngại việc giả ly hôn để hưởng ưu đãi.
Ông Dũng khẳng định: “Dự thảo mới đã quy định rõ, chỉ áp dụng với trường hợp vợ đã qua đời. Quy định này tránh khoảng trống pháp lý và bảo đảm chính sách đến đúng đối tượng: những người đàn ông đơn thân phải tự nuôi con nhỏ”.
Theo ông, Việt Nam là quốc gia đầu tiên trên thế giới xây dựng một luật riêng về dân số, thể chế hóa chủ trương của Đảng và Nhà nước, coi công tác dân số là nền tảng cho phát triển bền vững.
Trước tình trạng mức sinh giảm sâu, từ 2,11 con/phụ nữ năm 2021 xuống còn 1,91 con năm 2024, thấp nhất trong lịch sử, dự thảo Luật bổ sung loạt chính sách hỗ trợ sinh đủ hai con: Tăng thêm 1 tháng nghỉ thai sản cho phụ nữ sinh con thứ hai. Nam giới được nghỉ 5 ngày làm việc khi vợ sinh con. Hỗ trợ tài chính cho phụ nữ sinh đủ hai con trước 35 tuổi, phụ nữ dân tộc thiểu số và người ở vùng có mức sinh thấp. Ưu tiên mua hoặc thuê nhà ở xã hội cho phụ nữ sinh đủ hai con và nam giới nuôi 2 con mà vợ đã mất.
Các chính sách này nhằm giảm gánh nặng tài chính, giúp các cặp vợ chồng an cư – sinh đủ con – nuôi con khỏe mạnh, góp phần ổn định cơ cấu dân số và nguồn nhân lực trong tương lai...
