Đại đoàn kết dân tộc - di sản quý báu của Chủ tịch Hồ Chí Minh

Chủ tịch Hồ Chí Minh tại Đại hội thành lập Mặt trận Tổ quốc Việt Nam tổ chức tại Hà Nội, ngày 10/9/1955. Ảnh: Tư liệu/TTXVN

Đoàn kết là sức mạnh, là chìa khóa của mọi thành công 
Trong suốt cuộc đời hoạt động cách mạng của mình, tư tưởng đại đoàn kết dân tộc được Chủ tịch Hồ Chí Minh thể hiện nhất quán từ lý luận đến thực tiễn. Mục tiêu tối thượng của tư tưởng đại đoàn kết dân tộc là nhằm đạt được mục tiêu chung: Độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, mang lại tự do, ấm no, hạnh phúc cho toàn dân.

Chủ tịch Hồ Chí Minh chủ trương đoàn kết rộng rãi tất cả các tầng lớp nhân dân, không phân biệt dân tộc, tôn giáo, thành phần xã hội, người Việt Nam ở nước ngoài, miễn là "có lòng yêu nước, tán thành hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ". Khối đại đoàn kết toàn dân tộc được xây dựng trên nền tảng liên minh giai cấp công nhân với giai cấp nông dân và tầng lớp trí thức dưới sự lãnh đạo của Đảng Cộng sản Việt Nam.

Trong nhiều bài viết và bài phát biểu, Người đã nhắc đến từ "đoàn kết" hàng nghìn lần để nhấn mạnh tầm quan trọng của nó. Người luôn khẳng định: "Đoàn kết là một truyền thống quý báu của dân tộc ta. Dân ta có truyền thống yêu nước, đoàn kết... Đoàn kết là sức mạnh, là chìa khóa của mọi thành công"; “Đoàn kết, đoàn kết, đại đoàn kết; thành công, thành công, đại thành công”. 

Chủ tịch Hồ Chí Minh đã chú ý đặt nền móng cho sự hình thành Mặt trận dân tộc thống nhất ngay từ khi tìm thấy con đường cứu nước, bằng việc tập hợp quần chúng nhân dân vào những tổ chức yêu nước phù hợp với từng giới, từng ngành nghề, lứa tuổi, tôn giáo và hơn nữa phù hợp với từng thời kỳ phát triển của cách mạng. Theo đó, Mặt trận dân tộc thống nhất đã được xây dựng trên nền tảng liên minh công, nông, trí thức, dưới sự lãnh đạo của Đảng, quy tụ cả dân tộc, tập hợp được toàn dân kết thành một khối vững chắc. Ngày 18/11/1930, Ban Thường vụ Trung ương Đảng Cộng sản Đông Dương ra Chỉ thị thành lập Hội Phản đế đồng minh (hình thức đầu tiên của Mặt trận Dân tộc Thống nhất Việt Nam) chính là dấu mốc đầu tiên, khẳng định vai trò to lớn của tổ chức đoàn kết toàn dân trong sự nghiệp giải phóng dân tộc. Chỉ thị xác định Hội phản đế đồng minh phải bảo đảm tính công nông, đồng thời phải mở rộng tới các thành phần trong dân tộc để Mặt trận thực sự là của toàn dân, trong đó nhấn mạnh: “Giai cấp vô sản lãnh đạo cuộc cách mạng tư sản dân quyền ở Đông Dương mà không tổ chức được toàn dân lại thành một lực lượng thật rộng, thật kín thì cuộc cách mạng cũng khó thành công”.

Lịch sử đấu tranh giành độc lập dân tộc đã chứng minh sức mạnh của đại đoàn kết tạo nên những thắng lợi lịch sử vĩ đại như: Cách mạng Tháng Tám thành công, chiến thắng Điện Biên Phủ, đại thắng mùa Xuân 1975 giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước…

Mặt trận Tổ quốc: Tập hợp sức mạnh đoàn kết, xây dựng đất nước giàu mạnh
Tư tưởng đại đoàn kết của Chủ tịch Hồ Chí Minh không chỉ dừng lại ở phạm vi dân tộc mà còn mở rộng ra đoàn kết quốc tế, tạo nên sức mạnh tổng hợp để đấu tranh cho mục tiêu chung của cách mạng Việt Nam và phong trào cách mạng thế giới. Ngày 3/3/1951, trong lời kết thúc buổi ra mắt của Đảng Lao động Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh đã thay mặt Đảng tuyên bố trước toàn thể dân tộc: “Mục đích của Đảng Lao động Việt Nam có thể gồm trong 8 chữ là: Đoàn kết toàn dân, phụng sự Tổ quốc”. 

Ngày 10/9/1955, tại Đại hội thành lập Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhấn mạnh: "Lịch sử trong những năm qua đã tỏ rõ lực lượng đoàn kết của nhân dân là vô địch. Mặt trận Việt Minh đã giúp Cách mạng Tháng Tám thành công. Mặt trận thống nhất Việt Minh-Liên Việt đã giúp kháng chiến thắng lợi. Chúng ta có thể tin chắc rằng: Với sự cố gắng của mỗi người và sự ủng hộ của toàn dân, Mặt trận Tổ quốc sẽ làm tròn nhiệm vụ vẻ vang là giúp xây dựng một nước Việt Nam hòa bình, thống nhất, độc lập, dân chủ và giàu mạnh". 

Để Mặt trận không ngừng phát huy vai trò, Đảng ta và Chủ tịch Hồ Chí Minh thường xuyên quan tâm theo dõi và chỉ đạo công tác Mặt trận. Tháng 8/1962, tại lớp huấn luyện cán bộ Mặt trận, Chủ tịch Hồ Chí Minh chỉ rõ:“Chính sách Mặt trận là một chính sách rất quan trọng. Công tác Mặt trận là công tác rất quan trọng trong toàn bộ công tác cách mạng. Trong cách mạng dân tộc dân chủ nhân dân cũng như trong cách mạng xã hội chủ nghĩa, Mặt trận dân tộc thống nhất vẫn là một trong những lực lượng to lớn của cách mạng Việt Nam”.

Từ ngày 31/1/1977 đến ngày 4/2/1977 tại TP Hồ Chí Minh, Đại hội Mặt trận Dân tộc Thống nhất Việt Nam quyết định hợp nhất 3 tổ chức: Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam, Liên minh các lực lượng dân tộc, dân chủ và hòa bình Việt Nam, lấy tên chung là Mặt trận Tổ quốc Việt Nam. Đại hội đã thông qua chương trình chính trị và điều lệ mới nhằm đoàn kết rộng rãi các tầng lớp nhân dân, tăng cường sự nhất trí về chính trị và tinh thần trong nhân dân, phát huy nhiệt tình cách mạng và tinh thần làm chủ, động viên nhân dân hăng hái tham gia xây dựng và củng cố chính quyền, xây dựng Hiến pháp chung của cả nước; tổ chức bầu cử Quốc hội và Hội đồng Nhân dân các cấp, góp phần giữ vững an ninh chính trị, trật tự an toàn xã hội, hàn gắn vết thương chiến tranh, khắc phục thiên tai, phát triển kinh tế…

Ngày nay, tư tưởng đại đoàn kết của Hồ Chí Minh vẫn giữ nguyên giá trị to lớn trong công cuộc xây dựng và bảo vệ Tổ quốc Việt Nam xã hội chủ nghĩa. Xuyên suốt trong các chủ trương của Đảng và Nhà nước, đại đoàn kết vẫn là nguồn sức mạnh to lớn, động lực chủ yếu và nhân tố quyết định bảo đảm thắng lợi bền vững cho sự nghiệp đổi mới, phát triển đất nước. Tư tưởng này cũng là kim chỉ nam trong việc giải quyết các vấn đề mới nảy sinh như ứng phó với thiên tai, dịch bệnh (ví dụ như đại dịch Covid-19), hay các thách thức về biến đổi khí hậu. 

Đất nước đang bước vào kỷ nguyên mới với những vận hội mới để phát triển hùng cường. Đi cùng với những thời cơ, thuận lợi đó là những thách thức trong bối cảnh thế giới có nhiều biến động phức tạp, chủ nghĩa dân tộc cực đoan và các xung đột gia tăng, việc củng cố khối đại đoàn kết toàn dân tộc càng trở nên cấp thiết để giữ vững sự ổn định và phát triển của quốc gia. Vì vậy, phát huy vai trò đại đoàn kết theo tư tưởng Hồ Chí Minh trong giai đoạn hiện nay có ý nghĩa sống còn, là một trong những yếu tố then chốt để Việt Nam thực hiện thành công các mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội và bảo vệ vững chắc Tổ quốc.