Nâng cao vai trò của phụ nữ trong xây dựng cộng đồng ASEAN

Nhiều thách thức trong đại dịch

Nhiều đại diện lãnh đạo nữ các nước ASEAN và Hoàng hậu Vương quốc Hà Lan Maxima, Phó Chủ tịch Ngân hàng Thế giới và Tổng Thư ký ASEAN cũng tham dự Hội nghị từ nhiều điểm cầu trực tuyến khác nhau trên thế giới.

Đây là một trong những hoạt động chính của Hội nghị Cấp cao ASEAN lần thứ 37 và các Hội nghị Cấp cao liên quan có chủ đề “Vai trò của phụ nữ trong xây dựng một Cộng đồng ASEAN gắn kết, năng động, bền vững và bao trùm trong thế giới hậu Covid-19”. Đồng thời, đây cũng là sáng kiến của Việt Nam trong năm ASEAN 2020.

Tại hội nghị, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc đánh giá cao vai trò quan trọng của phụ nữ trong phát triển của quốc gia, cũng như trong tiếp cận và giải quyết những thách thức an ninh đa chiều, đa dạng đang đặt ra cho cộng đồng khu vực và quốc tế. Thủ tướng đã chỉ ra rằng không chỉ phụ nữ trong khu vực mà cả phụ nữ trên toàn thế giới đều đang phải đối mặt với nhiều thách thức, trong đó có tình trạng bất bình đẳng, thiệt thòi nhiều mặt trong cuộc sống thường nhật, chịu nhiều mất mát trong hoàn cảnh dịch bệnh…

Do đó, Thủ tướng cho rằng Hội nghị là nơi để các nhà lãnh đạo ASEAN lắng nghe các ý kiến, cũng như trao đổi với những nhà lãnh đạo nữ tiêu biểu trong khu vực, các tổ chức quốc tế nhằm đưa ra giải pháp, xác định phương thức bảo vệ nữ quyền, hỗ trợ phụ nữ phát huy vai trò của mình và đóng góp cho xây dựng Cộng đồng ASEAN, phục hồi tổng thể sau dịch bệnh.

Hội nghị do Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc chủ trì, có sự tham gia của Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân

Theo khảo sát được Ngân hàng Thế giới, ở khu vực Đông Á, trong bối cảnh đại dịch Covid-19 đang hoành hành, chiếm tỷ lệ hơn 70% số lượng nhân viên y tế, phụ nữ là những người phải chịu nguy cơ lây nhiễm rất cao nhưng lại nhận được ít hỗ trợ hơn so với nam giới. Ngoài ra, đại dịch Covid-19 còn ảnh hưởng nặng nề đến 1/3 số lượng doanh nghiệp nữ tại khu vực này.

Các đại biểu cũng ghi nhận những nỗ lực không ngưng nghỉ của ASEAN trong thúc đẩy bình đẳng giới, nâng cao nữ quyền và vai trò của phụ nữ và trẻ em gái. Nhiều cơ chế hợp tác của ASEAN về bình đẳng giới, thúc đẩy nữ quyền đã ra đời và phát huy hiệu quả. Các đại biểu cũng chỉ ra rằng ASEAN đã và đang hưởng lợi nhiều từ những thành quả này.

Những “người hùng thầm lặng”

Lãnh đạo các nước ASEAN khẳng định phụ nữ đang là những “người hùng thầm lặng”, đóng góp quan trọng cho mọi lĩnh vực đời sống quốc gia kể cả chính trị, y tế, nhân đạo, hòa bình, hòa giải cũng như trong từng gia đình. Tỷ lệ phụ nữ lãnh đạo ở ASEAN đạt tỷ lệ 35%. Khung phục hồi tổng thể ASEAN và Kế hoạch thực hiện vừa được các lãnh đạo ASEAN thông qua tại Cấp cao ASEAN-37 đã ưu tiên lồng ghép giới và đáp ứng giới trong các hành động cụ thể. Gần đây nhất, vai trò của người phụ nữ lại được khẳng định trong cuộc chiến chống đại dịch Covid-19, khi tại các quốc gia có lãnh đạo nữ, tỉ lệ số bệnh nhân tử vong do Covid-19 đã được kéo giảm tới hơn 6 lần so với các nơi khác.

Mặc dù vậy, các đại biểu cũng cho rằng chưa thể hài lòng với những kết quả này. Các nước chia sẻ mong muốn có nhiều hơn nữa các lãnh đạo nữ ASEAN trong nhiều ngành nghề, lĩnh vực khác nhau, hợp tác xây dựng những nền tảng vững chắc, hệ sinh thái đa dạng để tạo điều kiện cho phụ nữ phát triển. Các lãnh đạo cũng cho rằng cần thiết phải có những ghi nhận mới về vai trò cũng như tầm quan trọng của phụ nữ trong xây dựng Cộng đồng, khẳng định phụ nữ là động lực chính để hiện thực hóa mục tiêu xây dựng Cộng đồng bao trùm, gắn kết.

Một số biện pháp nhằm thúc đẩy bảo vệ quyền lợi, tăng quyền năng cho phụ nữ, cũng đã được các đại biểu quốc tế đề xuất như tạo điều kiện cho phụ nữ tiếp cận với dịch vụ tài chính chi trả số, tạo cơ hội tham gia kinh tế số, đề xuất lập Nhóm Công tác ASEAN về tài chính bao trùm cũng như các biện pháp bảo vệ sức khoẻ phụ nữ, hỗ trợ phụ nữ tiếp cận với kết nối số và tái tham gia vào các hoạt động kinh tế-xã hội sau dịch bệnh.

Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân hoan nghênh và đánh giá cao sự quan tâm của các lãnh đạo ASEAN trong thúc đẩy bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ, đề nghị ASEAN tiếp tục duy trì đà hợp tác trong lĩnh vực này nhằm tiến tới xây dựng một Cộng đồng ngày càng gắn kết, bền vững và bao trùm. Phụ nữ ASEAN chiếm gần một nửa (48,7%) dân số trong độ tuổi lao động và đang có nhiều đóng góp đáng kể vào sự phồn vinh của khu vực cũng như trong nỗ lực xây dựng Cộng đồng ASEAN.

Để tiếp tục phát huy vai trò và đóng góp thiết thực của phụ nữ cho công cuộc phục hồi toàn diện và bền vững của ASEAN, củng cố và xây dựng Cộng đồng ASEAN giai đoạn tới, Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Thị Kim Ngân đề xuất cần bảo đảm những quyền lợi chính đáng về kinh tế và sức khoẻ của người phụ nữ song song với việc triển khai các biện pháp về bình đẳng giới. Bên cạnh đó, cần đặt người phụ nữ vào trung tâm trong công cuộc tái thiết và phục hồi, tăng cường vai trò lãnh đạo và tiếng nói của phụ nữ trong các quyết sách và tăng quyền năng kinh tế cho phụ nữ, đưa bình đẳng giới và trao quyền cho phụ nữ thành một ưu tiên quan trọng trong tiến trình xây dựng Tầm nhìn Cộng đồng sau 2025.

Bài và ảnh ĐỖ HỮU