Phụ nữ Hà Nội: Góp phần làm nên bản anh hùng ca “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”
PNTĐ-Kỷ niệm 60 năm Giải phóng Thủ đô, ngày 26/9/2014, Hội LHPN Hà Nội tổ chức gặp mặt truyền thống cán bộ phụ nữ kháng chiến và tiếp quản Thủ đô...
Nhân dịp này, Báo Phụ nữ Thủ đô xin giới thiệu những thành tích, chiến công phụ nữ Hà Nội đạt được trong những ngày Toàn quốc kháng chiến đã góp phần làm nên bản anh hùng ca “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”.
Ngay sau khi Lời kêu gọi toàn quốc kháng chiến của Chủ tịch Hồ Chí Minh phát đi, 20 giờ 3 phút, ngày 19/12/1946, các lực lượng vũ trang Hà Nội đã đồng loạt tiến công vào các vị trí của giặc. Đặc biệt, đêm 19 và ngày 20, 21 tháng 12/1946, nhiều trận chiến đấu quyết liệt giữa ta và địch diễn ra ở nhiều vị trí quan trọng… Dưới đạn lửa của giặc Pháp, các nữ cứu thương, tự vệ đã có mặt ở chiến hào để làm nhiệm vụ chuyển đạn, đưa bộ đội, tự vệ bị thương về các trạm cứu thương điều trị và khi tiếng súng vừa ngớt, các chị đến các chiến hào để vá quần áo, ca hát, động viên bộ đội, thương binh.
Trong khi đó, chị em trong Tiểu đội Nữ dân quân Hồng Hà; Đội Nữ giao thông liên lạc Lãng Bạc… ở ngoại thành, đêm đêm dũng cảm vượt sông và len lỏi qua những vị trí của giặc để mang lương thực, thực phẩm, thuốc men, thư từ, tài liệu vào Liên khu I (khu vực 36 phố phường của quận Hoàn Kiếm) cho bộ đội và giữ vững mạch máu giao thông, liên lạc giữa Liên khu I với hậu phương.
Ngoài việc phục vụ chiến đấu, chị em còn dũng cảm trực tiếp cầm súng và các loại vũ khí tiêu diệt địch như trận chiến đấu ở Nhà dầu Sell, Khâm Thiên (cuối tháng 12/1946), một phụ nữ đã dùng dao găm tiêu diệt 5 tên địch; tại ụ chiến đấu ở Ô Cầu Dền, chị em đã có sáng kiến úp những chiếc nồi đất trên mặt đường phố Huế để giả làm mìn, giặc Pháp nhìn thấy đã khiếp sợ không dám cho xe tăng đi qua; chị em khu Bạch Mai đã chiến đấu chặn đứng cuộc tiến công quy mô lớn bằng xe tăng và bộ binh của địch xuống phía Nam thành phố (26/12/1946). Bên cạnh đó, chị em khu Đông Thành, Đông Kinh Nghĩa Thục, Đồng Xuân đã tuyên truyền, địch vận lính Pháp và cùng các chiến sỹ chiến đấu kiên cường ở các trận địa trên đường phố.
![]() |
| Phụ nữ Thủ đô đón chào đoàn quân về tiếp quản Thủ đô (10/10/1954) |
Đầu năm 1947, địch mở nhiều cuộc tấn công lớn ra các cửa ô hòng đánh chiếm toàn bộ thành phố, những cuộc chiến đấu quyết liệt giữa ta và địch đã diễn ra ở Ô Chợ Dừa, Giảng Võ (6/1/1947), Vĩnh Tuy, chợ Mơ, Ngã Tư Vọng, Ngã Tư Sở (15/1/1947), Nhật Tân (25/1/1947), trong đó nhiều cuộc chiến đấu, các chị em làm công tác cứu thương, tự vệ đã cùng bộ đội đánh giáp lá cà với địch, nhiều chị đã anh dũng hy sinh.
Qua nhiều ngày đánh địch, Ban Chỉ huy Trung đoàn Thủ đô quyết định để 500 người ở lại chiến đấu, số người còn lại rút ra khỏi Liên khu I (17/2/1947) để bảo toàn lực lượng, giảm bớt việc tiếp tế, nhiều chị em đã tình nguyện ở lại để thực hiện lời thề son sắt “Quyết tử cho Tổ quốc quyết sinh”.
Trung đoàn Thủ đô rút khỏi Liên khu I, thực dân Pháp quyết tâm xây dựng Hà Nội thành một trung tâm quân sự, chính trị, kinh tế, văn hóa của chế độ thực dân cũ, lập chế độ quân quản, hệ thống đồn bốt, phòng tuyến bao quanh Hà Nội, kiểm soát chặt chẽ nội thành.
Nhằm góp phần phá tan âm mưu của kẻ địch, các tổ chức phụ nữ ở nội thành được phục hồi, phát triển để gây dựng cơ sở quần chúng đấu tranh chính trị, kinh tế, tích cực tham gia phong trào tự vệ, dân quân, du kích và phối hợp với bộ đội, công an tiến hành hoạt động quân sự với quy mô vừa và nhỏ. Các tổ chức phụ nữ còn nhận nhiệm vụ: làm quân báo, giao liên, in ấn, cất giấu tài liệu, bảo vệ và nuôi giấu cán bộ, tổ chức cho quần chúng đấu tranh bãi thị, bãi khóa… Phụ nữ ở ngoại thành hăng hái gia nhập dân quân, du kích, đào hầm trú ẩn, phá tề trừ gian, chống càn và dũng cảm chiến đấu tiêu hao sinh lực địch
Quốc Bảo













