Tràn lan thuốc chữa bệnh không đạt chất lượng: Cần xử lý nghiêm
PNTĐ-Chỉ trong 1 tháng (tháng 9/2015), Cục Quản lý dược Việt Nam đã quyết định đình chỉ, thu hồi và ngừng cấp số lưu hành gần 70 loại thuốc, trong đó có nhiều loại thuốc được sử dụng phổ biến.
Theo Cục Quản lý dược Việt Nam, việc rút số đăng ký lưu hành là vì các vi phạm liên quan đến chất lượng thuốc như thuốc không đạt tiêu chuẩn chất lượng về chỉ tiêu độ hòa tan, độ ẩm hay chỉ tiêu định lượng, hàm lượng nước, thuốc sản xuất không đúng với hồ sơ đăng ký…
 |
| Kiểm nghiệm chất lượng thuốc tại Viện Kiểm nghiệm thuốc trung ương |
Hiểm họa khôn lường vì thuốc kém chất lượng
Ngày 28/9, Cục Quản lý Dược Việt Nam đã có công văn khẩn về việc tạm ngừng sử dụng thuốc hadubaris, sau khi nhận được công văn của Trung tâm Chống độc - BV Bạch Mai báo cáo về việc bệnh nhân ngộ độc sau khi uống thuốc cản quang (dùng cho chẩn đoán X-quang) hadubaris, số đăng ký VD-18438-13 do Công ty CP dược - Vật tư y tế Hải Dương sản xuất. Theo BS Nguyễn Kim Sơn, phụ trách Trung tâm Chống độc, thuốc kém chất lượng có thể khiến bệnh nhân dị ứng. Các dị ứng có thể xuất hiện sau khi dùng thuốc 15-30 phút hoặc một vài ngày với nhiều cấp độ khác nhau: nhẹ thì buồn nôn, ói mửa, nặng thì đe dọa tính mạng.
Việc công bố nhập nhằng 6 loại thuốc của Công ty Sanofi – Aventis Việt Nam không đúng với tiêu chuẩn chất lượng thuốc biệt dược gốc của nhà sáng chế cũng khiến nhiều người bệnh “té ngửa” bởi lâu nay cứ ngỡ bỏ tiền ra để mua thuốc biệt dược gốc nhưng hóa ra không phải được dùng thuốc xịn. Theo BS Nguyễn Tiến Dũng – khoa Nhi, BV Bạch Mai, việc người bệnh dùng thuốc kháng sinh quá liều, dưới liều hoặc thiếu hàm lượng, chỉ tiêu hòa tan… sẽ gây ra tình trạng kháng thuốc, nhờn thuốc, ảnh hưởng đến hiệu quả điều trị, tạo điều kiện thuận lợi cho các vi sinh vật kháng thuốc xuất hiện, biến đổi và lây lan.
Lo ngại kiểu quản lý thuốc… vô trách nhiệm
Việc ồ ạt rút giấy phép hàng loạt các loại thuốc của ngành dược như vậy, cho thấy lỗ hổng trong quản lý thuốc hiện nay. Theo quy trình, một viên thuốc sau khi ra thị trường sẽ chịu sự giám sát chất lượng của 62 trung tâm kiểm nghiệm đặt ở các tỉnh, thành phố trong cả nước và 2 viện kiểm nghiệm thuốc đặt ở Hà Nội và TP.HCM. Hằng năm, hệ thống các trung tâm kiểm nghiệm thuốc trong cả nước lấy 30 - 40 nghìn mẫu thuốc trên thị trường để giám sát chất lượng. Xét về lý, quản lý chặt chẽ như vậy thì thuốc kém chất lượng khó lọt ra thị trường, nhưng thực tế thì ngược lại. Ông Trương Quốc Cường, Cục trưởng Cục Quản lý Dược Việt Nam thừa nhận: Tỷ lệ thuốc kém chất lượng đang ở mức khoảng 3%. Điều này cho thấy, người bệnh chưa thực sự an tâm về chất lượng thuốc bán trên thị trường do những vướng mắc trong công tác hậu kiểm chất lượng thuốc hiện nay của cơ quan chức năng.
Nhiều ý kiến cho rằng, hiện nay, công tác hậu kiểm thuốc mới chỉ đơn thuần là tần suất đi lấy mẫu kiểm tra của cơ quan chức năng chứ chưa quan tâm đến đầu tư quỹ chất chuẩn, chất đối chiếu để tăng tỷ lệ kiểm tra chất lượng đối với các hoạt chất, chế phẩm lưu hành trên thị trường. Theo Viện Kiểm nghiệm thuốc trung ương, hệ thống kiểm nghiệm cả nước mới chỉ kiểm tra được khoảng 500 hoạt chất trên tổng số hơn một nghìn hoạt chất tân dược đang lưu hành trên thị trường. Rồi, vấn đề công tâm của người làm công tác hậu kiểm ảnh hưởng đến độ chính xác của kết quả kiểm nghiệm thuốc ra thị trường.
Theo ông Trương Quốc Cường, từ ngày 1/10 tới, các công ty dược nước ngoài từng có thuốc vi phạm chất lượng bị đình chỉ kể trên, sẽ bị kiểm tra toàn bộ các lô hàng thuốc nhập khẩu, thậm chí tạm dừng xem xét hồ sơ nhập khẩu thuốc, tạm "treo" giấy phép nhập khẩu, phân phối thuốc. Xem ra đây vẫn là kiểu quản lý “mất bò mới lo làm chuồng”.
Điều đáng nói nữa, khi kiểm nghiệm phát hiện thuốc kém chất lượng, chính doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu là nơi chịu trách nhiệm và sẽ phải đi thu hồi. Tuy nhiên, theo dược sĩ Hoàng Mai (chủ cửa hàng kinh doanh dược phẩm ở phố Láng Hạ) cho biết, nhà thuốc chỉ biết thông tin về loại thuốc bị thu hồi thông qua các phương tiện truyền thông đại chúng, rất ít khi nhận được thông báo bằng văn bản của cơ quan chức năng. Các công ty dược thường không tổ chức thu hồi sản phẩm hoặc tổ chức thu hồi khi thuốc đã bán hết hoặc còn rất ít. Vì vậy, vẫn xảy ra tình trạng, người bệnh vẫn mua phải thuốc có “lệnh” thu hồi của cơ quan chức năng từ trước đó.
Tâm Thanh
