Phòng ngừa bệnh truyền nhiễm
PNTĐ-Thời tiết lạnh mùa Đông đang là cơ hội cho những bệnh truyền nhiễm phát triển. Tuy nhiên, người bệnh không nên quá lo lắng vì hiện nay, bệnh truyền nhiễm đã có các phương cách phòng ngừa.
 |
Tiêm vắc xin là biện pháp chủ động tạo miễn dịch cho người có khả năng bị lây bệnh truyền nhiễm |
Bệnh dễ lây truyền
Các bệnh như: sốt virus, sởi, quai bị, cúm, sốt xuất huyết, viêm gan do virus, viêm màng não, thương hàn… được gọi chung là bệnh truyền nhiễm. Nguồn lây của bệnh truyền nhiễm có thể là người hoặc động vật nhiễm bệnh, hay từ môi trường hoặc từ côn trùng trung gian (muỗi). Đường lây bệnh chủ yếu thường gặp là qua đường hô hấp (người chưa mắc bệnh hít phải các giọt dịch từ người bệnh khi họ ho, hắt hơi…).
Bệnh còn có thể lây qua đường tiêu hóa do nuốt phải các mầm bệnh gây bệnh trong thức ăn, nước uống (vi khuẩn tả, thương hàn, lỵ, các virus đường ruột như virus gây bệnh tay - chân - miệng…); qua các vết đốt do côn trùng (sốt xuất huyết, sốt rét, viêm não Nhật Bản…); qua vết cắn của động vật (chó, mèo): bệnh dại; qua đường tình dục, truyền máu như: HIV, viêm gan B, C… Một số bệnh cũng có khả năng lây truyền từ mẹ sang con, như: HIV, giang mai, viêm gan B…
Thông thường, người chưa mắc bệnh sau khi tiếp xúc với tác nhân gây bệnh truyền nhiễm sẽ có thời gian ủ bệnh trước khi có những triệu chứng đầu tiên xuất hiện. Rất nhiều bệnh có thể tự khỏi sau khi cơ thể sản sinh các cơ chế miễn dịch loại trừ được các tác nhân gây bệnh như bệnh sởi, quai bị, Rubella… Tuy nhiên, một số trường hợp có diễn biến nặng gây nguy hiểm đến tính mạng nếu không được chữa trị kịp thời như bị viêm não do Herpes, viêm phổi do thủy đậu ở những người suy giảm miễn dịch…
Một số bệnh cần điều trị căn nguyên để giảm thiểu biến chứng như viêm màng não do vi khuẩn hay nấm, bạch hầu, thương hàn. Một số bệnh để lại di chứng như trẻ bị chậm phát triển trí tuệ sau khi bị viêm não. Điều nguy hại nữa là có một số tác nhân gây bệnh tồn tại lâu dài trong cơ thể, gây những bệnh mãn tính như HIV, viêm gan vi rút B, C, có thể dẫn tới hậu quả trầm trọng như: HIV gây suy giảm miễn dịch, viêm gan B, C gây xơ gan, ung thư gan.
Cách phòng ngừa hiệu quả
Theo BS. Nguyễn Trọng Thông (đại học Y Hà Nội) các bệnh truyền nhiễm có thể phòng ngừa một cách hiệu quả nếu người bệnh lưu tâm những điều sau:
- Tiêm vắc xin: Đây là biện pháp chủ động tạo miễn dịch cho người có khả năng bị lây nhiễm khi tiếp xúc với mầm bệnh. Việc tiêm phòng cần được thực hiện khi người còn khỏe mạnh và theo lịch tiêm phòng chung. Do đó, trẻ em cần được bậc cha mẹ cho đi tiêm phòng đúng lịch. Phụ nữ cần chủ động tiêm phòng để tránh một số bệnh truyền nhiễm lây qua đường tình dục, lây truyền từ mẹ sang con.
- Giữ vệ sinh an toàn thực phẩm: Cần ăn các thức ăn đã nấu chín, uống nước đun sôi, đã được lọc hoặc đã qua xử lý. Bảo quản thức ăn đã chế biến một cách phù hợp như bảo quản lạnh, không dùng chung các dụng cụ chế biến thức ăn sống và thức ăn chín.
- Bảo đảm môi trường sạch sẽ: Nhằm ngăn ngừa sự lây truyền của các bệnh lây qua đường tiêu hóa, qua côn trùng đốt, cần thiết loại bỏ những nơi sinh sản muỗi truyền sốt rét, sốt xuất huyết và các bệnh do muỗi truyền khác. Muốn vậy, cần loại bỏ các dụng cụ chứa nước và các vật thải rắn để hạn chế nơi sinh sản của muỗi và côn trùng.
- Sống lành mạnh và quan hệ tình dục an toàn: Cách sống lành mạnh sẽ giúp ngăn ngừa các bệnh lây truyền qua đường tình dục như: Giang mai, HIV và các bệnh lây qua các dịch tiết cơ thể khác như: Viêm gan B, C. Muốn vậy, bạn cần sống chung thủy, không quan hệ tình dục ngoài luồng, quan hệ với gái mại dâm.
Hiện nay đang là mùa Đông, nhiệt độ xuống thấp, do cơ thể sức đề kháng chịu nhiều sự ảnh hưởng của thời tiết nên dễ bị lây bệnh từ người khác, nhất là trẻ nhỏ. Chủ động phòng bệnh, mọi người, đặc biệt là các bậc cha mẹ cần thiết phải mặc ấm, bảo đảm ăn uống đủ chất dinh dưỡng cho trẻ và cảnh giác khi đến những vùng có dịch bệnh. “Các bệnh truyền nhiễm có thể dễ dàng tấn công bạn khi đi du lịch, như tới các vùng đang có dịch bệnh. Những nơi đang bùng phát dịch cúm không nên tới hoặc người ta thông báo phát hiện ra vi khuẩn Salmonella trong cà chua ở khu vực của bạn thì hãy tránh xa món đó”, BS. Trọng Thông nói.
Hướng Vũ
