Khám phá lịch sử kinh tế hiện đại qua 7 cú sốc lớn
(PNTĐ) - Cuốn sách “Bảy cuộc khủng hoảng định hình toàn cầu hóa” của giáo sư nổi tiếng người Mỹ Harold James, một chuyên gia hàng đầu trong nghiên cứu về Lịch sử kinh tế và quan hệ quốc tế là một công trình nghiên cứu giàu chiều sâu về những biến động đã làm thay đổi trật tự thế giới hiện đại.
Cuốn sách được viết trong bối cảnh hậu COVID-19, khi thế giới chứng kiến những đứt gãy sâu sắc trong chuỗi cung ứng, thương mại, địa – chính trị và niềm tin vào các thể chế quốc tế. Trước sự đảo chiều đầy kịch tính ấy. Với suy nghĩ về toàn cầu hóa và bị cuốn hút bởi cách thức lịch sử thường có những thay đổi hoàn toàn mang tính đạo ngược, tác giả bắt đầu làm những bài nghiên cứu và sau đó viết nên cuốn sách “Bảy cuộc khủng hoảng định hình toàn cầu hóa” này.
Vậy nên thông qua việc phân tích bảy cuộc khủng hoảng mang tính bước ngoặt trong lịch sử cận hiện đại: nạn đói Ailen, khủng hoảng 1873, đại khủng hoảng 1929, lạm phát thập niên 1970, khủng hoảng tài chính 2008 đến đại dịch Covid-19, tác giả không chỉ tái hiện những thời khắc rung chuyển toàn cầu, mà còn phác họa hành trình hơn hai thế kỷ của tiến trình toàn cầu hóa. Từ đó, cuốn sách giúp người đọc nhìn rõ hơn những khúc quanh quyết định đã định hình thế giới mà chúng ta đang sống hôm nay.
Cuốn sách có kết cấu gồm 7 chương, xem xét các cuộc khủng hoảng kinh tế thế giới từ thế kỷ XIX đến nay, trong đó có khủng hoảng cuối thập niên 1840, các cú sốc cung - cầu đồng thời trên thị trường chứng khoán năm 1873, thời kỳ Đại suy thoái 1929 - 1933, cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu 2007 - 2008 và gần đây nhất là cuộc khủng hoảng Covid-19. Một số khủng hoảng đã thúc đẩy mạnh mẽ các thị trường theo hướng hội nhập xuyên biên giới về thị trường lao động, hàng hóa và vốn, trong khi những khủng hoảng khác lại thúc đẩy quá trình phi toàn cầu hóa.
Đặc biệt, mỗi biến cố kinh tế đều gắn với một nhân vật xuất chúng đương thời, hoặc là các nhà tư tưởng, nhà kinh tế học, hoặc những chính khách có ảnh hưởng lớn đến vấn đề hoạch định chính sách, như Karl Marx, Karl Helfferich, John Maynard Keynes, Milton Friedman, Friedrich Hayek, Ben Bernanke, Larry Summers...
Trong nội dung sách, Harold James cũng nhấn mạnh rằng, các cuộc khủng hoảng thường xảy ra khi hệ thống tài chính bị lạm dụng, thiếu sự điều tiết và khi các quốc gia hoặc tổ chức tài chính không kiểm soát được rủi ro. Mỗi cuộc khủng hoảng lại dẫn đến những thay đổi to lớn và sâu rộng trong chính sách kinh tế toàn cầu, làm thay đổi cấu trúc và các quy định tài chính quốc tế. Đồng thời cũng để lại nhiều bài học có giá trị về bản chất của các hệ thống tài chính, những nguyên nhân sâu xa, cũng như cách thức các quốc gia và nền kinh tế ứng phó với chúng.
Harold James là Giáo sư Lịch sử và Quan hệ quốc tế, ông đồng thời giữ cương vị là Giáo sư Claude và Lore Kelly về Nghiên cứu châu Âu tại Princeton University. Ông từng là nhà sử học chính thức của International Monetary Fund (IMF), và hiện đang là Chủ tịch Hội đồng biên tập của tạp chí World Politics. Ông cũng là cộng tác viên thường xuyên của Project Syndicate.
Với bề dày nghiên cứu về lịch sử kinh tế và trật tự quốc tế, Harold James được xem là một trong những học giả có ảnh hưởng hàng đầu trong lĩnh vực này.
