Không để phí phạm chất xám, dữ liệu và lòng tin của nhân dân
(PNTĐ) - Chiều 5/11, các đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ về Dự thảo Luật Thực hành tiết kiệm, chống lãng phí (sửa đổi).
Đại biểu Trương Xuân Cừ cho rằng, một trong những điểm bất cập của Luật hiện hành là phạm vi điều chỉnh còn hẹp, chủ yếu tập trung vào khu vực Nhà nước. Trong khi đó, thực hành tiết kiệm cần được mở rộng ra toàn xã hội, từ cơ quan nhà nước, doanh nghiệp, tổ chức chính trị - xã hội đến từng người dân.
“Dù là tài sản cá nhân nhưng suy cho cùng cũng là tài sản của đất nước. Việc sử dụng tiết kiệm, hiệu quả là ý thức và trách nhiệm chung”- đại biểu Trương Xuân Cừ nói.
Đại biểu cho rằng, quan điểm mới này cần được thể hiện rõ trong Luật, bởi lãng phí không chỉ xảy ra ở khu vực công mà còn trong các tổ chức xã hội, các dự án hợp tác công tư (PPP) và cả khu vực doanh nghiệp, dân cư. Tăng cường giám sát, xử lý trách nhiệm người đứng đầu Phân tích thực tiễn, đại biểu cho rằng, cơ chế giám sát, thanh tra và xử lý vi phạm trong lĩnh vực tiết kiệm, chống lãng phí còn chưa hiệu quả.
Đại biểu đề nghị bổ sung quy định cụ thể, tăng chế tài xử lý đối với người đứng đầu khi để xảy ra lãng phí, đồng thời có cơ chế khen thưởng xứng đáng cho những đơn vị, cá nhân thực hiện tốt.
“Người đứng đầu nghiêm thì cấp dưới cũng nghiêm; người đứng đầu buông lỏng thì khó tránh khỏi vi phạm”- đại biểu Trương Xuân Cừ nhấn mạnh.
Đại biểu Tạ Đình Thi cho rằng, cần rà soát kỹ hơn để quy định đầy đủ các chính sách về tiết kiệm, chống lãng phí trong khu vực tư, và khu vực công – tư.
Theo đại biểu, cần có chính sách cụ thể hơn để khuyến khích và tạo điều kiện cho các startup, doanh nghiệp công nghệ phát triển các giải pháp, nền tảng số phục vụ tiết kiệm, chống lãng phí. Đồng thời, cần có cơ chế thí điểm, sandbox (khung pháp lý thử nghiệm) cho các mô hình, công nghệ mới trong lĩnh vực này, như quy định tại khoản 3, Điều 35.
Đồng thời, cần bổ sung trách nhiệm của các cơ quan, đơn vị trong việc đào tạo, nâng cao nhận thức và kỹ năng số cho đội ngũ cán bộ, công chức, viên chức, đặc biệt là những người trực tiếp tham gia vào công tác quản lý, giám sát các nguồn lực.
Đại biểu Bùi Hoài Sơn cho rằng: Dự thảo Luật đã tiến bộ khi nhấn mạnh xây dựng văn hóa tiết kiệm, chống lãng phí (Điều 9), đại biểu đồng tình, vì tiết kiệm phải trở thành nếp sống, thẩm thấu trong giáo dục và đời sống xã hội, chứ không chỉ là quy định hành chính.
Đại biểu Bùi Hoài Sơn đề nghị bổ sung điều khoản bảo vệ người tiết kiệm sáng tạo, người dám đổi mới, đúng tinh thần Báo cáo thẩm tra nêu về “bảo vệ cán bộ dám nghĩ, dám làm, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số”. Không chỉ chống lãng phí do tiêu cực, mà còn phải chống lãng phí do tâm lý sợ trách nhiệm. Nếu không bảo vệ người đổi mới, thì chúng ta sẽ lãng phí cơ hội phát triển, lãng phí trí tuệ, và lãng phí cả tương lai.
Thứ 4, Điều 7 về cung cấp, xử lý thông tin lãng phí, cần làm rõ trách nhiệm bảo mật thông tin tố giác và cơ chế bảo vệ người dám đấu tranh, tương tự Luật Phòng chống tham nhũng.
“Trong nền kinh tế số và công nghiệp văn hóa, mỗi sáng tạo, mỗi ý tưởng, mỗi dữ liệu đều là tài sản quốc gia. Tiết kiệm không chỉ là “bớt chi” mà còn là tối ưu hóa nguồn lực, khai thác giá trị văn hóa, chuyển đổi số thông minh, không để phí phạm chất xám, dữ liệu và lòng tin của nhân dân”- đại biểu Bùi Hoài Sơn nhấn mạnh.
